«Είναι το όνειρο του κάθε καμεραμάν –ένα τέλειο κομμάτι της φύσης–, δεν υπάρχουν πολλά που μπορείς να κάνεις λάθος στη φωτογράφισή της», είχε δηλώσει ο σπουδαίος διευθυντής φωτογραφίας Κόνραντ Χολ, για την Κλάουντια Καρντινάλε. Και είχε απόλυτο δίκιο. Ευτυχώς για όλους εκείνη δεν έμεινε σε ένα πανέμορφο πρόσωπο και ένα συγκλονιστικό σώμα. Πάλεψε να δείξει ότι είναι κάτι παραπάνω. Και τα κατάφερε.
Parlare italiano
Η Κλοντ Ζοζεφίν Ροζ Καρντινάλε, όπως ήταν ολόκληρο το όνομά της, γεννήθηκε σαν σήμερα 1938, στην Τύνιδα. Ο πατέρας της, σιδηροδρομικός το επάγγελμα, ήταν ιταλικής καταγωγής, ενώ η μητέρα της καταγόταν από γαλλική οικογένεια. Εκείνη μεγάλωσε σε γαλλόφωνο περιβάλλον και μέχρι τα 18 της σχεδόν δεν μιλούσε ιταλικά. Αυτό, σε συνδυασμό με την νεανική λίγο αγορίστικη, ακατέργαστη φωνή της, έκαναν τους παραγωγούς και σκηνοθέτες των πρώτων ταινιών της, να ντουμπλάρουν τη φωνή της.
Πριν φτάσουμε όμως στο σινεμά, προηγείται ένας διαγωνισμός. «Το πιο όμορφο κορίτσι της Τυνησίας», λεγόταν αν και δεν είχε δηλώσει συμμετοχή. Εκείνη απλώς καθόταν στο κοινό, όμως οι υπεύθυνοι την εντόπισαν και θαμπωμένοι από την ομορφιά της, την έχρισαν νικήτρια. Τώρα μύθος, αλήθεια; Η ουσία είναι ότι από εκεί ξεκίνησαν όλα, αν και παραλίγο να τελειώσουν λίγο μετά. Το έπαθλό της ήταν ένα ταξίδι στο Φεστιβάλ Κινηματογράφου της Βενετίας. Εκεί της πρότειναν να σπουδάσει κινηματογράφο. Πράγματι, γράφτηκε στην Ακαδημία της Ρώμης, αλλά μετά από μερικούς μήνες τα παράτησε όλα και επέστρεψε στην Τύνιδα. Η αιτία….
Τα παιχνίδια της ζωής
Είναι τότε που ανακαλύπτει ότι είναι έγκυος, ύστερα από έναn βιασμό. Πατέρας του παιδιού της ήταν ένας αεροπόρος, που όπως η ίδια έχει εξομολογηθεί σε γαλλικό περιοδικό, τη βίασε. Εκείνη όμως αποφάσισε να κρατήσει το παιδί και να το παρουσιάζει ως αδερφό της. Ο Πάτρικ μεγάλωνε στην Τύνιδα με τους παππούδες του, ενώ εκείνη προσπαθούσε να κάνει τα πρώτα της βήματα στο κινηματογραφικό στερέωμα.
Και τότε εμφανίστηκε στη ζωή της ο παραγωγός Φράνκο Κριστάλντι, που θα αναλάβει όχι μόνο την καριέρα αλλά και τη ζωή της. Η σχέση τους θα εξελιχθεί σε γάμο και εκείνος τελικά θα αναγνωρίσει τον γιο της ως δικό του παιδί. Ο μύθος του Πυγμαλίωνα είναι εδώ, αλλά όλα τα πράγματα έχουν πολλές όψεις. Ο Κριστάλντι την καταπίεζε και ψυχολογικά και οικονομικά, όπως αποδείχθηκε. Στα επαγγελματικά τους λειτουργούσαν με συμβόλαιο. Και μάλιστα με όρους. Όπως π.χ. την απαγόρευση να κόβει τα μαλλιά της, ή να χάσει βάρος, ενώ αν και ήταν πρωταγωνίστρια, πληρωνόταν με τον μήνα και μάλιστα με ελάχιστα χρήματα, σε αντίθεση με άλλες συναδέρφους της. Τελικά, ύστερα από 20 χρόνια, το 1975 χωρίζουν και επίσημα. Μόνο που τότε εκείνη, ήταν ήδη στην κορυφή.
Ο δρόμος προς την δόξα
Το κινηματογραφικό της ντεμπούτο, το 1958, έκανε το ντεμπούτο της στη μεγάλη οθόνη με τη κωμωδία του Ζακ Μπαρατιέ «Goha», με πρωταγωνιστή τον Ομάρ Σαρίφ. Την ίδια χρονιά κέρδισε έναν μεγαλύτερο ρόλο στην κλασική κωμωδία του Μάριο Μονιτσέλι Ο κλέψας του κλέψαντος. Την ταινία που άλλαξε την ιταλική κωμωδία και την έκανε γνωστή σε όλο τον πλανήτη.
