pontosnews.gr
Πέμπτη, 12/03/2026
Δεν βρέθηκαν αποτελέσματα
Προβολή όλων
  • ΑΡΧΙΚΗ
  • ΠΟΝΤΟΣ
    • ΧΡΟΝΟΛΟΓΙΟ
    • ΠΑΡΑΔΟΣΗ
    • ΓΕΝΟΚΤΟΝΙΑ
    • ΙΣΤΟΡΙΑ
    • ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΕΣ
    • ΣΥΛΛΟΓΟΙ
    • ΛΕΞΙΚΟ
  • ΕΛΛΑΔΑ
  • Videos
  • ΠΟΛΙΤΙΚΗ
  • ΓΝΩΜΕΣ
    • Μάρκος Τρούλης
    • Παντελής Σαββίδης
    • Σάββας Καλεντερίδης
    • Θεόφιλος Πουταχίδης
  • ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ
  • ΑΜΥΝΑ
  • ΚΟΣΜΟΣ
  • ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΣ
  • ΥΓΕΙΑ
  • ΣΥΝΤΑΓΕΣ
  • ΑΡΧΙΚΗ
  • ΠΟΝΤΟΣ
    • ΧΡΟΝΟΛΟΓΙΟ
    • ΠΑΡΑΔΟΣΗ
    • ΓΕΝΟΚΤΟΝΙΑ
    • ΙΣΤΟΡΙΑ
    • ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΕΣ
    • ΣΥΛΛΟΓΟΙ
    • ΛΕΞΙΚΟ
  • ΕΛΛΑΔΑ
  • Videos
  • ΠΟΛΙΤΙΚΗ
  • ΓΝΩΜΕΣ
    • Μάρκος Τρούλης
    • Παντελής Σαββίδης
    • Σάββας Καλεντερίδης
    • Θεόφιλος Πουταχίδης
  • ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ
  • ΑΜΥΝΑ
  • ΚΟΣΜΟΣ
  • ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΣ
  • ΥΓΕΙΑ
  • ΣΥΝΤΑΓΕΣ
Δεν βρέθηκαν αποτελέσματα
Προβολή όλων
pontosnews.gr
Δεν βρέθηκαν αποτελέσματα
Προβολή όλων

Μαθαίνω ποντιακά: Γνωρίζετε το ρήμα ογραεύω;

Η απάντηση μέσα από μια παροιμία, και στίχους του αλησμόνητου Γιώργου Αμαραντίδη

21/02/2024 - 12:59μμ
(Εικ.: ΧΚ)

(Εικ.: ΧΚ)

Κοινοποίηση στο FacebookΜοιράσου το στο TwitterΜοιράσου το στο Whatsapp

Η …καταγωγή του ρήματος ογραεύω, όπως και πολλών άλλων της ποντιακής διαλέκτου άλλωστε, συναντά την τουρκική γλώσσα και συγκεκριμένα τη λέξη oğramak.

Σύμφωνα με το Ιστορικόν λεξικόν της ποντικής διαλέκτου, το ρήμα σημαίνει «πέφτω σε συμφορά».

Ο Άνθιμος Παπαδόπουλος μάλιστα δίνει ως παράδειγμα και την παροιμία «Πολλά πη νουνίζ’, πολλά ’γραεύ’», που λέγεται ειρωνικά για κάποιον που είναι σκεπτικός και σκυθρωπός (ή, όπως θα έλεγε και ο Ρώσος θεατρικός συγγραφέας Αλεξάντρ Γκριμπογέντοφ, «Συμφορά απ’ το πολύ μυαλό»).

Αναζητώντας περισσότερες αναφορές για τη λέξη, βρήκαμε το παρακάτω εξαιρετικό τραγούδι του αλησμόνητου Γιώργου Αμαραντίδη (στίχοι, μουσική και ερμηνεία δικά του), με τίτλο «Γαλέα, πούλτσον τ’ άλογο σ’». Περιλαμβάνεται στο άλμπουμ του 1995 Κρουστά – Percussion Instruments – The Greek Instruments (Vol. 4).

Γαλέα, πούλτσον τ’ άλογο σ’ [Γαλέα]
κι αράεψον την υεία σ’ [’μώ το νόμο σ’/έλα -ν- έλα]
Φοούμαι συ θα ογραεύ’ς [Γαλέ-]
καρκίνον σην κοιλία σ’ [’μώ το νόμο σ’/έλα -ν- έλα]

Η κάτα επήεν σο καρσάν’ [Γαλέ-]
αψ̌έστεν τα δαδία [’μώ το νόμο σ’/έλα -ν- έλα]
κι εγώ τηνάν εγάπανα [Γαλέ-]
εέντον ποπαδία [’μώ το νόμο σ’/έλα -ν- έλα]

