Τουρκία: Η θεά Δήμητρα επιβεβαιώνει το ελληνικό παρελθόν της Μαγνησίας του Σιπύλου, της σύγχρονης Μανίσα

Το πλούσιο ελληνικό παρελθόν της σημερινής τουρκικής επαρχίας Μανίσα (από την ελληνική Μαγνησία) αναδεικνύει και η φετινή ανασκαφική έρευνα στις Αιγές, τον αρχαιολογικό χώρο που βρίσκεται στη Μικρασιατική Αιολίδα. Η αρχαιολογική ομάδα με επικεφαλής τον Γιουσούφ Σεζγκίν από το Πανεπιστήμιο Manisa Celal Bayar έχει στα χέρια της δύο ειδώλια της θεάς Δήμητρας, καθώς και θραύσματα ανάγλυφου αγγείου. Ανακαλύφθηκαν σε σπάνια θέση, σε μια στέρνα της αρχαίας πόλης κοντά στο δρόμο που οδηγούσε στο ιερό της Αθηνάς.

Η ιστορία των Αιγών της Μικρασίας θεωρείται ότι ξεκινά τον 8ο αιώνα π.Χ. και συνδέεται με τις μετακινήσεις των Αιολέων. Τα νέα ευρήματα αναζωπυρώνουν το ενδιαφέρον της επιστημονικής κοινότητας.

Μιλώντας στον τουρκικό Τύπο ο Γιουσούφ Σεζγκίν σημείωσε ότι η στέρνα ήταν και αυτή από μόνη της μια απροσδόκητη ανακάλυψη, καθώς είναι διαφορετική και ως προς τη μορφή και ως προς τα αντικείμενα που περιείχε. «Για παράδειγμα, βρήκαμε ένα ειδώλιο της θεάς Δήμητρας επί τούτου τοποθετημένο κάτω από το “βραχιόλι της δεξαμενής”, δηλαδή την εσοχή στην είσοδο της στέρνας. Πρόκειται για ένα εξαιρετικά ασυνήθιστο εύρημα σε δεξαμενή», τόνισε.

Το δεύτερο ειδώλιο της ίδιας θεότητας ήταν μέσα στη στέρνα (επίσης ασυνήθιστη θέση), ενώ το τρίτο εύρημα ενδεχομένως να είναι κομμάτι από βάζο διακοσμημένο με στάχυα.

Ο Τούρκος αρχαιολόγος, αφού υπενθύμισε ότι η Δήμητρα ήταν η θεά της γεωργίας, πρόσθεσε: «Ήταν αυτή που έδινε τη γονιμότητα στη γη και ταυτόχρονα θεωρούνταν προστάτιδα των φυτών. Σε αγροτικές πόλεις, όπως ήταν οι Αιγές, ήταν μια από τις πιο σημαντικές θεότητες, ιδίως αν λάβουμε υπόψη πόσο δύσκολες ήταν τότε οι καλλιέργειες. Συνεπώς, μπορούμε να πούμε ότι εδώ υπήρχε μια ισχυρή λατρεία της Δήμητρας».

Η ανακάλυψη της αρχαιολογικής ομάδας ρίχνει νέο φως στις θρησκευτικές πρακτικές των αρχαίων Αιγών, ενώ όπως σημειώνει η Daily Sabah «δίνει μια νέα οπτική στις αρχαιοελληνικές θρησκευτικές τελετουργίες και στη σύνδεσή τους με την καθημερινή ζωή». Άλλωστε, την ίδια ανασκαφική περίοδο ήρθε στο φως άλλη μια στέρνα, κοντά στο ιερό της Αθηνάς, περίπου 50-60 μέτρα μακριά. Εικάζεται ότι χρησιμοποιούνταν για θρησκευτικές τελετουργίες.

Όμως, η «στέρνα της Δήμητρας» πολύ κοντά στον ιερό χώρο ενδεχομένως να κρύβει μια σύνδεση με γιορτές προς τιμήν της θεάς. Προς το παρόν το μόνο βέβαιο είναι ότι πρόκειται για ένα… ενδιαφέρον μυστήριο, λόγω των ειδωλίων.