«Μόλις ακούμε τις σειρήνες κατεβαίνουμε όλοι μαζί στο καταφύγιο». Παρά το φόβο των βομβαρδισμών, στην καρδιά του Κιέβου οι 350 μαθητές και καθηγητές του 94ου Ειδικού (Ελληνικού) Δημόσιου Σχολείου μέσης εκπαίδευσης με την επωνυμία «Ελλάδα» προετοιμάζονται για τα φετινά Χριστούγεννα.
Αν και από το 2017 οι Ουκρανοί γιορτάζουν δύο φορές τα Χριστούγεννα, με το νέο ημερολόγιο και με το παλιό, φέτος επίσημη χριστουγεννιάτικη γιορτή θα γίνει μόνο στις 25 Δεκεμβρίου.
«Ο πόλεμος δεν σταματάει. Σκορπά φόβο, αβεβαιότητα, θρήνο. Ευτυχώς στο ιστορικό κτήριο όπου στεγαζόμαστε υπάρχει μεγάλο υπόγειο στο οποίο κατεβαίνουμε όλοι, μαθητές και καθηγητές», είπε στο ΑΠΕ-ΜΠΕ η Βικτωρία Κουζμένκο. Είναι η διευθύντρια στο «Ελλάδα», το μοναδικό σχολείο στην ουκρανική πρωτεύουσα όπου τα ελληνικά διδάσκονται ως πρώτη γλώσσα, ή ως δεύτερη ξένη.
«Παρά τις πρωτόγνωρες συνθήκες λόγω πολέμου, στο δικό μας σχολείο δεν σταματάμε τα μαθήματα, αν και περίπου 80 παιδιά λείπουν μαζί με γονείς τους από το Κίεβο ως εσωτερικοί ή εξωτερικοί πρόσφυγες πολέμου», πρόσθεσε. Οι παραδόσεις γίνονται διά ζώσης, αλλά και μέσω διαδικτύου.
Το «Ελλάδα» βρίσκεται στο ιστορικό κέντρο του Κιέβου, κοντά στο σταθμό του μετρό Κρετσάτικ. Το 2023 θα κλείσει 30 χρόνια λειτουργίας ως «σχολείο με κατεύθυνση τη νεοελληνική γλώσσα, την ιστορία και τον πολιτισμό».
«Αν και η πλειοψηφία των μαθητών είναι Ουκρανοί, το ελληνικό πνεύμα είναι διάχυτο. Το σχολείο μας κρατά ψηλά το φως της μάθησης και τη σε βάθος μελέτη της νεοελληνικής γλώσσας», εξήγησε η η Βικτωρία Κουζμένκο.
Η διευθύντρια του σχολείου είναι καθηγήτρια μαθηματικών, εδώ και 20 χρόνια. «Στην Ουκρανία το μάθημα της γεωμετρίας λέγεται “Γεωμετρία του Ευκλείδη” ή “Μέθοδος του Ευκλείδη”, όχι σκέτο: “Γεωμετρία”», εξήγησε.
Από τη μεριά της η φιλόλογος και υποδιευθύντρια Λαρίσα Κοσιούκ ανέφερε: «Πριν από την πανδημία και τον πόλεμο σχεδόν κάθε χρόνο τα καλοκαίρια οι μαθητές μας επισκέπτονταν την Ελλάδα και μιλούσαν ελληνικά στις κατασκηνώσεις, κάνοντας εξάσκηση».
Και πρόσθεσε: «Στο σχολείο μας πάντα υπήρχε –και υπάρχει ακόμα στις μέρες πολέμου– μια ιδιαίτερη ατμόσφαιρα. Ίσως οι πολλές εκδηλώσεις για την ελληνική παράδοση και τον πολιτισμό έφεραν μια οικειότητα, “σαν στο σπίτι”».
Στα μέσα Νοεμβρίου, όταν κατά τη διάρκεια ενός βομβαρδισμού κόπηκε το ρεύμα στο Κίεβο, το σχολείο «Ελλάδα» έκανε έκκληση μέσω του διαδικτύου για την αγορά 20 φορητών φαναριών με ηλιακά πάνελ. Ζήτησε ακόμα 120 χριστουγεννιάτικα δώρα για τα παιδιά. Γρήγορα οι ανάγκες καλύφθηκαν, και μάλιστα η διευθύντρια σε ανακοίνωσή της είπε στους Έλληνες να στείλουν «μόνο την αγάπη τους και μια προσευχή για γρήγορη νίκη!».
Το τριώροφο κτήριο που στεγάζει το «Ελλάδα» κρατικοποιήθηκε το 1932 από τους Σοβιετικούς, για να γίνει σχολείο. Ωστόσο, η διδασκαλία των ελληνικών δεν άρχισε πριν από το 1990, οπότε ιδρύθηκε στο Κίεβο ο Σύλλογος Ελλήνων «Υψηλάντης». Το όνομα δόθηκε το 2008, όταν ανέλαβε η Βικτωρία Κουζμένκο και πιστοποιήθηκε ως εξειδικευμένο σχολείο.
Με την αρωγή της πρεσβείας της Ελλάδας στην Ουκρανία, οι Ταμάρα Σαμπατάς και Λαρίσα Κοσιούκ έκαναν σπουδές στην Ελλάδα και σήμερα εξακολουθούν να διδάσκουν νέα ελληνικά στα παιδιά.
«Το σχολείο μας έγινε το μαργαριτάρι της ελληνικής κοινότητας στο Κίεβο» είπε στο ΑΠΕ-ΜΠΕ η Λαρίσα Κοσιούκ.
Κάθε χρόνο οι μαθητές και οι μαθήτριες διακρίνονταν στους διαγωνισμούς και τα φεστιβάλ για τη νεοελληνική γλώσσα και τον ελληνικό πολιτισμό που διοργάνωσε στη Μαριούπολη η Ομοσπονδία Ελληνικών Συλλόγων Ουκρανίας. Επίσης από το 2014 έπαιρναν μέρος στις ολυμπιάδες που διοργανώνονταν από το κράτος.
Η Βικτωρία Κουζμένκο δεν παραλείπει να επισημάνει τη μεγάλη σημασία του ελληνικού πνεύματος όσο διαρκεί ο πόλεμος: «Πράγματι, βοηθάει πολύ τα παιδιά, να πιστεύουν στη νίκη της πατρίδας τους για την ανεξαρτησία και ελευθερία, έχοντας υπόψη την ιστορία του απελευθερωτικού αγώνα των Ελλήνων».
