Ως Παγκόσμια Ημέρα μνήμης και αξιοπρέπειας των θυμάτων του εγκλήματος της Γενοκτονίας και πρόληψης του εγκλήματος αυτού έχει οριστεί από τον ΟΗΕ η 9η Δεκεμβρίου. Χρειάστηκε να περάσουν 67 χρόνια προκειμένου σε παγκόσμιο επίπεδο να αρχίσουν να διοργανώνονται εκδηλώσεις, ενημερωτικές αλλά και μνήμης.
Στην Ελλάδα αυτό συμβαίνει μόλις τα τελευταία χρόνια, μετά τη σύσταση του Δικτύου Αναγνώρισης Γενοκτονιών, ενός φορέα που συγκροτήθηκε από την Παμποντιακή Ομοσπονδία Ελλάδας, την Ομοσπονδία Προσφυγικών Σωματείων Ελλάδος, την Αρμενική Εθνική Επιτροπή Ελλάδας και την Πανελλήνια Ένωση Ασσυρίων. Στόχος του δικτύου είναι η αναγνώριση και καταδίκη του εγκλήματος που διαπράχθηκε σε βάρος των χριστιανικών πληθυσμών της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας στις αρχές του 20ού αιώνα.
Επινόηση του δικηγόρου Ράφαελ Λέμκιν, η «γενοκτονία» περιλαμβανόταν και στο κατηγορητήριο στη Δίκη της Νυρεμβέργης, όχι όμως ως νομικός αλλά ως περιγραφικός όρος.
Όταν οι συνθήκες θεωρήθηκαν ώριμες, η Γενική Συνέλευση του ΟΗΕ στις 9 Δεκεμβρίου 1948 ενέκρινε ομόφωνα τη Σύμβαση για την Πρόληψη και Καταστολή του Εγκλήματος της Γενοκτονίας, η οποία συντάχθηκε και με τη βοήθεια του Ράφαελ Λέμκιν.
Μετά την επικύρωσή της από περισσότερες από 20 χώρες, τέθηκε σε ισχύ στις 12 Ιανουαρίου 1951· το 1988 υπογράφηκε και από τις ΗΠΑ επί προεδρίας Ρόναλντ Ρίγκαν.
Την περασμένη Παρασκευή η ετήσια εκδήλωση μνήμης του Δικτύου Αναγνώρισης Γενοκτονιών φιλοξενήθηκε στην Αθήνα, στην Παλαιά Βουλή όπου αυτή την περίοδο φιλοξενείται έκθεση για τα 100 χρόνια από τη Μικρασιατική Καταστροφή.
Ομιλητές ήταν ο Άγγελος Συρίγος (διεθνολόγος, αναπληρωτής καθηγητής και υφυπουργός Παιδείας) και ο Δημήτρης Σταθακόπουλος (δρ Παντείου Πανεπιστημίου, Οθωμανολόγος/Τουρκολόγος, Δικηγόρος παρ’ Αρείω Πάγω). Βιντεοσκοπημένο μήνυμα απέστειλε η η Αμερικανίδα, ποντιακής και ασσυριακής καταγωγής, συγγραφέας Θία Χάλο.
Οι προσπάθειες του Δικτύου ξεκίνησαν το 2008 στην Κομοτηνή και συνεχίστηκαν το 2010 στην Αθήνα, με δύο διεθνή συνέδρια με τίτλο «Τρεις Γενοκτονίες, μια στρατηγική», όπου για πρώτη φορά στην Ελλάδα τέθηκαν οι Γενοκτονίες των χριστιανικών λαών της Ανατολής (Ελλήνων, Αρμενίων και Ασσυρίων) σε ενιαίο πλαίσιο και παράλληλα αποφασίστηκε η ανάγκη διαμόρφωσης μιας κοινής στρατηγικής.
Στη συνέχεια, με γνώμονα τις προσπάθειες για την ευαισθητοποίηση όλων, στην αίθουσα της ΕΣΗΕΑ έγινε μια ακόμα εκδήλωση, με τιμώμενο πρόσωπο τη Μιμή Ντενίση, η οποία παρέλαβε βραβείο «για τη μεγάλη προσφορά της στην ανάδειξη και προβολή των τραγικών γεγονότων της Γενοκτονίας του ελληνισμού της Ανατολής». Η εκδήλωση διοργανώθηκε από τις ομοσπονδίες που συγκροτούν το Δίκτυο Αναγνώρισης Γενοκτονιών.
