pontosnews.gr
Πέμπτη, 5/02/2026
Δεν βρέθηκαν αποτελέσματα
Προβολή όλων
  • ΑΡΧΙΚΗ
  • ΠΟΝΤΟΣ
    • ΧΡΟΝΟΛΟΓΙΟ
    • ΠΑΡΑΔΟΣΗ
    • ΓΕΝΟΚΤΟΝΙΑ
    • ΙΣΤΟΡΙΑ
    • ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΕΣ
    • ΣΥΛΛΟΓΟΙ
    • ΛΕΞΙΚΟ
  • ΕΛΛΑΔΑ
  • Videos
  • ΠΟΛΙΤΙΚΗ
  • ΓΝΩΜΕΣ
    • Μάρκος Τρούλης
    • Παντελής Σαββίδης
    • Σάββας Καλεντερίδης
    • Θεόφιλος Πουταχίδης
  • ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ
  • ΑΜΥΝΑ
  • ΚΟΣΜΟΣ
  • ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΣ
  • ΥΓΕΙΑ
  • ΣΥΝΤΑΓΕΣ
  • ΑΡΧΙΚΗ
  • ΠΟΝΤΟΣ
    • ΧΡΟΝΟΛΟΓΙΟ
    • ΠΑΡΑΔΟΣΗ
    • ΓΕΝΟΚΤΟΝΙΑ
    • ΙΣΤΟΡΙΑ
    • ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΕΣ
    • ΣΥΛΛΟΓΟΙ
    • ΛΕΞΙΚΟ
  • ΕΛΛΑΔΑ
  • Videos
  • ΠΟΛΙΤΙΚΗ
  • ΓΝΩΜΕΣ
    • Μάρκος Τρούλης
    • Παντελής Σαββίδης
    • Σάββας Καλεντερίδης
    • Θεόφιλος Πουταχίδης
  • ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ
  • ΑΜΥΝΑ
  • ΚΟΣΜΟΣ
  • ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΣ
  • ΥΓΕΙΑ
  • ΣΥΝΤΑΓΕΣ
Δεν βρέθηκαν αποτελέσματα
Προβολή όλων
pontosnews.gr
Δεν βρέθηκαν αποτελέσματα
Προβολή όλων

Οι Πρωτο-Πόντιοι και η Πρώτη Τραπεζούντα – Από την Αρκαδία στον Κλασικό Πόντο

Ένα άρθρο του καθηγητή Σταύρου Θεοφανίδη, το οποίο περιλαμβάνει προτάσεις για την ανάδειξη της ιστορικής-πολιτισμικής ταυτότητας των Ποντίων

2/11/2023 - 12:04μμ
(Φωτ.: Εύξεινος Λέσχη Βέροιας)

(Φωτ.: Εύξεινος Λέσχη Βέροιας)

Κοινοποίηση στο FacebookΜοιράσου το στο TwitterΜοιράσου το στο Whatsapp

Πολύ λίγοι –ακόμη και Πόντιοι– γνωρίζουν ότι το λίκνο των Ποντίων βρίσκεται στην περίφημη και αρχαιότατη Αρκαδία. Εκεί, στην ορεινή περιοχή (όπως και στον Πόντο) ίδρυσαν την πρώτη Τραπεζούντα, κοντά στον Ποταμό Αλφειό, για να έχουν φυσικό άφθονο νερό-ζωτικότατο στοιχείο της ζωής μας.

Ανάμεσα στα δύο πανάρχαια βουνά, το μυθικό Λύκαιον και το Μαίναλον, όπου ρέουν οι πρωτοπηγές του Αλφειού ποταμού, οι Πρώτοι-Πόντιοι χτίζουν την πρώτη Τραπεζούντα που ιδρύουν τη μητρική τους πόλη (=μητρόπολη).

