Η Ύπατη Αρμοστεία των Ηνωμένων Εθνών για τα Ανθρώπινα Δικαιώματα δήλωσε την Τετάρτη ότι οι βομβαρδισμοί του Ισραήλ κατά του προσφυγικού καταυλισμού της Τζαμπαλίγια, στη Λωρίδα της Γάζας, θα μπορούσαν να ισοδυναμούν με εγκλήματα πολέμου.
«Λαμβανομένου υπόψη του υψηλού αριθμού των θυμάτων μεταξύ των αμάχων και του μεγέθους των καταστροφών μετά τα ισραηλινά αεροπορικά πλήγματα στον προσφυγικό καταυλισμό της Τζαμπαλίγια, εκφράζουμε σοβαρούς φόβους ότι πρόκειται για δυσανάλογες επιθέσεις που θα μπορούσαν να ισοδυναμούν με εγκλήματα πολέμου», γράφει η Ύπατη Αρμοστεία σε μήνυμα στην πλατφόρμα Χ (πρώην Twitter).
#Gaza – Given the high number of civilian casualties & the scale of destruction following Israeli airstrikes on Jabalia refugee camp, we have serious concerns that these are disproportionate attacks that could amount to war crimes. pic.twitter.com/ky2jYVrhJq
— UN Human Rights (@UNHumanRights) November 1, 2023
Το Ισραήλ βομβάρδισε επανειλημμένα τον προσφυγικό καταυλισμό της Τζαμπαλίγια την Τρίτη και την Τετάρτη, προκαλώντας σημαντικές υλικές ζημιές και το θάνατο αρκετών δεκάδων ανθρώπων, σύμφωνα με τη Χαμάς που ελέγχει τη Λωρίδα της Γάζας αλλά και εικόνες του AFPTV, της τηλεόρασης του Γαλλικού Πρακτορείου.
Το Ισραήλ εξήγησε την Τρίτη ότι είχε στοχοθετήσει έναν διοικητή της Χαμάς, τον Ιμπραχίμ Μπιάρι, ο οποίος θεωρούνταν ένας από τους υπευθύνους της αιματηρής επίθεσης του παλαιστινιακού ισλαμιστικού κινήματος στις 7 Οκτωβρίου, και σύμφωνα με τον ισραηλινό στρατό σκοτώθηκε κατά το βομβαρδισμό της Τρίτης.
Αυτές οι χωρίς προηγούμενο επιθέσεις προκάλεσαν το θάνατο τουλάχιστον 1.400 ανθρώπων –ως επί το πλείστον αμάχων που δολοφονήθηκαν βάναυσα–, ενώ περισσότεροι από 240 κρατούνται όμηροι στη Γάζα, σύμφωνα με τις ισραηλινές Αρχές.
Το Ισραήλ απάντησε με αδιάκοπο σφυροκόπημα του πυροβολικού και της αεροπορίας στη Λωρίδα της Γάζας. Σύμφωνα με τις υγειονομικές αρχές της Χαμάς, από τα πλήγματα αυτά σκοτώθηκαν σχεδόν 8.800 άνθρωποι, εκ των οποίων 3.648 παιδιά.
Η αρχή της αναλογικότητας αποτελεί έναν από τους ακρογωνιαίους λίθους των νόμων του πολέμου που ορίζονται από τις Συμβάσεις της Γενεύης. Παρά το γεγονός ότι οι άμαχοι και οι αστικές δομές δεν πρέπει να πληγούν, ο θάνατος αμάχων κατά τη διάρκεια μιας ένοπλης σύγκρουσης δεν συνιστά από μόνος του έγκλημα πολέμου. Οι εμπόλεμοι μπορούν να εξαπολύουν αναλογικές επιθέσεις σε στρατιωτικούς στόχους, ακόμη και αν γνωρίζουν ότι μπορεί να επηρεαστούν και άμαχοι.
