pontosnews.gr
Τετάρτη, 4/03/2026
Δεν βρέθηκαν αποτελέσματα
Προβολή όλων
  • ΑΡΧΙΚΗ
  • ΠΟΝΤΟΣ
    • ΧΡΟΝΟΛΟΓΙΟ
    • ΠΑΡΑΔΟΣΗ
    • ΓΕΝΟΚΤΟΝΙΑ
    • ΙΣΤΟΡΙΑ
    • ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΕΣ
    • ΣΥΛΛΟΓΟΙ
    • ΛΕΞΙΚΟ
  • ΕΛΛΑΔΑ
  • Videos
  • ΠΟΛΙΤΙΚΗ
  • ΓΝΩΜΕΣ
    • Μάρκος Τρούλης
    • Παντελής Σαββίδης
    • Σάββας Καλεντερίδης
    • Θεόφιλος Πουταχίδης
  • ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ
  • ΑΜΥΝΑ
  • ΚΟΣΜΟΣ
  • ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΣ
  • ΥΓΕΙΑ
  • ΣΥΝΤΑΓΕΣ
  • ΑΡΧΙΚΗ
  • ΠΟΝΤΟΣ
    • ΧΡΟΝΟΛΟΓΙΟ
    • ΠΑΡΑΔΟΣΗ
    • ΓΕΝΟΚΤΟΝΙΑ
    • ΙΣΤΟΡΙΑ
    • ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΕΣ
    • ΣΥΛΛΟΓΟΙ
    • ΛΕΞΙΚΟ
  • ΕΛΛΑΔΑ
  • Videos
  • ΠΟΛΙΤΙΚΗ
  • ΓΝΩΜΕΣ
    • Μάρκος Τρούλης
    • Παντελής Σαββίδης
    • Σάββας Καλεντερίδης
    • Θεόφιλος Πουταχίδης
  • ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ
  • ΑΜΥΝΑ
  • ΚΟΣΜΟΣ
  • ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΣ
  • ΥΓΕΙΑ
  • ΣΥΝΤΑΓΕΣ
Δεν βρέθηκαν αποτελέσματα
Προβολή όλων
pontosnews.gr
Δεν βρέθηκαν αποτελέσματα
Προβολή όλων

Μαθαίνω ποντιακά: Γνωρίζετε το ρήμα ογραεύω;

Η απάντηση μέσα από μια παροιμία, και στίχους του αλησμόνητου Γιώργου Αμαραντίδη

21/02/2024 - 12:59μμ
(Εικ.: ΧΚ)

(Εικ.: ΧΚ)

Κοινοποίηση στο FacebookΜοιράσου το στο TwitterΜοιράσου το στο Whatsapp

Η …καταγωγή του ρήματος ογραεύω, όπως και πολλών άλλων της ποντιακής διαλέκτου άλλωστε, συναντά την τουρκική γλώσσα και συγκεκριμένα τη λέξη oğramak.

Σύμφωνα με το Ιστορικόν λεξικόν της ποντικής διαλέκτου, το ρήμα σημαίνει «πέφτω σε συμφορά».

Ο Άνθιμος Παπαδόπουλος μάλιστα δίνει ως παράδειγμα και την παροιμία «Πολλά πη νουνίζ’, πολλά ’γραεύ’», που λέγεται ειρωνικά για κάποιον που είναι σκεπτικός και σκυθρωπός (ή, όπως θα έλεγε και ο Ρώσος θεατρικός συγγραφέας Αλεξάντρ Γκριμπογέντοφ, «Συμφορά απ’ το πολύ μυαλό»).

Αναζητώντας περισσότερες αναφορές για τη λέξη, βρήκαμε το παρακάτω εξαιρετικό τραγούδι του αλησμόνητου Γιώργου Αμαραντίδη (στίχοι, μουσική και ερμηνεία δικά του), με τίτλο «Γαλέα, πούλτσον τ’ άλογο σ’». Περιλαμβάνεται στο άλμπουμ του 1995 Κρουστά – Percussion Instruments – The Greek Instruments (Vol. 4).