Αργότερα αναγκάζονται (είτε από σεισμό, είτε από πλημμύρα, είτε από άλλη αιτία) να εγκαταλείψουν την προγονική εστία και να περάσουν από την Κυνουρία ή την Αργολίδα (όπως οι Κρήτες και οι Κύπριοι), προς την Ιωνία ή Ανατολή που με το μυθικό της χρυσό («το Χρυσόμαλλο Δέρας») ήταν η σταθερή πηγή έλξης όλων των Ελλήνων εκείνης της μυθικής εποχής.

Η λίμνη Τραπεζούντα στα δυτικά της Μεγαλόπολης, στην άκρη του κάμπου κάτω από το χωριό Μαυριά (φωτ.: ΑΠΕ-ΜΠΕ)

Από την αρχαία ελληνικότατη Ιωνία, οι Αρκάδες-Τραπεζούντιοι, οι Πρωτο-Πόντιοι, αναχωρούν προς τα παράλια του Εύξεινου Πόντου και ιδρύουν εκεί (γύρω στον 7ο-8ο αιώνα π.Χ.) τη δεύτερη Τραπεζούντα, κόρη της πρώτης Αρκαδικής Τραπεζούντας.

Το περίφημο κράτος ή βασίλειο των Ποντίων ιδρύεται από τους Τραπεζούντιους της Αρκαδίας, που είναι οι μακρινοί πρόγονοι των σημερινών Ποντίων, όπου γης…

Το τοπωνύμιο Υψούς και ο ομώνυμος γιος του μυθικού βασιλιά της Αρκαδίας Λυκάονα (που ήταν γιος του Πελασγού) ως περιοχή της Αρκαδίας, στην επαρχία της Γορτυνίας, γίνεται η ρίζα του ονόματος της οικογένειας των Ποντίων Υψηλάντηδων.

Οι πρώτοι που εξεγέρθηκαν εναντίον των Οθωμανών ήταν αυτοί οι Πόντιοι Υψηλάντηδες, Αλέξανδρος και Δημήτριος. Και δεν είναι τυχαίο ότι το 18ο αιώνα η Υψούς (Στεμνίτσα) είναι η έδρα της Συνέλευσης των Καλτεζών για την εθνική μας ανεξαρτησία. Εκεί, επιστρέφοντας προφανώς στις φυσικές ρίζες τους, οι αυτοκράτορες του Πόντου το 1167 έχτισαν τη Μονή του Τιμίου Προδρόμου. Ο Εμμανουήλ Κομνηνός προσέφερε εκεί ένα από τα ασφαλέστερα καταφύγια των αγωνιστών του 1821. Το πλουσιότατο σε δημιουργίες σημείο των Υψηλάντηδων (Υψούς) φθάνει ως την Αμερική: Ypsilanti είναι η σημερινή πόλη του Μίσιγκαν…

Η ύπαρξη και η τοποθεσία της Πρώτης Τραπεζούντας επιβεβαιώνεται από τους αρχαιολόγους της προϊστορικής περιόδου, όπως ο Θ. Σπυρόπουλος, συνάδελφος-καθηγητής του Πανεπιστημίου Αθηνών, έφορος αρχαιοτήτων στην περιφέρεια της Αρκαδίας, ο οποίος ενέργησε και ενεργεί συστηματικές ανασκαφές στην περιοχή.

Ο επαρκής αναγνώστης παρακαλείται να μελετήσει με προσοχή την αυθεντική ιστορική μας πηγή, την Ιστορία του Ελληνικού Έθνους (της Εκδοτικής Αθηνών).

Από την πηγή αυτή παρουσιάζονται και σε τρεις συνοδευτικούς χάρτες, που περιγράφουν την πορεία των Πρωτο-Ποντίων Ελλήνων: από την Αρκαδική Τραπεζούντα ως την Τραπεζούντα του Εύξεινου Πόντου.

