pontosnews.gr
Πέμπτη, 15/01/2026
Δεν βρέθηκαν αποτελέσματα
Προβολή όλων
  • ΑΡΧΙΚΗ
  • ΠΟΝΤΟΣ
    • ΧΡΟΝΟΛΟΓΙΟ
    • ΠΑΡΑΔΟΣΗ
    • ΓΕΝΟΚΤΟΝΙΑ
    • ΙΣΤΟΡΙΑ
    • ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΕΣ
    • ΣΥΛΛΟΓΟΙ
    • ΛΕΞΙΚΟ
  • ΕΛΛΑΔΑ
  • Videos
  • ΠΟΛΙΤΙΚΗ
  • ΓΝΩΜΕΣ
    • Μάρκος Τρούλης
    • Παντελής Σαββίδης
    • Σάββας Καλεντερίδης
    • Θεόφιλος Πουταχίδης
  • ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ
  • ΑΜΥΝΑ
  • ΚΟΣΜΟΣ
  • ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΣ
  • ΥΓΕΙΑ
  • ΣΥΝΤΑΓΕΣ
  • ΑΡΧΙΚΗ
  • ΠΟΝΤΟΣ
    • ΧΡΟΝΟΛΟΓΙΟ
    • ΠΑΡΑΔΟΣΗ
    • ΓΕΝΟΚΤΟΝΙΑ
    • ΙΣΤΟΡΙΑ
    • ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΕΣ
    • ΣΥΛΛΟΓΟΙ
    • ΛΕΞΙΚΟ
  • ΕΛΛΑΔΑ
  • Videos
  • ΠΟΛΙΤΙΚΗ
  • ΓΝΩΜΕΣ
    • Μάρκος Τρούλης
    • Παντελής Σαββίδης
    • Σάββας Καλεντερίδης
    • Θεόφιλος Πουταχίδης
  • ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ
  • ΑΜΥΝΑ
  • ΚΟΣΜΟΣ
  • ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΣ
  • ΥΓΕΙΑ
  • ΣΥΝΤΑΓΕΣ
Δεν βρέθηκαν αποτελέσματα
Προβολή όλων
pontosnews.gr
Δεν βρέθηκαν αποτελέσματα
Προβολή όλων

Μαθαίνω ποντιακά: Η εγδή και το κοπάλ’ που χρησιμοποιούνταν κάθε φθινόπωρο

Δύο εργαλεία που σχετίζονται και με την αργατία

12/09/2021 - 7:34μμ
(Εικ.: ΧΚ)

(Εικ.: ΧΚ)

Κοινοποίηση στο FacebookΜοιράσου το στο TwitterΜοιράσου το στο Whatsapp

Από το αρχαίο ελληνικό πλήττω, δηλ. χτυπώ, προέρχεται η λέξη πλιγούρ(ιν) της ποντιακής διαλέκτου, που χρησιμοποιείται για το σιτάρι το αποφλοιωμένο και χονδροαλεσμένο.

Το φθινόπωρο στον Πόντο με αργατία (ομαδική εργασία) ετοίμαζαν όσο πλιγούρι θα χρειαζόταν η κάθε οικογένεια όλο το χρόνο.

Η εγδή (ή το εγδίν ή γαβάν) και το κοπάλ’ ήταν δύο βασικά εργαλεία. Η πρώτη λέξη περιγράφει το τεράστιο πέτρινο ή ξύλινο γουδί (ο κύκλος στο κέντρο μπορεί να έφτανε και τα 50 εκ. ενώ το βαθούλωμα τα 30 εκ.). Υπήρχε σε ελάχιστα νοικοκυριά αλλά εξυπηρετούσε όλο το χωριό.

Εκεί οι νοικοκυρές κοπάνιζαν το στάρι για να το αποφλοιώσουν, αφού πρώτα το είχαν βράσει και το είχαν ξεράνει καλά στον ήλιο. Δύο από αυτές χρησιμοποιούσαν ταυτόχρονα και ρυθμικά τον ξύλινο κόπανο – η λέξη κοπάλ’ της ποντιακής διαλέκτου προφανώς είναι ηχοποίητη από τον ανάλογο κρότο.

Έτσι γινόταν η απομάκρυνση της φλούδας του σιταριού (σανία) και ακολουθούσε η ξήρανση στον ήλιο ή στο φούρνο (φούρνικον). Επίσης, η αποφλοίωση μπορούσε να γίνει και σε ειδικό νεροκίνητο τριβείο (τιγκ). Το τελικό στάδιο ήταν το χοντρό άλεσμα σε χειρόμυλο (χερομύλ΄).