Γαλέα, πούλτσον τ’ άλογο σ’ [Γαλέα]
κι αράεψον την υεία σ’ [’μώ το νόμο σ’/έλα -ν- έλα]
Φοούμαι συ θα ογραεύ’ς [Γαλέ-]
καρκίνον σην κοιλία σ’ [’μώ το νόμο σ’/έλα -ν- έλα]

Η κάτα επήεν σο καρσάν’ [Γαλέ-]
αψ̌έστεν τα δαδία [’μώ το νόμο σ’/έλα -ν- έλα]
κι εγώ τηνάν εγάπανα [Γαλέ-]
εέντον ποπαδία [’μώ το νόμο σ’/έλα -ν- έλα]

Αείν’ το πέραν τα ραχ̌ι͜ά [Γαλέα]
ντο έχ’νε και βουίζ’νε [’μώ το νόμο σ’/έλα -ν- έλα]
Δι͜αβαίν’ ο Χάρον επεκέσ’ [Γαλέ-]
κι αποθαμέν’ γογγύζ’νε [’μώ το νόμο σ’/έλα -ν- έλα]1

~

Εξαιρετικά ενδιαφέρον βρήκαμε και το γεγονός ότι το oğramak πέρασε και στην κρητική διάλεκτο, αλλά με τη μορφή γραντίζω (και την ίδια ακριβώς έννοια).2

_____
1. Πηγή: pontianlyrics.gr.
2. Σταύρος Γ. Πλανάκης, Λεξιλόγιο τουρκοκρητικής ελληνόγλωσσης λογοτεχνίας (στο translatum.gr).
ΚοινοποίησηTweetSend
google news

Ακολουθήστε μας στο Google News

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΑΚΟΜΗ

Μέλη του Συλλόγου έψαλαν τα κάλαντα στη διάρκεια της εκδήλωσης (φωτ.: facebook/Σύλλογος Ποντίων Χαϊδαρίου Αττικής «Ποντιακή Λύρα«)
ΣΥΛΛΟΓΟΙ

Σχέδια για αποκατάσταση του Ηρώου του Πόντιου Βυζαντινού Ακρίτα στη βασιλόπιτα του Συλλόγου Ποντίων Χαϊδαρίου

4/03/2026 - 9:50πμ
(Φωτ.: facebook/Σύλλογος Ποντίων Φοιτητών και Σπουδαστών Θεσσαλονίκης)
ΣΥΛΛΟΓΟΙ

«Ρίζες που ηχούν» και μουχαμπέτι από τους Πόντιους φοιτητές και σπουδαστές Θεσσαλονίκης

3/03/2026 - 10:55μμ
Ο πρόεδρος της Ένωσης Ποντίων Νίκαιας-Κορυδαλλού στο βήμα του περιφερειακού συμβουλίου Αττικής (φωτ.: YouTube)
ΣΥΛΛΟΓΟΙ

Παρέμβαση της Ένωσης Ποντίων Νίκαιας-Κορυδαλλού στο περιφερειακό συμβούλιο για τον Γιάννη-Βασίλη Γιαϊλαλί και τους πολιτιστικούς συλλόγους της Αττικής

3/03/2026 - 8:00μμ
(Φωτ.: Ένωση Ποντίων Πιερίας)
ΣΥΛΛΟΓΟΙ

Ένωση Ποντίων Πιερίας: Μια ζεστή, γιορτινή αγκαλιά παράδοσης ο ετήσιος χορός του σωματείου

3/03/2026 - 3:25μμ
(Φωτ.: Facebook/Πολιτιστικός Σύλλογος Κομνηνών)
ΣΥΛΛΟΓΟΙ

Σαν της γιαγιάς τα τσιριχτά… και ακόμη καλύτερα έφτιαξε ο Πολιτιστικός Σύλλογος Κομνηνών!

3/03/2026 - 1:22μμ
ΣΥΛΛΟΓΟΙ

Οι «Ακρίτες του Πόντου» γλέντησαν με την ψυχή τους στον ετήσιο χορό – Ευχές για μια δημιουργική χρονιά στην κοπή της βασιλόπιτας

3/03/2026 - 12:18μμ
(Φωτ.: Facebook/Ένωση Ποντίων Πολίχνης)
ΣΥΛΛΟΓΟΙ

Χορός και κέφι με ποντιακή ψυχή στην Πολίχνη

3/03/2026 - 11:50πμ
(Εικ.: Ένωση Ποντίων Νίκαιας Κορυδαλλού)
ΠΟΝΤΟΣ

Γιάννης-Βασίλης Γιαϊλαλί: Ο δήμος Νίκαιας -Αγ. Ι. Ρέντη υιοθέτησε ομόφωνα το ψήφισμα στήριξης για τον Έλληνα του Πόντου

3/03/2026 - 8:34πμ
Οι συμμετέχουσες (λύρες) και οι συμμετέχοντες (ερευνητές), στο διήμερο σεμινάριο (εικ.: ΧΚ)
ΠΟΝΤΟΣ