Προτάσεις

Προσκαλώ όλους τους Ποντίους να συνδράμουν την έκδοση ιστορικής-εθνολογικής μελέτης για τους Πρωτο-Ποντίους και την «ανάβαση» τους ως τον Κλασικό Πόντο. Ειδική ομάδα εργασίας με διεπιστημονική-διαπανεπιστημιακή σύνθεση προωθεί το έργο αυτό που έχει ιδιαίτερη σημασία για την ιστορική-πολιτισμική ταυτότητα των Ποντίων.

Ελπίζω ότι μαζί με δύο άλλες προτάσεις μου για τον επόμενο 21ο αιώνα να παρουσιάσουμε την Ελλάδα για νέες πολιτισμικές κατακτήσεις, επιστρέφοντας θριαμβευτικά στην κερδισμένη πατρίδα των Ποντίων.

Προτείνουμε την ίδρυση Πρωτο-Ευρωπαϊκής Ένωσης που θα αγκαλιάζει όλους τους Ελληνογενείς της Μικράς Ασίας (δηλαδή τους Ίωνες, Κωνσταντινουπολίτες, Κρυπτοχριστιανούς, Καππαδόκες, Ίμβριους, Πόντιους, Ελληνογενείς της Πισιδίας και της Λυδίας κ.ά.). Πολλοί Έλληνες αγνοούν ότι στη σημερινή «Τουρκία» υπάρχουν γύρω στα 15.000.000 Ελληνογενείς, χωρίς να περιλαμβάνονται οι ελληνογενείς του Καυκάσου, της Οδησσού, της Μαριούπολης και άλλων περιοχών της Γεωργίας και Αρμενίας. Η ένωσή τους στην Ευρωπαϊκή Πατρίδα μας ισοδυναμεί με μακροχρόνια με επιστροφή στις πατρίδες.

Επίσης προτείνουμε την εγκατάσταση στην ευρύτερη περιοχή της Ιωνίας (Μίλητος, Σάμος, Χίος, Μυτιλήνη) της Ακαδημίας της Ευρώπης που προγραμματίζεται να αγκαλιάζει όλες τις εθνικές ακαδημίες των Ευρωπαϊκών Χωρών για να προωθήσουμε μερικές σημαντικότατες πρωτιές του ελληνισμού, που παραμένουν άγνωστες στο ευρύτερο ευρωπαϊκό κοινό. Η Ακαδημία Αθηνών και τα υπουργεία Παιδείας και Πολιτισμού έχουν υψηλή αποστολή στην προώθηση της πρότασής μας για τη δημιουργία της Ευρωπαϊκής Ακαδημίας στην ευρύτερη περιοχή της Ιωνίας με τη γενναιόδωρη χορηγία-χρηματοδότηση της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Έχουμε ήδη προτείνει προς την Ακαδημία Αθηνών ένα σχέδιο γενικής διάταξης (master plan) όλου του έργου με βάση τις έγκυρες πληροφορίες για τις πηγές της προσωκρατικής φιλοσοφίας και κυρίως τις ρίζες της πρωτο-επιστήμης από τον Θαλή τον Μιλήσιο και τον Σάμιο Πυθαγόρα ως τον Αναξαγόρα και τον Αναξιμένη.

Η ιστορία των Πρωτο-Ποντίων προγραμματίζεται να αποκαλύψει μερικές από τις σημαντικότερες πρωτιές μας που δείχνουν και τις παρθενικές ρίζες του ευρωπαϊκού πολιτισμού.

