Ένα από τα λιγότερο γνωστά θέματα της Μικρασιατικής Καταστροφής είναι η υποδοχή και η περίθαλψη των Ελλήνων και Αρμενίων Μικρασιατών προσφύγων στην Κύπρο, από τον Σεπτέμβριο του 1922 και εξής. Με βάση τα επίσημα στοιχεία της Βρετανικής Διοίκησης της Κύπρου, έως τον Δεκέμβριο του 1922 έφτασαν στη Μεγαλόνησο, προερχόμενοι από τη Μικρά Ασία, περίπου 2.400 πρόσφυγες (200 Βρετανοί, 500 Αρμένιοι, 800 Μικρασιάτες κυπριακής καταγωγής και άλλοι 900 Έλληνες, Μικρασιάτες υπήκοοι).
Το μεγαλύτερο κύμα προσφύγων το δέχθηκε η Λάρνακα και η παράνομα κατεχόμενη σήμερα «Σκάλα», στην οποία υπήρχε λοιμοκαθαρτήριο.
Οι πρόσφυγες που εγκαταστάθηκαν τελικά στην Κύπρο προέρχονταν κυρίως από περιοχές της νότιας Μικράς Ασίας (Ικόνιο, Μερσίνα, Αλλάγια, Κυλίνδρια, Αντιόχεια, Αττάλεια, Σελεύκεια, Ανεμούριο κ.α.), καθώς και από τη Σμύρνη και την Κωνσταντινούπολη. Γεωγραφικά, φαίνεται πως οι πρόσφυγες διασκορπίστηκαν σε όλο το νησί, τόσο σε αστικά κέντρα όσο και στην ύπαιθρο, παραθαλάσσια αλλά και στην ενδοχώρα.
Αυτήν την άγνωστη εν πολλοίς πτυχή έρχονται να φωτίσουν οι δύο εκδηλώσεις στις οποίες μας προσκαλούν ο δήμαρχος Καλαμαριάς Ιωάννης Δαρδαμανέλης, ο πρόεδρος του ΙΑΠΕ Ανανίας Τσιραμπίδης, ο γενικός πρόξενος της Κυπριακής Δημοκρατίας Κωνσταντίνος Πολυκάρπου, ο επίτιμος πρόξενος της Δημοκρατίας της Αρμενίας Άκης Δαγκαζιάν και η επίτιμη πρόεδρος του αρμενικού Πολιτιστικού Συλλόγου «Χαμασκαΐν» Ντιρουί-Γαλιλαία Καλφαγιάν, στο πλαίσιο της συμπλήρωσης 100 χρόνων από τη Μικρασιατική Καταστροφή.
Την Τρίτη 8 Μαΐου, στις 19:00, στο Αρμενικό Πολιτιστικό Κέντρο (Τσιμισκή & Αντωνίου Καμάρα 1) θα πραγματοποιηθεί η εκδήλωση «Έλληνες και Αρμένιοι της Ανατολής, οι οποίοι μετά τη Μικρασιατική Καταστροφή εγκαταστάθηκαν στην Κύπρο».
Ομιλητές είναι ο αναπληρωτής καθηγητής Σύγχρονης Ελληνικής Ιστορίας στο Πανεπιστήμιο Κύπρου Πέτρος Παπαπολυβίου, με τίτλο ομιλίας «Μικρασιάτες πρόσφυγες στην Κύπρο», και ο επίτιμος πρόξενος της Δημοκρατίας της Αρμενίας Άκης Δαγκαζιάν, με τίτλο ομιλίας «Αρμένιοι πρόσφυγες στην Κύπρο».
Την Τετάρτη 9 Μαΐου, στις 19:30, στο Δημοτικό Θέατρο Καλαμαριάς «Μελίνα Μερκούρη» (Αργυρουπόλεως & Μεταμορφώσεως 7-9), θα παρουσιαστεί από τη θεατρική ομάδα «Σόλο για τρεις», σε θεατρικό αναλόγιο, το θεατρικό της Ευρυδίκης Περικλέους-Παπαδοπούλου, Φωτεινή.
Το έργο, που διαδραματίζεται τη δεκαετία του 1950 –την εποχή της ύστερης Αγγλοκρατίας και του Αγώνα της ΕΟΚΑ– στην Κύπρο, ακολουθεί τη ζωή μιας Σμυρνιάς που κατέφυγε το 1922 πρόσφυγας στη Λάρνακα μαζί με την κόρη της.
Αφού κατάφερε να ορθοποδήσει, βλέπει τη ζωή της να ανατρέπεται ύστερα από τη γνωριμία της εγγονής της με έναν νεαρό Αρμένιο – μια σχέση που θα ξυπνήσει κρυμμένα τραυματικά μυστικά και σφαλισμένες μνήμες από τη ζωή στην πατρίδα και την τραγωδία της προσφυγιάς.