Μικροχώρι Δράμας: Ένας θεσμός γεννιέται – Η συνάντηση που θα γράψει ιστορία

2/03/2026 - 10:00μμ
Παναγία Σουμελά σαν από καρτ ποστάλ, Κυριακή 1 Μαρτίου 2026 (φωτ.: IHA)
ΠΟΝΤΟΣ

Χιονισμένη Παναγία Σουμελά: Το λευκό σκηνικό που καθηλώνει επισκέπτες απ’ όλο τον κόσμο

2/03/2026 - 11:45πμ
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΑ

ΡΟΗ ΕΙΔΗΣΕΩΝ

Ο Ηλίας Κασιδιάρης διακρίνεται στην τελευταία σειρά καθισμάτων στο Εφετείο, κατά την ανάγνωση της ετυμηγορίας (φωτ.: EUROKINISSI/Τατιάνα Μπόλαρη)

Δίκη Χρυσής Αυγής: Ένοχοι και στο Εφετείο οι 42 κατηγορούμενοι

33 λεπτά πριν
Μέλη του Συλλόγου έψαλαν τα κάλαντα στη διάρκεια της εκδήλωσης (φωτ.: facebook/Σύλλογος Ποντίων Χαϊδαρίου Αττικής «Ποντιακή Λύρα«)

Σχέδια για αποκατάσταση του Ηρώου του Πόντιου Βυζαντινού Ακρίτα στη βασιλόπιτα του Συλλόγου Ποντίων Χαϊδαρίου

1 ώρα πριν
Ο Γιάννης Λαγός στο Εφετείο (φωτ.:EUROKINISSI/Τατιάνα Μπόλαρη)

Σήμερα η απόφαση του Εφετείου για τη «Χρυσή Αυγή»

2 ώρες πριν
Ιρανή περπατά μπροστά από κατεστραμμένο κτήριο στο κέντρο της Τεχεράνης (φωτ.: EPA/Abedin Taherkenareh)

Το Ισραήλ βομβαρδίζει Ιράν και Λίβανο – Οι ΗΠΑ απομακρύνουν μη απαραίτητο προσωπικό από την Κύπρο

2 ώρες πριν
(Φωτ.: EUROKINISSI/Γιώργος Κονταρίνης)

Συννεφιές στη μέση της εβδομάδας

3 ώρες πριν
Η γαλλική φρεγάτα Languedoc που η Γαλλία θα στείλει στην Κύπρο (φωτ.: wikipedia commons)

Το «ευχαριστώ» του Ν. Χριστοδουλίδη στον Εμ. Μακρόν για τη στήριξη της Γαλλίας – «Je remercie chaleureusement le Président»

11 ώρες πριν
pontosnews.gr

Ειδήσεις και άρθρα για τον Πόντο και τη Μ. Ασία, αλλά και την επικαιρότητα στην Ελλάδα, τον Κόσμο και την Ομογένεια. Πλούσια θεματολογία ποικίλης ύλης με έμφαση σε πολιτιστικά δρώμενα.

Copyright © 2025 pontosnews.gr
Made by minoanDesign

  • TAYTOTHTA
  • ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ
  • ΟΡΟΙ ΧΡΗΣΗΣ
  • ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ
Δεν βρέθηκαν αποτελέσματα
Προβολή όλων
  • ΑΡΧΙΚΗ
  • ΠΟΝΤΟΣ
    • ΧΡΟΝΟΛΟΓΙΟ
    • ΓΕΝΟΚΤΟΝΙΑ
    • ΙΣΤΟΡΙΑ
    • ΠΑΡΑΔΟΣΗ
    • ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΕΣ
    • ΣΥΛΛΟΓΟΙ
    • ΛΕΞΙΚΟ
  • ΕΛΛΑΔΑ
  • VIDEOS
  • ΚΥΠΡΟΣ
  • ΟΜΟΓΕΝΕΙΑ
  • ΠΟΛΙΤΙΚΗ
  • ΓΝΩΜΕΣ
    • Μάρκος Τρούλης
    • Παντελής Σαββίδης
    • Σάββας Καλεντερίδης
    • Θεόφιλος Πουταχίδης
  • ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ
  • ΑΜΥΝΑ
  • ΚΟΣΜΟΣ
  • ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΣ
  • ΥΓΕΙΑ
  • ΠΕΡΙΕΡΓΑ
  • ΣΥΝΤΑΓΕΣ
  • ΠΙΣΤΗ
  • ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ
  • ΤΑΞΙΔΙ
  • ΕΚΔΗΛΩΣΕΙΣ
  • PONTOS BLOG

Copyright © 2024 pontosnews.gr
Made by minoanDesign