Σταύρος Θεοφανίδης
Καθηγητής Παντείου Πανεπιστημίου

• Δημοσιεύθηκε στο kalimera-arkadia.gr
• Πηγή: Περιοδικό Καταναλωτής, τεύχος 90, Μάιος 1998, σελ. 17
ΚοινοποίησηTweetSend
google news

Ακολουθήστε μας στο Google News

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΑΚΟΜΗ

(Πηγή: Google maps)
ΠΟΝΤΟΣ

Δρέπανο Κοζάνης: Εκεί όπου διασταυρώνονται ο Χρυσόστομος Σμύρνης με τον Χρύσανθο Τραπεζούντας, η Θία Χάλο με τη Διδώ Σωτηρίου

5/02/2026 - 9:30μμ
Μετά το τέλος της εκδήλωσης των «Αργοναυτών» στο Συνεδριακό Κέντρο Κιλκίς (φωτ.: Facebook / Ένωση Ποντίων Ν. Κιλκίς «Οι Αργοναύτες»)
ΣΥΛΛΟΓΟΙ

«Καλόν χρονίαν» είπαν οι «Αργοναύτες» Κιλκίς – Οι Πόντιοι της πόλης μπήκαν δυνατά στο 2026

5/02/2026 - 8:08μμ
(Φωτ.: Facebook/Σωματείο Παναγία Σουμελά Δήμου Θέρμης)
ΣΥΛΛΟΓΟΙ

Σωματείο «Παναγία Σουμελά» Θέρμης: Η ποντιακή παράδοση ζωντάνεψε μέσα από το θέατρο

5/02/2026 - 7:40μμ
Ο Γ. Παρχαρίδης στο βήμα του 12ου Φεστιβάλ Ποντιακών Χορών της ΠΟΕ, το 2016 στην Ξάνθη (φωτ.: Φίλιππος Φασούλας)
ΠΟΝΤΟΣ

Ο Ιβάν Σαββίδης για την απώλεια του Γιώργου Παρχαρίδη

5/02/2026 - 6:43μμ
(Φωτ.: Facebook/Μορφωτικός Σύλλογος Ποντίων Ν. Έβρου «Αλέξιος Κομνηνός»)
ΣΥΛΛΟΓΟΙ

Ξεφάντωμα μέχρι το πρωί με χορό και τραγούδι για τους Πόντιους του Έβρου

5/02/2026 - 6:15μμ
Ο πρόεδρος της Ένωσης Ποντίων Πιερίας Κ. Παπουτσίδης απευθύνεται στα μέλη του σωματείου (φωτ.: Ένωση Ποντίων Πιερίας/Βασίλης Κηπόπουλος)
ΣΥΛΛΟΓΟΙ

Ένωση Ποντίων Πιερίας: Κοπή βασιλόπιτας με τραγούδια και έθιμα του Πόντου

5/02/2026 - 4:29μμ
Οι αγιογραφίες στην Παναγία Σουμελά στην Τραπεζούντα, πριν από τις εκτεταμένες εργασίες αναστήλωσης και αποκατάστασης (φωτ.: MEGAPRESS / Παύλος Μακρίδης)
ΠΟΝΤΟΣ

Θεολογική Σχολή του Πόντου: Η σύντομη αλλά σημαντική πορεία ενός πνευματικού φάρου

5/02/2026 - 3:40μμ
Ο Λευτέρης Κοκκινίδης σε μουχαπέτι (πηγή: Facebook / Ένωση Ποντίων Ματσούκας)
ΠΟΝΤΟΣ

Πέθανε ο Λευτέρης Κοκκινίδης, ένας γνήσιος της ποντιακής λαϊκής παράδοσης

5/02/2026 - 2:54μμ
Η μάνα του Κοσμά Τσίναλη, Άφρω, στην αργαλειό της. Με παρέα τη θεία της Μαρία Ελευθεριάδου, στις αρχές της δεκαετίας του 1970 (φωτ.: Αρχείο Κοσμά Τσίναλη)
ΠΟΝΤΟΣ

Η «Ερενλίσσα» που δεν ξεχάστηκε: Μια γιαγιά, ένα χωριό και η πατρίδα που έμεινε μέσα στη γλώσσα

5/02/2026 - 10:53πμ
(Φωτ.: Facebook/ Σύλλογος Ποντίων Ασπροπύργου «Οι Ακρίτες του Πόντου»)
ΣΥΛΛΟΓΟΙ