Αείν’ το πέραν τα ραχ̌ι͜ά [Γαλέα]
ντο έχ’νε και βουίζ’νε [’μώ το νόμο σ’/έλα -ν- έλα]
Δι͜αβαίν’ ο Χάρον επεκέσ’ [Γαλέ-]
κι αποθαμέν’ γογγύζ’νε [’μώ το νόμο σ’/έλα -ν- έλα]1

~

Εξαιρετικά ενδιαφέρον βρήκαμε και το γεγονός ότι το oğramak πέρασε και στην κρητική διάλεκτο, αλλά με τη μορφή γραντίζω (και την ίδια ακριβώς έννοια).2

_____
1. Πηγή: pontianlyrics.gr.
2. Σταύρος Γ. Πλανάκης, Λεξιλόγιο τουρκοκρητικής ελληνόγλωσσης λογοτεχνίας (στο translatum.gr).
ΚοινοποίησηTweetSend
google news

Ακολουθήστε μας στο Google News

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΑΚΟΜΗ

Το βιβλίο παρουσίασαν ο συγγραφέας Κώστας Μπαλαχούτης και ο εκδότης Σάββας Καλεντερίδης. Τετάρτη 4 Μαρτίου 2026 (φωτ.: Facebook / Μαρία Κοσμίδη)
ΣΥΛΛΟΓΟΙ

Στέλιος Καζαντζίδης: «Δεν με σβήνει κανένας» – Παρουσιάστηκε στο Μαρούσι το βιβλίο του Κώστα Μπαλαχούτη

12/03/2026 - 5:59μμ
Το νέο ΔΣ του «Εύξεινου Πόντου» Κορυδαλλού (φωτ.: Σύλλογος Ποντίων Κορυδαλλού «Εύξεινος Πόντος»)
ΣΥΛΛΟΓΟΙ

Χωρίς μεγάλες αλλαγές το νέο ΔΣ του Συλλόγου Ποντίων Κορυδαλλού

12/03/2026 - 4:49μμ
Από την αφίσα της ημερίδας
ΠΟΝΤΟΣ

Ημερίδα στην Οινόη Καστοριάς για τον Στάθη Πελαγίδη – Τιμούν τον σπουδαίο ιστορικό του ποντιακού ελληνισμού

12/03/2026 - 2:49μμ
(Φωτ.: Facebook/Εύξεινος Λέσχη Θεσσαλονίκης)
ΠΟΝΤΟΣ

Πρεμιέρα για το ντοκιμαντέρ «Παραδοσιακοί ποντιακοί χοροί» από την Εύξεινο Λέσχη Θεσσαλονίκης

12/03/2026 - 11:28πμ
Στιγμιότυπο από παλαιότερο Φεστιβάλ Ποντιακών Χορών Παιδιών & Εφήβων (φωτ.: Facebook / Ένωση Ποντίων Πιερίας)
ΠΟΝΤΟΣ

Η Κατερίνη στο επίκεντρο του ποντιακού πολιτισμού – Έρχεται το 15ο Φεστιβάλ Ποντιακών Χορών Παιδιών & Εφήβων

11/03/2026 - 6:52μμ
Η Ιφιγένεια Πανίδου στην εκδήλωση «Γυναίκες της Μακεδονίας 2026», Τρίτη 10 Μαρτίου 2026 (φωτ.: Facebook / Μέριμνα Ποντίων Κυριών)
ΠΟΝΤΟΣ

Η Ιφιγένεια Πανίδου της «Μέριμνας Ποντίων Κυριών» τιμήθηκε στις «Γυναίκες της Μακεδονίας 2026»

11/03/2026 - 6:04μμ
(Φωτ.: Facebook/Ένωση Ποντίων Αμπελοκήπων)
ΣΥΛΛΟΓΟΙ

Το παιδικό τμήμα της Ένωσης Ποντίων Αμπελοκήπων έλαμψε στο 31ο Φεστιβάλ Παιδικών Χορευτικών Συγκροτημάτων

11/03/2026 - 3:44μμ
(Φωτ.: Facebook/Ένωση Ποντίων Μελισσίων Αττικής)
ΣΥΛΛΟΓΟΙ

Τιμητική εκδήλωση για δύο σημαντικές γυναίκες του ποντιακού πολιτισμού

11/03/2026 - 9:13πμ
(Φωτ.: Facebook/Ένωση Ποντίων Γλυφάδας «Η Ρωμανία»)
ΣΥΛΛΟΓΟΙ

Η Ένωση Ποντίων Γλυφάδας «Η Ρωμανία» ξεσήκωσε τους απόστρατους του Στρατού Ξηράς με χορούς και μουσικές του Πόντου

10/03/2026 - 10:28μμ
Η Πολύμνια Παναγιωτίδου περιλαμβανόταν στο «Εθνικόν Ημερολόγιον» του 1900, επιμέλεια Κωνστ. Φ. Σκοκού (Αθήνα)
ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΕΣ

Πολύμνια Παναγιωτίδου: Η Πόντια που άνοιξε το δρόμο για τις γυναίκες φαρμακοποιούς

