pontosnews.gr
Κυριακή, 18/10/2026
Δεν βρέθηκαν αποτελέσματα
Προβολή όλων
  • ΑΡΧΙΚΗ
  • ΠΟΝΤΟΣ
    • ΧΡΟΝΟΛΟΓΙΟ
    • ΠΑΡΑΔΟΣΗ
    • ΓΕΝΟΚΤΟΝΙΑ
    • ΙΣΤΟΡΙΑ
    • ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΕΣ
    • ΣΥΛΛΟΓΟΙ
    • ΛΕΞΙΚΟ
  • ΕΛΛΑΔΑ
  • Videos
  • ΠΟΛΙΤΙΚΗ
  • ΓΝΩΜΕΣ
    • Μάρκος Τρούλης
    • Παντελής Σαββίδης
    • Σάββας Καλεντερίδης
    • Θεόφιλος Πουταχίδης
  • ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ
  • ΑΜΥΝΑ
  • ΚΟΣΜΟΣ
  • ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΣ
  • ΥΓΕΙΑ
  • ΣΥΝΤΑΓΕΣ
  • ΑΡΧΙΚΗ
  • ΠΟΝΤΟΣ
    • ΧΡΟΝΟΛΟΓΙΟ
    • ΠΑΡΑΔΟΣΗ
    • ΓΕΝΟΚΤΟΝΙΑ
    • ΙΣΤΟΡΙΑ
    • ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΕΣ
    • ΣΥΛΛΟΓΟΙ
    • ΛΕΞΙΚΟ
  • ΕΛΛΑΔΑ
  • Videos
  • ΠΟΛΙΤΙΚΗ
  • ΓΝΩΜΕΣ
    • Μάρκος Τρούλης
    • Παντελής Σαββίδης
    • Σάββας Καλεντερίδης
    • Θεόφιλος Πουταχίδης
  • ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ
  • ΑΜΥΝΑ
  • ΚΟΣΜΟΣ
  • ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΣ
  • ΥΓΕΙΑ
  • ΣΥΝΤΑΓΕΣ
Δεν βρέθηκαν αποτελέσματα
Προβολή όλων
pontosnews.gr
Δεν βρέθηκαν αποτελέσματα
Προβολή όλων

Οι Πρωτο-Πόντιοι και η Πρώτη Τραπεζούντα – Από την Αρκαδία στον Κλασικό Πόντο

Ένα άρθρο του καθηγητή Σταύρου Θεοφανίδη, το οποίο περιλαμβάνει προτάσεις για την ανάδειξη της ιστορικής-πολιτισμικής ταυτότητας των Ποντίων

2/11/2023 - 12:04μμ
(Φωτ.: Εύξεινος Λέσχη Βέροιας)

(Φωτ.: Εύξεινος Λέσχη Βέροιας)

Κοινοποίηση στο FacebookΜοιράσου το στο TwitterΜοιράσου το στο Whatsapp
Στηρίξτε το Pontos News Επιλέξτε μας ως προτιμώμενη πηγή στην Αναζήτηση Google
Προσθήκη πηγής

Πολύ λίγοι –ακόμη και Πόντιοι– γνωρίζουν ότι το λίκνο των Ποντίων βρίσκεται στην περίφημη και αρχαιότατη Αρκαδία. Εκεί, στην ορεινή περιοχή (όπως και στον Πόντο) ίδρυσαν την πρώτη Τραπεζούντα, κοντά στον Ποταμό Αλφειό, για να έχουν φυσικό άφθονο νερό-ζωτικότατο στοιχείο της ζωής μας.

Ανάμεσα στα δύο πανάρχαια βουνά, το μυθικό Λύκαιον και το Μαίναλον, όπου ρέουν οι πρωτοπηγές του Αλφειού ποταμού, οι Πρώτοι-Πόντιοι χτίζουν την πρώτη Τραπεζούντα που ιδρύουν τη μητρική τους πόλη (=μητρόπολη).

