Ένα σκαλισμένο κρεμαστό στολίδι από χαυλιόδοντα μαμούθ, με οβάλ σχήμα, το οποίο χρονολογείται προ περίπου 41.500 ετών και βρέθηκε στο σπήλαιο Στάινια της Πολωνίας, θεωρείται το αρχαιότερο γνωστό δείγμα κοσμήματος που έχει γίνει από ανθρώπους Homo sapiens στην Ευρασία.
Πιθανώς φοριόταν γύρω από τον λαιμό και έρχεται να ρίξει περισσότερο φως στο πότε οι άνθρωποι άρχισαν να φοράνε «κοσμήματα».
Οι ερευνητές, με επικεφαλής την καθηγήτρια Σάρα Τάλαμο, που έκαναν τη σχετική δημοσίευση στο περιοδικό Nature Scientific Reports, ανακοίνωσαν ότι η ανακάλυψη δείχνει πως οι άνθρωποι είχαν αρχίσει να παράγουν μικρά διακοσμητικά τεχνουργήματα – δείγματα συμβολικής συμπεριφοράς – ήδη πριν 37.000 έως 42.000 χρόνια, καθώς εξαπλώνονταν στην Ευρώπη και στην Ασία.
Η χρονολόγηση του κρεμαστού, που έγινε με τη μέθοδο του ραδιενεργού άνθρακα, το τοποθετεί περίπου 2.000 χρόνια νωρίτερα από άλλα σχετικά αντικείμενα που είχαν βρεθεί παλαιότερα στη Γαλλία και στη Γερμανία.
Μαζί με το κρεμαστό βρέθηκαν ένα μυτερό εργαλείο από οστό αλόγου που μάλλον χρησιμοποιείτο ως βελόνα, καθώς και άλλα οστά ζώων.
Η διακόσμηση του κρεμαστού, μήκους 4,5 εκατοστών, πλάτους 1,5 εκατοστού και πάχους 3,7 χιλιοστών, περιλαμβάνει δύο τρύπες (πιθανότατα για να κρεμιέται με κλωστή από αυτές) και τουλάχιστον 50 μικροσκοπικά σημάδια που σχηματίζουν ένα ασύμμετρο μοτίβο.
Πιθανώς το κρεμαστό λειτουργούσε ως φυλακτό στη διάρκεια του κυνηγιού άγριων ζώων ή η διακόσμησή του σχετιζόταν με αστρονομικά σύμβολα όπως τους κύκλους της Σελήνης και του Ήλιου.
Μεταξύ άλλων, η ανακάλυψη δείχνει ότι η Πολωνία είχε σύγχρονους ανθρώπους περίπου 10.000 χρόνια νωρίτερα από ό,τι θεωρείτο έως τώρα. «Η Πολωνία υποτίθεται ότι δεν είχε Homo sapiens εκείνη την εποχή», ανέφερε η Σάρα Τάλαμο.
