Σε ισχύ τίθεται από σήμερα 1 Ιανουαρίου 2024 ο νόμος που προβλέπει το υποχρεωτικό «ξεπάγωμα» των τριετιών στον ιδιωτικό τομέα, που ήταν σε αναστολή από το 2012. Η απόφαση για την επαναφορά των τριετιών, η οποία δεν θα έχει αναδρομικότητα για την περίοδο από τις 14 Φεβρουαρίου 2012 έως και τις 31 Δεκεμβρίου 2023, προστατεύει τα δικαιώματα των εργαζομένων στον ιδιωτικό τομέα και επιταχύνει τη μισθολογική εξέλιξή τους, αλλά, ταυτόχρονα, λαμβάνει υπ’ όψιν την ανταγωνιστικότητα της ελληνικής οικονομίας και τη βιωσιμότητα των ιδιωτικών επιχειρήσεων στην Ελλάδα.
Ειδικότερα, από σήμερα, προβλέπονται τα εξής:
– Η επαναφορά της προσαύξησης του κατώτατου νομοθετημένου μισθού με επίδομα προϋπηρεσίας (τριετίες) τόσο για τους υπαλλήλους όσο και για τους εργατοτεχνίτες, από την 01η/01/2024.
– Η άρση της αναστολής της ισχύος διατάξεων Συλλογικών Συμβάσεων Εργασίας και Διαιτητικών Αποφάσεων, οι οποίες προβλέπουν σήμερα ή θα προβλέψουν στο μέλλον προσαυξήσεις προϋπηρεσίας (τριετίες, πενταετίες και, γενικά, επιδόματα πολυετούς εργασίας).
– Η αναγνώριση, προκειμένου να υπολογιστεί το επίδομα προϋπηρεσίας, του χρόνου εργασίας που διανύθηκε, πριν από τις 14/02/2012, καθώς και αυτού που θα διανυθεί, μετά την 01η/01/2024 (όχι αναδρομική αναζήτηση των ετών που μεσολάβησαν για την περίοδο από 14/02/2012 έως και 31/12/2023).
– Η θεμελίωση, από 01/01/2024, της αξίωσης καταβολής του επιδόματος προϋπηρεσίας στον κατώτατο νομοθετημένο μισθό και των επιδομάτων πολυετίας των Συλλογικών Συμβάσεων Εργασίας.
Τι ισχύει
Οι βασικότερες οδηγίες, που περιλαμβάνει εγκύκλιος του υπουργείου Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης, είναι οι ακόλουθες:
1. Από την 1η/1/2024, αίρεται η αναστολή της ισχύος διατάξεων νόμων, κανονιστικών πράξεων, συλλογικών συμβάσεων ή διαιτητικών αποφάσεων, οι οποίες προβλέπουν αυξήσεις μισθών ή ημερομισθίων, συμπεριλαμβανομένων και εκείνων περί υπηρεσιακών ωριμάνσεων, με μόνη προϋπόθεση την πάροδο συγκεκριμένου χρόνου εργασίας, όπως το επίδομα πολυετίας, το επίδομα χρόνου εργασίας, το επίδομα τριετίας και το επίδομα πενταετίας, η οποία επιβλήθηκε με το άρθρο 4 της υπ’ αριθμ. 6/28/02/2012 Πράξης Υπουργικού Συμβουλίου.
2. Ο τρόπος απόδειξης της προϋπηρεσίας, που διανύθηκε ή θα διανυθεί στα ανωτέρω αναφερόμενα διαστήματα, εξαρτάται από το περιεχόμενο των περί προϋπηρεσίας διατάξεων της Συλλογικής Ρύθμισης Εργασίας (του ν. 1876/1990, όπως ισχύει), στην οποία, εκ της φύσης της εργασίας και των λοιπών προϋποθέσεων που ορίζει ο νόμος, υπάγεται ο μισθωτός και η οποία δύναται να ρυθμίζει ειδικότερα τα ζητήματα της αναγνώρισης και προσμέτρησης της προηγούμενης εργασιακής εμπειρίας. Εάν δεν ρυθμίζεται διαφορετικά από ένα τέτοιο κείμενο Συλλογικής Ρύθμισης Εργασίας, ως προϋπηρεσία αναγνωρίζεται αυτή που διανύθηκε στον ίδιο ή σε άλλον εργοδότη, στην ίδια ειδικότητα.