Αργότερα αναγκάζονται (είτε από σεισμό, είτε από πλημμύρα, είτε από άλλη αιτία) να εγκαταλείψουν την προγονική εστία και να περάσουν από την Κυνουρία ή την Αργολίδα (όπως οι Κρήτες και οι Κύπριοι), προς την Ιωνία ή Ανατολή που με το μυθικό της χρυσό («το Χρυσόμαλλο Δέρας») ήταν η σταθερή πηγή έλξης όλων των Ελλήνων εκείνης της μυθικής εποχής.

Η λίμνη Τραπεζούντα στα δυτικά της Μεγαλόπολης, στην άκρη του κάμπου κάτω από το χωριό Μαυριά (φωτ.: ΑΠΕ-ΜΠΕ)

Από την αρχαία ελληνικότατη Ιωνία, οι Αρκάδες-Τραπεζούντιοι, οι Πρωτο-Πόντιοι, αναχωρούν προς τα παράλια του Εύξεινου Πόντου και ιδρύουν εκεί (γύρω στον 7ο-8ο αιώνα π.Χ.) τη δεύτερη Τραπεζούντα, κόρη της πρώτης Αρκαδικής Τραπεζούντας.

Το περίφημο κράτος ή βασίλειο των Ποντίων ιδρύεται από τους Τραπεζούντιους της Αρκαδίας, που είναι οι μακρινοί πρόγονοι των σημερινών Ποντίων, όπου γης…

Το τοπωνύμιο Υψούς και ο ομώνυμος γιος του μυθικού βασιλιά της Αρκαδίας Λυκάονα (που ήταν γιος του Πελασγού) ως περιοχή της Αρκαδίας, στην επαρχία της Γορτυνίας, γίνεται η ρίζα του ονόματος της οικογένειας των Ποντίων Υψηλάντηδων.

Οι πρώτοι που εξεγέρθηκαν εναντίον των Οθωμανών ήταν αυτοί οι Πόντιοι Υψηλάντηδες, Αλέξανδρος και Δημήτριος. Και δεν είναι τυχαίο ότι το 18ο αιώνα η Υψούς (Στεμνίτσα) είναι η έδρα της Συνέλευσης των Καλτεζών για την εθνική μας ανεξαρτησία. Εκεί, επιστρέφοντας προφανώς στις φυσικές ρίζες τους, οι αυτοκράτορες του Πόντου το 1167 έχτισαν τη Μονή του Τιμίου Προδρόμου. Ο Εμμανουήλ Κομνηνός προσέφερε εκεί ένα από τα ασφαλέστερα καταφύγια των αγωνιστών του 1821. Το πλουσιότατο σε δημιουργίες σημείο των Υψηλάντηδων (Υψούς) φθάνει ως την Αμερική: Ypsilanti είναι η σημερινή πόλη του Μίσιγκαν…

Η ύπαρξη και η τοποθεσία της Πρώτης Τραπεζούντας επιβεβαιώνεται από τους αρχαιολόγους της προϊστορικής περιόδου, όπως ο Θ. Σπυρόπουλος, συνάδελφος-καθηγητής του Πανεπιστημίου Αθηνών, έφορος αρχαιοτήτων στην περιφέρεια της Αρκαδίας, ο οποίος ενέργησε και ενεργεί συστηματικές ανασκαφές στην περιοχή.

Ο επαρκής αναγνώστης παρακαλείται να μελετήσει με προσοχή την αυθεντική ιστορική μας πηγή, την Ιστορία του Ελληνικού Έθνους (της Εκδοτικής Αθηνών).

Από την πηγή αυτή παρουσιάζονται και σε τρεις συνοδευτικούς χάρτες, που περιγράφουν την πορεία των Πρωτο-Ποντίων Ελλήνων: από την Αρκαδική Τραπεζούντα ως την Τραπεζούντα του Εύξεινου Πόντου.

Προτάσεις

Προσκαλώ όλους τους Ποντίους να συνδράμουν την έκδοση ιστορικής-εθνολογικής μελέτης για τους Πρωτο-Ποντίους και την «ανάβαση» τους ως τον Κλασικό Πόντο. Ειδική ομάδα εργασίας με διεπιστημονική-διαπανεπιστημιακή σύνθεση προωθεί το έργο αυτό που έχει ιδιαίτερη σημασία για την ιστορική-πολιτισμική ταυτότητα των Ποντίων.