10/03/2026 - 10:00μμ
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΑ

ΡΟΗ ΕΙΔΗΣΕΩΝ

Το βιβλίο παρουσίασαν ο συγγραφέας Κώστας Μπαλαχούτης και ο εκδότης Σάββας Καλεντερίδης. Τετάρτη 4 Μαρτίου 2026 (φωτ.: Facebook / Μαρία Κοσμίδη)

Στέλιος Καζαντζίδης: «Δεν με σβήνει κανένας» – Παρουσιάστηκε στο Μαρούσι το βιβλίο του Κώστα Μπαλαχούτη

8 λεπτά πριν
Συνέντευξη του Κυριάκου Μητσοτάκη,   Πέμπτη 12 Μαρτίου 2026 (φωτ.: Γραφείο Τύπου Πρωθυπουργού / Δημήτρης Παπαμήτσος)

Μητσοτάκης: Δεν θα οδηγήσω τη χώρα σε πρόωρες εκλογές – Μήνυμα για Κύπρο και ανησυχία για τις επιπτώσεις του πολέμου στο Ιράν

32 λεπτά πριν
Η Ελένη Κυραμαργιού ήταν καλεσμένη στον κύκλο ανοιχτών μαθημάτων «Η Ιστορία της Ελλάδας του 20ού αιώνα» του Δήμου Ζωγράφου και των ΑΣΚΙ. Δευτέρα 9 Μαρτίου 2026 (φωτ.: Δήμος Ζωγράφου)

Πώς άλλαξαν την Αθήνα οι πρόσφυγες της Μικρασίας – Διάλεξη στο Δήμο Ζωγράφου για τη μεγάλη εγκατάσταση μετά το 1922

57 λεπτά πριν
Το νέο ΔΣ του «Εύξεινου Πόντου» Κορυδαλλού (φωτ.: Σύλλογος Ποντίων Κορυδαλλού «Εύξεινος Πόντος»)

Χωρίς μεγάλες αλλαγές το νέο ΔΣ του Συλλόγου Ποντίων Κορυδαλλού

1 ώρα πριν
Ιρανή κρατά πλακάτ με φωτογραφία του νέου ανώτατου ηγέτη του Ιράν Μοτζτάμπα Χαμενεΐ, 11 Μαρτίου 2026 (φωτ.: EPA / Abedin Taherkenareh)

Σκληρό μήνυμα από τον νέο ανώτατο ηγέτη του Ιράν: Στοχοποιεί τις αμερικανικές βάσεις, απειλεί με το Στενό του Ορμούζ

2 ώρες πριν
O πρόεδρος της Σερβίας Αλεξάνταρ Βούτσιτς υποδέχεται τον πρωθυπουργό της Αλβανίας Έντι Ράμα στο Βελιγράδι, 7 Ιουλίου 2023 (φωτ.: EPA / Andrej Cukic)

Σερβία και Αλβανία προτείνουν «σταδιακή ένταξη» στην ΕΕ – Σχέδιο για επιτάχυνση της διεύρυνσης

2 ώρες πριν
pontosnews.gr

Ειδήσεις και άρθρα για τον Πόντο και τη Μ. Ασία, αλλά και την επικαιρότητα στην Ελλάδα, τον Κόσμο και την Ομογένεια. Πλούσια θεματολογία ποικίλης ύλης με έμφαση σε πολιτιστικά δρώμενα.

Copyright © 2025 pontosnews.gr
Made by minoanDesign

  • TAYTOTHTA
  • ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ
  • ΟΡΟΙ ΧΡΗΣΗΣ
  • ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ
Δεν βρέθηκαν αποτελέσματα
Προβολή όλων
  • ΑΡΧΙΚΗ
  • ΠΟΝΤΟΣ
    • ΧΡΟΝΟΛΟΓΙΟ
    • ΓΕΝΟΚΤΟΝΙΑ
    • ΙΣΤΟΡΙΑ
    • ΠΑΡΑΔΟΣΗ
    • ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΕΣ
    • ΣΥΛΛΟΓΟΙ
    • ΛΕΞΙΚΟ
  • ΕΛΛΑΔΑ
  • VIDEOS
  • ΚΥΠΡΟΣ
  • ΟΜΟΓΕΝΕΙΑ
  • ΠΟΛΙΤΙΚΗ
  • ΓΝΩΜΕΣ
    • Μάρκος Τρούλης
    • Παντελής Σαββίδης
    • Σάββας Καλεντερίδης
    • Θεόφιλος Πουταχίδης
  • ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ
  • ΑΜΥΝΑ
  • ΚΟΣΜΟΣ
  • ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΣ
  • ΥΓΕΙΑ
  • ΠΕΡΙΕΡΓΑ
  • ΣΥΝΤΑΓΕΣ
  • ΠΙΣΤΗ
  • ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ
  • ΤΑΞΙΔΙ
  • ΕΚΔΗΛΩΣΕΙΣ
  • PONTOS BLOG

Copyright © 2024 pontosnews.gr
Made by minoanDesign