Με ιστορία τουλάχιστον οκτώ δεκαετιών και συνταγές από την Ίμβρο και τη Σμύρνη, δύο μικρά, αστικά ζαχαροπλαστεία της Θεσσαλονίκης εξακολουθούν να γλυκαίνουν τις μέρες μας και να μαρτυρούν την αξιοσύνη των Μικρασιατών προσφύγων.
Νοτισμένα με μυρωδιές μπαχαρικών, πλούσιας σοκολάτας και φρέσκου βουτύρου, με διακόσμηση σταματημένη στο χρόνο και βιτρίνες κατάφορτες με παραδοσιακά γλυκά και όχι μόνο, τα ζαχαροπλαστεία «Δεληγεωργάκη» στην οδό Αγίας Σοφίας 58 και «Ήλιος» στην Αντιγονιδών 7, μοιράζονται τις μικρασιατικές καταβολές των ιδρυτών τους αλλά και το μεράκι των απογόνων να διατηρήσουν αναλλοίωτη τη γεύση σε βάθος χρόνων.
«Εκλεκτά λουκούμια τύπου Κωνσταντινουπόλεως»
«Λουκούμια από το 1943» γράφει η ταμπέλα στο ζαχαροπλαστείο «Δεληγεωργάκη», με την τρίτη γενιά ιδιοκτητών, την Ελευθερία και τη Διονυσία Δεληγεωργάκη οι οποίες από πολύ μικρή ηλικία τριγυρνούσαν στο εργαστήριο, στο πίσω μέρος του καταστήματος της οικογενειακής επιχείρησης.
«Ο παππούς όταν ήρθε από την Ίμβρο ξεκίνησε την επιχείρηση κατασκευάζοντας μόνο λουκούμια τριαντάφυλλο, μαστίχα, αμύγδαλο και περγαμόντο, για να εμπλουτίσει στη συνέχεια το μαγαζί με βασιλόπιτες, κουραμπιέδες, μελομακάρονα και διάφορα σιροπιαστά» σημείωσε στο ΑΠΕ-ΜΠΕ η Ελευθερία, η οποία μαζί με την αδερφή της έπιασαν το «νήμα» του ζαχαροπλαστείου από τον πατέρα και τον θείο τους που το λειτουργούσαν μαζί με τις συζύγους τους.
Οι αδερφές Δεληγεωργάκη, ειδικά τις μέρες των γιορτών, περνούν ατελείωτες ώρες στο μικρό εργαστήριο, στο πίσω μέρος του μαγαζιού όπου κατασκευάζονται όλα όσα διατίθενται στο κατάστημα, εξυπηρετώντας ταυτόχρονα και τους πελάτες.
Όπως κάθε χρόνο, έχουν δεκάδες παραγγελίες για την τριφτή βασιλόπιτα, «σημαδεμένη» με την ξύλινη σφραγίδα του παππού που εικονίζει τον Άγιο Βασίλειο.
«Προσέχουμε τη σφραγίδα ως κόρην οφθαλμού αφού μετράει 100 χρόνια και ήταν του παππού μας. Όσο για τη βασιλόπιτα, κρατάμε την ίδια παραδοσιακή συνταγή, με το φρέσκο βούτυρο» λένε οι ιδιοκτήτριες, προσθέτοντας ότι μέλημά τους είναι πάντα οι υψηλής ποιότητας πρώτες ύλες. Και αυτό άλλωστε είναι που εκτιμούν οι πελάτες τους που παραμένουν πιστοί στις προτιμήσεις τους επί δεκαετίες, αλλά και οι νεότεροι που κυνηγούν, όπως λένε οι αδερφές Δεληγεωργάκη, τη γεύση και την ποιότητα.
«Έχουμε φανατικούς για τον σοκολατένιο μπακλαβά μας και το γαλακτομπούρεκο» υπογραμμίζουν, και σηκώνουν μανίκια για να συνεχίσουν τη δουλειά που, όπως λένε, αν και δύσκολη, η αγάπη τους γι’ αυτήν αποτελεί σημαντική κινητήριος δύναμη.