Σύλλογος Ποντίων Ασπροπύργου «Οι Ακρίτες του Πόντου»: Παραδοσιακά και σε κλίμα ενότητας η κοπή της βασιλόπιτας

5/02/2026 - 8:38πμ
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΑ

ΡΟΗ ΕΙΔΗΣΕΩΝ

(Φωτ. αρχείου: EUROKINISSI / Δανάη Δαυλοπούλου)

e-ΕΦΚΑ: Διευκρινίσεις για τον υπολογισμό των συντάξεων χηρείας

1 λεπτό πριν
(Φωτ.: hoc.gr)

Χειμερινοί Ολυμπιακοί Αγώνες «Μιλάνο-Κορτίνα 2026»: Με πέντε αθλητές και αθλήτριες η ελληνική συμμετοχή

29 λεπτά πριν

Εύξεινος Λέσχη Ποντίων & Μικρασιατών Ν. Τρικάλων: Όλα έτοιμα για το μεγάλο ετήσιο γλέντι

58 λεπτά πριν
Από τις προσπάθειες εντοπισμού του άτυχου οδηγού (φωτ.: EUROKINISSI / «Παρατηρητής της Θράκης»)

Κομοτηνή: Νεκρός ο οδηγός που παρασύρθηκε από χείμαρρο σε ιρλανδική διάβαση

1 ώρα πριν
(Πηγή: Google maps)

Δρέπανο Κοζάνης: Εκεί όπου διασταυρώνονται ο Χρυσόστομος Σμύρνης με τον Χρύσανθο Τραπεζούντας, η Θία Χάλο με τη Διδώ Σωτηρίου

2 ώρες πριν
(Φωτ. αρχείου: ΓΕΑ / EUROKINISSI)

Υπόθεση κατασκοπείας: Σμήναρχος 50 ετών ο συλληφθείς – «Μεγάλη δύναμη» ο αποδέκτης των απόρρητων πληροφοριών

2 ώρες πριν
pontosnews.gr

Ειδήσεις και άρθρα για τον Πόντο και τη Μ. Ασία, αλλά και την επικαιρότητα στην Ελλάδα, τον Κόσμο και την Ομογένεια. Πλούσια θεματολογία ποικίλης ύλης με έμφαση σε πολιτιστικά δρώμενα.

Copyright © 2025 pontosnews.gr
Made by minoanDesign

  • TAYTOTHTA
  • ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ
  • ΟΡΟΙ ΧΡΗΣΗΣ
  • ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ
Δεν βρέθηκαν αποτελέσματα
Προβολή όλων
  • ΑΡΧΙΚΗ
  • ΠΟΝΤΟΣ
    • ΧΡΟΝΟΛΟΓΙΟ
    • ΓΕΝΟΚΤΟΝΙΑ
    • ΙΣΤΟΡΙΑ
    • ΠΑΡΑΔΟΣΗ
    • ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΕΣ
    • ΣΥΛΛΟΓΟΙ
    • ΛΕΞΙΚΟ
  • ΕΛΛΑΔΑ
  • VIDEOS
  • ΚΥΠΡΟΣ
  • ΟΜΟΓΕΝΕΙΑ
  • ΠΟΛΙΤΙΚΗ
  • ΓΝΩΜΕΣ
    • Μάρκος Τρούλης
    • Παντελής Σαββίδης
    • Σάββας Καλεντερίδης
    • Θεόφιλος Πουταχίδης
  • ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ
  • ΑΜΥΝΑ
  • ΚΟΣΜΟΣ
  • ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΣ
  • ΥΓΕΙΑ
  • ΠΕΡΙΕΡΓΑ
  • ΣΥΝΤΑΓΕΣ
  • ΠΙΣΤΗ
  • ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ
  • ΤΑΞΙΔΙ
  • ΕΚΔΗΛΩΣΕΙΣ
  • PONTOS BLOG

Copyright © 2024 pontosnews.gr
Made by minoanDesign