Ελπίζω ότι μαζί με δύο άλλες προτάσεις μου για τον επόμενο 21ο αιώνα να παρουσιάσουμε την Ελλάδα για νέες πολιτισμικές κατακτήσεις, επιστρέφοντας θριαμβευτικά στην κερδισμένη πατρίδα των Ποντίων.

Προτείνουμε την ίδρυση Πρωτο-Ευρωπαϊκής Ένωσης που θα αγκαλιάζει όλους τους Ελληνογενείς της Μικράς Ασίας (δηλαδή τους Ίωνες, Κωνσταντινουπολίτες, Κρυπτοχριστιανούς, Καππαδόκες, Ίμβριους, Πόντιους, Ελληνογενείς της Πισιδίας και της Λυδίας κ.ά.). Πολλοί Έλληνες αγνοούν ότι στη σημερινή «Τουρκία» υπάρχουν γύρω στα 15.000.000 Ελληνογενείς, χωρίς να περιλαμβάνονται οι ελληνογενείς του Καυκάσου, της Οδησσού, της Μαριούπολης και άλλων περιοχών της Γεωργίας και Αρμενίας. Η ένωσή τους στην Ευρωπαϊκή Πατρίδα μας ισοδυναμεί με μακροχρόνια με επιστροφή στις πατρίδες.

Επίσης προτείνουμε την εγκατάσταση στην ευρύτερη περιοχή της Ιωνίας (Μίλητος, Σάμος, Χίος, Μυτιλήνη) της Ακαδημίας της Ευρώπης που προγραμματίζεται να αγκαλιάζει όλες τις εθνικές ακαδημίες των Ευρωπαϊκών Χωρών για να προωθήσουμε μερικές σημαντικότατες πρωτιές του ελληνισμού, που παραμένουν άγνωστες στο ευρύτερο ευρωπαϊκό κοινό. Η Ακαδημία Αθηνών και τα υπουργεία Παιδείας και Πολιτισμού έχουν υψηλή αποστολή στην προώθηση της πρότασής μας για τη δημιουργία της Ευρωπαϊκής Ακαδημίας στην ευρύτερη περιοχή της Ιωνίας με τη γενναιόδωρη χορηγία-χρηματοδότηση της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Έχουμε ήδη προτείνει προς την Ακαδημία Αθηνών ένα σχέδιο γενικής διάταξης (master plan) όλου του έργου με βάση τις έγκυρες πληροφορίες για τις πηγές της προσωκρατικής φιλοσοφίας και κυρίως τις ρίζες της πρωτο-επιστήμης από τον Θαλή τον Μιλήσιο και τον Σάμιο Πυθαγόρα ως τον Αναξαγόρα και τον Αναξιμένη.

Η ιστορία των Πρωτο-Ποντίων προγραμματίζεται να αποκαλύψει μερικές από τις σημαντικότερες πρωτιές μας που δείχνουν και τις παρθενικές ρίζες του ευρωπαϊκού πολιτισμού.

Σταύρος Θεοφανίδης
Καθηγητής Παντείου Πανεπιστημίου

• Δημοσιεύθηκε στο kalimera-arkadia.gr
• Πηγή: Περιοδικό Καταναλωτής, τεύχος 90, Μάιος 1998, σελ. 17
ΚοινοποίησηTweetSend
google news

Ακολουθήστε μας στο Google News

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΑΚΟΜΗ

Τέσσερις Αρμένισσες που έφτασαν σε κέντρο περίθαλψης μετά την αιχμαλωσία και την υποδούλωσή τους, μεταξύ 1921 και 1928. (φωτ.: Αρχείο Γκίλινγκ, μέσω του Μόγκενς Χόιμαρκ/Wikimedia Commons - Public Domain)
ΓΕΝΟΚΤΟΝΙΑ