3. Για όσους εργαζόμενους αμείβονται με τον κατώτατο νομοθετημένο μισθό ή ημερομίσθιο, ως χρόνος προϋπηρεσίας αναγνωρίζεται ο χρόνος εξαρτημένης σύμβασης ή σχέσης εργασίας, που έχει διανυθεί σε οποιονδήποτε εργοδότη και σε οποιαδήποτε ειδικότητα, πριν από τις 14/02/2012 και μετά από την 1η/1/2024.
Η κατά τα ανωτέρω προσαύξηση, λόγω προϋπηρεσίας, καθορίζεται ως εξής:
α) Για τους υπαλλήλους, με εξαρτημένη σχέση εργασίας, σε ποσοστό 10% για κάθε τριετία προϋπηρεσίας και έως τρεις τριετίες και, συνολικά, σε ποσοστό 30% για προϋπηρεσία εννέα ετών και άνω.
β) Για τους εργατοτεχνίτες, με εξαρτημένη σχέση εργασίας, σε ποσοστό 5% για κάθε τριετία προϋπηρεσίας και έως έξι τριετίες και, συνολικά, 30% για προϋπηρεσία 18 ετών και άνω.
4. Ο χρόνος εργασίας που έχει διανυθεί έως τις 14/02/2012 (ή θα διανυθεί από 1/1/2024 και μετά) με καθεστώς μερικής απασχόλησης, λαμβάνεται υπ’ όψιν ως χρόνος προϋπηρεσίας για τους σκοπούς του άρθρου 33 του ν. 5053/2023 με τον ίδιο τρόπο που λαμβάνεται υπ’ όψιν και για τον συγκρίσιμο εργαζόμενο, δηλαδή τον αντίστοιχο εργαζόμενο πλήρους απασχόλησης της παρ. 2/β΄ του άρθρου 2 του ν. 3846/2010 (Α΄ 66), όπως ισχύει. Για τον υπολογισμό της προϋπηρεσίας αυτής, μερική απασχόληση, που αντιστοιχεί στον κανονικό (νόμιμο ή συμβατικό) ημερήσιο χρόνο του ως άνω αναφερόμενου συγκρίσιμου εργαζόμενου, αντιστοιχεί σε μία ημέρα προϋπηρεσίας.
5. Αν οι καταβαλλόμενες τακτικές αποδοχές είναι υπέρτερες των νόμιμων αποδοχών, οι αυξήσεις, οι προσαυξήσεις και τα ποσά εν γένει που προκύπτουν από την εφαρμογή των ανωτέρω, συμψηφίζονται με τη διαφορά που προκύπτει μεταξύ καταβαλλόμενων και νόμιμων αποδοχών, με την καταβολή της οποίας εξοφλούνται ολοσχερώς ή μερικώς.
6. Για το χρονικό διάστημα από τις 14/02/2012 έως και τις 31/12/2023 καμία αξίωση δεν γεννάται ούτε οφείλονται αυξήσεις μισθών ή ημερομισθίων, συμπεριλαμβανομένων και εκείνων περί υπηρεσιακών ωριμάνσεων, με μόνη προϋπόθεση την πάροδο συγκεκριμένου χρόνου εργασίας, όπως αναφέρεται ανωτέρω ούτε επιτρέπεται να υπολογιστεί προϋπηρεσία που έχει διανυθεί από τις 14/02/2012 έως και τις 31/12/2023.