Έγκλημα χαρακτηρίζεται μια επίθεση που στρέφεται σκόπιμα κατά του άμαχου πληθυσμού, σύμφωνα με την αρχή της διάκρισης ή εάν το μέγεθος της ζημίας που προκαλείται στους αμάχους είναι υπερβολικό σε σχέση με το αναμενόμενο στρατιωτικό πλεονέκτημα. Αυτό το τελευταίο σημείο εμπίπτει στην αρχή της αναλογικότητας την οποία επικαλείται η Ύπατη Αρμοστεία. Δεν αποφασίζει η ίδια εάν έχει διαπραχθεί έγκλημα πολέμου, αλλά αυτή είναι μια απόφαση που πρέπει να ληφθεί από τη δικαιοσύνη.
Προσφυγή και από τους Δημοσιογράφους Χωρίς Σύνορα
Η μη κυβερνητική οργάνωση Δημοσιογράφοι Χωρίς Σύνορα (RSF) ανακοίνωσε την Τετάρτη ότι προσέφυγε στο Διεθνές Ποινικό Δικαστήριο (ΔΠΔ) για εγκλήματα πολέμου που διαπράχθηκαν κατά δημοσιογράφων στα Παλαιστινιακά Εδάφη και στο Ισραήλ.
«Οι RSF κατέθεσαν στις 31 Οκτωβρίου 2023 στο γραφείο του εισαγγελέα του ΔΠΔ μήνυση για εγκλήματα πολέμου, στην οποία αναφέρονται λεπτομερώς οι περιπτώσεις εννέα δημοσιογράφων που σκοτώθηκαν από τις 7 Οκτωβρίου, και δύο που τραυματίστηκαν κατά την άσκηση του επαγγέλματός τους», αναφέρουν οι RSF σε ανακοίνωσή τους.
Nous avons déposé plainte devant la Cour pénale internationale (CPI) hier soir à propos des journalistes tués dans l’exercice de leurs fonctions à #Gaza et en Israël. La justice internationale doit se saisir au plus vite de ces crimes de guerre. https://t.co/eELy26IXA2… pic.twitter.com/uWPOGoj4jA
— Christophe Deloire (@cdeloire) November 1, 2023
Η προσφυγή αφορά «οκτώ Παλαιστίνιους δημοσιογράφους που σκοτώθηκαν κατά τους βομβαρδισμούς ζωνών αμάχων στη Γάζα από το Ισραήλ, και έναν Ισραηλινό δημοσιογράφο ο οποίος σκοτώθηκε στις 7 Οκτωβρίου ενώ κάλυπτε την επίθεση εναντίον του κιμπούτς του από τη Χαμάς».
Στην προσφυγή αναφέρεται επίσης «η εσκεμμένη καταστροφή, πλήρης ή μερική, των εγκαταστάσεων περισσότερων από 50 μέσων ενημέρωσης στη Γάζα».
«Η έκταση, η σοβαρότητα και η επανάληψη διεθνών εγκλημάτων με στόχο τους δημοσιογράφους, ιδιαίτερα στη Γάζα, καλούν για έρευνα κατά προτεραιότητα από τον εισαγγελέα του ΔΠΔ. Του ζητούμε από το 2018 να πραγματοποιήσει μια τέτοια έρευνα. Τα τραγικά γεγονότα που βρίσκονται σε εξέλιξη καταδεικνύουν τον άκρως επείγοντα χαρακτήρα της κινητοποίησής του», υπογράμμισε ο Κριστόφ Ντελουάρ, γενικός γραμματέας της ΜΚΟ.
Το Διεθνές Ποινικό Δικαστήριο ιδρύθηκε το 2002 και είναι το μόνο ανεξάρτητο διεθνές δικαστήριο που διεξάγει έρευνα για τα εγκλήματα γενοκτονίας, εγκλήματα πολέμου και εγκλήματα κατά της ανθρωπότητας, και το Ισραήλ δεν αποτελεί μέλος του. Σε αυτό μπορούν να προσφεύγουν κράτη, το Συμβούλιο Ασφαλείας του ΟΗΕ ή ο ίδιος ο εισαγγελέας, και δεν έχει υποχρέωση να επιληφθεί της προσφυγής.