«Ολόκληρο το χωριό μας αφανίστηκε»: Η συγκλονιστική μαρτυρία Αρμένισσας που σώθηκε από τη Γενοκτονία

18/10/2026 - 11:09μμ
(Φωτ.: Σωματείο Παναγία Σουμελά Δήμου Θέρμης/Facebook)
ΠΟΝΤΟΣ

Ποντιακή μνήμη και κυπριακός ελληνισμός: Το «κρυφό σχολειό» του Ριζοκαρπάσου ζωντάνεψε στη Θέρμη

18/10/2026 - 8:54μμ
Στιγμιότυπο από την παρουσίαση του βιβλίου «Καθαρμός» στη Νέα Φιλαδέλφεια. Σάββατο 17 Οκτωβρίου 2026 (φωτ.: Facebook / Σύλλογος Ποντίων Νέας Φιλαδέλφειας «Δημήτριος Υψηλάντης»)
ΠΟΝΤΟΣ

Νέα Φιλαδέλφεια: Ποντιακή λαλιά στην παρουσίαση του «Καθαρμού» του Σπύρου Πετρουλάκη

18/10/2026 - 6:29μμ
(Φωτ.: Σύλλογος Ποντίων Καματερού «Δημήτριος Ψαθάς»)
ΣΥΛΛΟΓΟΙ

Ποντιακοί χοροί και μουσικές στο Πάρκο «Αντώνης Τρίτσης» από τον Σύλλογο Καματερού «Δημήτριος Ψαθάς»

18/10/2026 - 8:32πμ
(Φωτ.: Σύλλογος Ποντίων Χορευτών Ξάνθης «Τραντέλλενες»/Facebook)
ΣΥΛΛΟΓΟΙ

Οι ρίζες του Πόντου βρίσκουν τα βήματά τους στη νέα γενιά – Ξεκινά η νέα χρονιά στους «Τραντέλλενες» στην Ξάνθη

17/10/2026 - 9:10μμ
Στιγμιότυπο από την εκδήλωση για το βιβλίο της Σοφίας Αλεξανιάν στο Μουσείο «Μαρίκα Κοτοπούλη», στου Ζωγράφου. Τετάρτη 14 Οκτωβρίου 2026 (φωτ.: Facebook / Vassiliki Strakantouna)
ΠΟΝΤΟΣ

Σοφία Αλεξανιάν: Ένα παιδί στον πόλεμο της Αμπχαζίας, μια μαρτυρία για τον ξεριζωμό

17/10/2026 - 3:50μμ
Εικαστική απεικόνιση της διαδρομής της λέξης «εξεκαμπανίσταμε» (εικ.: Gemini generated)
ΠΟΝΤΟΣ

«Εξεκαμπανίσταμε»: Η ιστορική διαδρομή μιας ποντιακής λέξης

17/10/2026 - 2:36μμ
(Φωτ.: Εύξεινος Λέσχη Θεσσαλονίκης)
ΣΥΛΛΟΓΟΙ

Η Εύξεινος Λέσχη Θεσσαλονίκης ξενάγησε εκπαιδευτικούς σε ιστορικά τοπόσημα του Πόντου

17/10/2026 - 11:50πμ
To pontosnews ξεφυλλίζει λεξικά, ακούει τραγούδια και διαβάζει θεατρικά και παραμύθια, για τις ποντιακές λέξεις
ΠΟΝΤΟΣ

Μαθαίνω ποντιακά: «Αχπάσκουμαι» – Πόσοι αποχωρισμοί χωρούν σε μία λέξη;

16/10/2026 - 7:35μμ
Παλιό ελληνικό σπίτι στη Λιβερά (φωτ.: Θωμαις Κιζιρίδου)
ΠΟΝΤΟΣ

Λιβερά του Πόντου: «Δεν ξέραμε σε ποιους ανήκαν τα σπίτια»

16/10/2026 - 4:54μμ
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΑ
Ναυτεμπορική TV

ΡΟΗ ΕΙΔΗΣΕΩΝ

Τέσσερις Αρμένισσες που έφτασαν σε κέντρο περίθαλψης μετά την αιχμαλωσία και την υποδούλωσή τους, μεταξύ 1921 και 1928. (φωτ.: Αρχείο Γκίλινγκ, μέσω του Μόγκενς Χόιμαρκ/Wikimedia Commons - Public Domain)