Κετημέρια και αριάνι
Τα 85 του χρόνια κλείνει φέτος το ζαχαροπλαστείο «Ήλιος» στην οδό Αντιγονιδών, το οποίο άνοιξε το 1938 από τον Μιχαήλ Νικολάου, πρόσφυγα από τη Σμύρνη.
«Στην αρχή, όταν ήρθε ο παππούς από τη Σμύρνη με την καταστροφή το 1922, πουλούσε τα σιροπιαστά που έκανε η προγιαγιά μου, τα κετημέρια, στο σταθμό των τρένων. Αργότερα άνοιξε το μαγαζί με έναν συνεργάτη ο οποίος στη συνέχεια πέθανε» υπογράμμισε ο συνονόματος εγγονός του.
Το κατάστημα επί της Αντιγονιδών λειτουργούσε αρχικά ως γαλακτοπωλείο, πουλώντας κυρίως αριάνι που έφτιαχνε ο Μιχαήλ Νικολάου, τουλούμπες γεμιστές και κουρού με μελιτζάνα, ενώ το ψυγείο που χρησιμοποιούσε τότε, υπάρχει ακόμη μέσα στο μαγαζί.
«Λειτουργούσε και ως ζαχαροπλαστείο, με τραπεζάκια έξω για την εξυπηρέτηση των πελατών. Μου έχουν πει μάλιστα ιστορίες για ζευγάρια που είχαν γνωριστεί εδώ και αργότερα παντρεύτηκαν, τρώγοντας μια πάστα στο πρώτο τους ραντεβού» περιγράφει ο Μ. Νικολάου προσθέτοντας ότι στη συνέχεια το ανέλαβε ο πατέρας του Γιώργος και ο θείος του Αλέξης.
Τώρα πια την παράδοση συνεχίζει η τρίτη γενιά, τα παιδιά του Γιώργου Νικολάου, ο Βασίλης, ο Αλέξανδρος και ο Μιχαήλ οι οποίοι κρατούν τα μοναδικά στοιχεία του ζαχαροπλαστείου, όπως το ψυγείο που μετά τις ανακαινίσεις, κρατήθηκε για να θυμίζει την αρχική μορφή του καταστήματος, ενώ το εργαστήρι βρίσκεται στις Συκιές.
«Οι πελάτες μας τώρα ζητάνε πολύ το τρίγωνο με τη βανίλια και την αλατισμένη καραμέλα που ήταν ιδέα του θείου Αλέξη και καθιερώθηκε από τη δεκαετία του ’90 με φύλλο σφολιάτας, δεν είναι δηλαδή αυτό που λέμε τρίγωνο Πανοράματος, που είναι με φύλλο μπακλαβά» λέει ο Μ. Νικολάου, αναφέροντας και άλλα τρία γλυκίσματα που είναι τα αγαπημένα των πελατών: σου, εκλέρ και κοκ.
«Πιστεύω, και είμαι χαρούμενος γι’ αυτό», συνεχίζει, «ότι έχει αρχίσει ο κόσμος να ψάχνει τη σχέση ποιότητας-τιμής και επιστρέφει σε μαγαζιά με ποιότητα και ιστορία που είναι άλλωστε και η διαφήμισή μας».
![Εικόνα από την Κωνσταντινούπολη επί Οθωμανικής Αυτοκρατορίας (πηγή: Ίδρυμα Αικατερίνης Λασκαρίδη/ Travelogues/ WALSH, Robert/ALLOM, Thomas. Constantinople and the Scenery of the Seven Churches of Asia Minor illustrated. In a Series of Drawings from Nature by Thomas Allom. With an historical account of Constantinople, and descriptions of the plates, by the Rev. Robert Walsh..., Λονδίνο/Παρίσι, Fisher, Son & Co. [1836-38])](https://www.pontosnews.gr/wp-content/uploads/2026/01/Constantinople-Seven-Churches-Mikra-Asia-360x180.jpg)