Και λίγο μετά έρχονται οι μεγάλοι σκηνοθέτες: Ο Λουκίνο Βισκόντι με το Ο Ρόκο και τ’ αδέλφια του (και ελληνική συμμετοχή την Κατίνα Παξινού και τον Σπύρο Φωκά) ενώ το 1963 έπαιξε τον εαυτό της στο αριστούργημα του Φεντερίκο Φελίνι Οκτώμισι, υποδυόμενη αυτό που ήταν για όλους τους Ιταλούς: το αντικείμενο των φαντασιώσεων του συμπρωταγωνιστή της Μαρτσέλο Μαστρογιάνι. Σε αυτή την ταινία για πρώτη φορά το κοινό άκουσε την πραγματική της φωνή. Άλλωστε ο Φελίνι την είχε διαλέξει ακριβώς γι’ αυτόν το λόγο.
Την ίδια χρονιά εμφανίστηκε σε άλλη μία σημαντική ταινία, στο δράμα του Λουκίνο Βισκόντι Ο Γατόπαρδος, δίπλα στον Μπαρτ Λάνκαστερ και τον Αλέν Ντελόν. Σε εκείνα τα γυρίσματα, που την εξάντλησαν λόγω των απαιτήσεων του Βισκόντι, ο Ντελόν έβαλε στοίχημα με τον σκηνοθέτη πως θα κατάφερνε να την ξελογιάσει. Η Καρντινάλε όμως δεν υπέκυψε.
Το 1963 πετάει από την άλλη μεριά του Ατλαντικού. Υποδύεται την κόμισσα στην κωμωδία του Μπλέικ Έντουαρντς Ο Ροζ Πάνθηρ. Συνεπαρμένος από τη γοητεία της, ο πρωταγωνιστής της ταινίας Πίτερ Σέλερς είχε δηλώσει: «Η Κλάουντια είναι η πιο όμορφη εφεύρεση μετά τα σπαγγέτι».
Ανάμεσα στους θαυμαστές της εκείνη την περίοδο συγκαταλέγονται και ο Πολ Νιούμαν. Ένα βράδυ εκείνος της χτύπησε την πόρτα για να της πει πως ταιριάζουν αστρολογικά, ήταν μεγάλη. Παρ’ όλα αυτά τον έδιωξε ευγενικά, για να παραδεχτεί με χιούμορ πως ήταν «απλώς ηλίθια».
Ο άντρας της ζωής της
Το 1968 συμμετείχε στο κλασικό γουέστερν-σπαγγέτι του Σέρτζιο Λεόνε Κάποτε στην Δύση, δίπλα στους Χένρι Φόντα, Τζέισον Ρόμπαρντς και Τσαρλς Μπρόνσον.
Η Universal τότε της πρόσφερε ένα μεγάλο συμβόλαιο, όμως εκείνη αποφάσισε να επιστρέψει στην Ευρώπη. Το 1971 συμπρωταγωνιστεί με την «αντίπαλό της» της Μπριζίτ Μπαρντό στην ταινία Δύο λησταρχίνες σαρώνουν το Γουέστ, ένα ανώδυνο γουέστερν, που όμως ένωσε τις δυο μεγάλες σταρ.
Ο σκηνοθέτης Πασκουάλε Σκουϊτιέρι θα είναι το επόμενο κεφάλαιο της ζωής της, «ο άνδρας της ζωής της», όπως εκείνη λέει. Θα ζήσουν πολλά μαζί, χωρίς ποτέ να παντρευτούν και θα αποκτήσουν μία κόρη.
Αν και θεωρήθηκε σύμβολο του σεξ ποτέ δεν εμφανίστηκε γυμνή στον φακό, ούτε και σε καμία από τις αμέτρητες φωτογραφίσεις. «Το πιο ερωτικό πράγμα είναι η υπόσχεση ενός γυμνού σώματος, παρά η ίδια η γύμνια. Να αφήνεις πολλά στη φαντασία, κάνοντας τον άλλο να ονειρεύεται», είχε κάποτε πει, μένοντας στην Ιστορία ως το «sex symbol που δεν γδύθηκε ποτέ».
Σήμερα κόντρα στο ρεύμα αρνείται να κάνει πλαστικές επεμβάσεις, διατηρώντας την κομψότητα και τη γοητεία της.
Το 2002 τής απονεμήθηκε η «Χρυσή Άρκτος» του Φεστιβάλ Κινηματογράφου του Βερολίνου για το σύνολο της καριέρας της και το 2011 η «Χρυσή Λεοπάρδαλη» του Φεστιβάλ Κινηματογράφου του Λοκάρνο για τη συνολική προσφορά της στο σινεμά. Έχει παρασημοφορηθεί δύο φορές (το 1995 και το 2002) από την Ιταλική Δημοκρατία για την προσφορά της στην Έβδομη Τέχνη και έχει τιμηθεί με το παράσημο του Ιππότη και του Αξιωματικού της Λεγεώνας της Τιμής από τη Γαλλική Δημοκρατία.
Η ίδια έχει πει: «Συνήθως ζεις μια ζωή, αλλά εγώ έζησα 154, αφού σε κάθε ταινία δεν είσαι εσύ, είσαι κάποιος άλλος, είναι κάτι άλλο». Από το 2000 είναι Πρέσβειρα Καλής Θέλησης της UNESCO και ασχολείται ενεργά με την προστασία των δικαιωμάτων των γυναικών, δηλώνοντας φεμινίστρια.
Σπύρος Δευτεραίος