«Ολόκληρο το χωριό μας αφανίστηκε»: Η συγκλονιστική μαρτυρία Αρμένισσας που σώθηκε από τη Γενοκτονία

24 λεπτά πριν
(Φωτ.: Emmanuel Macron/youtube)

Διάγγελμα Μακρόν: «Οι ταραξίες θα λογοδοτήσουν» – Καταδικάζει τη βία και ζητά ενότητα στη Γαλλία

52 λεπτά πριν
(Φωτ.: EUROKINISSI / Σωτήρης Δημητρόπουλος)

Super League: Ξέσπασε με πεντάρα ο Παναθηναϊκός – Νίκες για Ολυμπιακό, Άρη και Καλαμάτα

1 ώρα πριν
Στοίβα με καυσόξυλα.
(φωτ.: ΓΙΩΡΓΟΣ ΚΟΝΤΑΡΙΝΗΣ/EUROKINISSI)

Καύσιμα: Το πετρέλαιο στα 110 δολάρια πιέζει τα νοικοκυριά – Στροφή σε καυσόξυλα και εναλλακτικές λύσεις θέρμανσης

2 ώρες πριν
Στιγμιότυπο από την υπόγεια διάβαση στην οδό Χαμοστέρνας (φωτ. αρχείου: Eurokinissi/Γιάννης Παναγόπουλος)

Αττική: Στον αέρα η αντιπλημμυρική προστασία του λεκανοπεδίου – Προειδοποιήσεις από τους επιστήμονες

2 ώρες πριν
(Φωτ.: Σωματείο Παναγία Σουμελά Δήμου Θέρμης/Facebook)

Ποντιακή μνήμη και κυπριακός ελληνισμός: Το «κρυφό σχολειό» του Ριζοκαρπάσου ζωντάνεψε στη Θέρμη

3 ώρες πριν
pontosnews.gr

Ειδήσεις και άρθρα για τον Πόντο και τη Μ. Ασία, αλλά και την επικαιρότητα στην Ελλάδα, τον Κόσμο και την Ομογένεια. Πλούσια θεματολογία ποικίλης ύλης με έμφαση σε πολιτιστικά δρώμενα.

Copyright © 2025 pontosnews.gr
Made by minoanDesign

  • TAYTOTHTA
  • ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ
  • ΟΡΟΙ ΧΡΗΣΗΣ
  • ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ
Δεν βρέθηκαν αποτελέσματα
Προβολή όλων
  • ΑΡΧΙΚΗ
  • ΠΟΝΤΟΣ
    • ΧΡΟΝΟΛΟΓΙΟ
    • ΓΕΝΟΚΤΟΝΙΑ
    • ΙΣΤΟΡΙΑ
    • ΠΑΡΑΔΟΣΗ
    • ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΕΣ
    • ΣΥΛΛΟΓΟΙ
    • ΛΕΞΙΚΟ
  • ΕΛΛΑΔΑ
  • VIDEOS
  • ΚΥΠΡΟΣ
  • ΟΜΟΓΕΝΕΙΑ
  • ΠΟΛΙΤΙΚΗ
  • ΓΝΩΜΕΣ
    • Μάρκος Τρούλης
    • Παντελής Σαββίδης
    • Σάββας Καλεντερίδης
    • Θεόφιλος Πουταχίδης
  • ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ
  • ΑΜΥΝΑ
  • ΚΟΣΜΟΣ
  • ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΣ
  • ΥΓΕΙΑ
  • ΠΕΡΙΕΡΓΑ
  • ΣΥΝΤΑΓΕΣ
  • ΠΙΣΤΗ
  • ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ
  • ΤΑΞΙΔΙ
  • ΕΚΔΗΛΩΣΕΙΣ
  • PONTOS BLOG

Copyright © 2024 pontosnews.gr
Made by minoanDesign

Ναυτεμπορική TV
Ναυτεμπορική TV