ΚοινοποίησηTweetSend
google news

Ακολουθήστε μας στο Google News

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΑΚΟΜΗ

Στιγμιότυπο από το 3ο Παιδικό-Εφηβικό Φεστιβάλ Ποντιακών Χορών στη Σκύδρα (φωτ.: Μορφωτικός Πολιτιστικός Σύλλογος «Μέγας Αλέξανδρος Νέων» Αρσενίου)
ΣΥΛΛΟΓΟΙ

Σκύδρα: Ανακοινώθηκε το 4ο Παιδικό-Εφηβικό Φεστιβάλ Ποντιακών Χορών – Πού αφιερώνεται

15/01/2026 - 12:24μμ
Παραμονή Πρωτοχρονιάς με το παλαιό ημερολόγιο με μεταμφιεσμένους στο κέντρο της Τραπεζούντας. Τρίτη 13 Ιανουαρίου 2026 (φωτ.: Sabah / Meltem Yılmaz Karakurum)
ΠΟΝΤΟΣ

Ένα ποντιακό έθιμο που δεν χάθηκε στην Τουρκία: Καλαντάρ’ στο κέντρο της Τραπεζούντας

15/01/2026 - 10:10πμ
Στιγμιότυπο από την εκδήλωση στο Πνευματικό Κέντρο, Παρασκευή 9 Ιανουαρίου 2026 (πηγή: thriassio.gr)
ΠΟΝΤΟΣ

Ασπρόπυργος: Κινητοποίηση για το στεγαστικό των Ποντίων

14/01/2026 - 9:43μμ
Ο Νίκος Ζουρνατζίδης στην εκδήλωση στο Πνευματικό Κέντρο της Σκύδρας, Δευτέρα 12 Ιανουαρίου 2026 (φωτ.:  Εδεσσαϊκή)
ΠΟΝΤΟΣ

Παρουσιάστηκε στη Σκύδρα το έργο του Νίκου Ζουρνατζίδη: Η έρευνα που χαρτογραφεί τον χορευτικό Πόντο

14/01/2026 - 8:04μμ
(Πηγή: facebook.com/PontioiGlyfadas)
ΣΥΛΛΟΓΟΙ

Πόντιοι, Μικρασιάτες και Κρήτες στη Γλυφάδα έκοψαν βασιλόπιτα με χορό και τραγούδια – Η συνεργασία στα καλύτερά της

14/01/2026 - 6:06μμ
(Εικ.: ΧΚ)
ΠΟΝΤΟΣ

Μαθαίνω ποντιακά: Το ρήμα νεράσκουμαι και μια …αρχαία παρεξήγηση

14/01/2026 - 12:35μμ
Στιγμιότυπο από τη βράβευση (φωτ.: Επιτροπή Ποντιακών Μελετών)
ΠΟΝΤΟΣ

Η Επιτροπή Ποντιακών Μελετών βράβευσε τον Δ. Τομπουλίδη – «Θα συνεχίσω να προσφέρω σε ό,τι προωθεί τον πολιτισμό των προγόνων μου»

14/01/2026 - 10:52πμ
Ο Κόλιας - Νικόλας Ιωαννίδης πρωταγωνιστής της ιστορίας της «Καρφίτσας από την Αργυρούπολη» (εικ.: Αλεξία Ιωαννίδου)
ΣΥΛΛΟΓΟΙ

«Η καρφίτσα από την Αργυρούπολη» της Αλεξίας Ιωαννίδου στο Μουσείο «Κεντώντας τη Μνήμη» της Μέριμνας Ποντίων Κυρίων

13/01/2026 - 9:20μμ
Ευθύμιος Ζήλων και Γερμανός Καραβαγγέλης (εικ.: Χριστίνα Κωνσταντάκη)
ΓΕΝΟΚΤΟΝΙΑ

Ευθύμιος Αγριτέλης προς Γερμανό Καραβαγγέλη: «Η Κερασούς πνέει τα λοίσθια υπό της πτέρνας του κακούργου»

13/01/2026 - 5:16μμ
Δύο από τα κειμήλια: εικόνα του Αγίου Νικολάου από τη Λαχαρηνή Ματσούκας και μέρη γυναικείας ποντιακής φορεσιάς (πηγή: ΑΠΕ-ΜΠΕ)
ΠΟΝΤΟΣ

«Αναστορώ και Αροθυμώ»: Ένα ταξίδι μνήμης στον ιστορικό Πόντο μέσα από εικόνες και κειμήλια

13/01/2026 - 3:39μμ
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΑ

ΡΟΗ ΕΙΔΗΣΕΩΝ

(Φωτ.: Θοδωρής Μανωλόπουλος/Γρ. Τύπου Προεδρίας της Δημοκρατίας/ EUROKINISSI)

Ιστορικό ορόσημο για το Πολεμικό Ναυτικό η ένταξη της FDI HN Belharra «Κίμων» στις δυνάμεις του

17 λεπτά πριν
(Φωτ.: facebook/Ποντιακός Σύλλογος Μανιακίου «Αμάσεια»)

Στο Μανιάκι Φλώρινας ετοιμάζονται για τη βασιλόπιτα της «Αμάσειας»

27 λεπτά πριν
Τρακτέρ από το μπλόκο της Νίκαιας στο ύψος του Πλατύκαμπου, Τρίτη 13 Ιανουαρίου 2026 (φωτ.: EUROKINISSI)

Αγρότες-κυβέρνηση σε τροχιά διαλόγου: Τη Δευτέρα το ραντεβού με Μητσοτάκη, ανοίγουν οι δρόμοι

58 λεπτά πριν
Ο Πούτιν με στολή παραλλαγής σε στρατηγείο της Ρωσίας, σε άγνωστη τοποθεσία (φωτ.: Γραφείο Τύπου Προεδρίας της Ρωσίας)

Γιατί το Ιράν είναι «κόκκινη γραμμή» για τη Ρωσία

1 ώρα πριν
Στιγμιότυπο από το 3ο Παιδικό-Εφηβικό Φεστιβάλ Ποντιακών Χορών στη Σκύδρα (φωτ.: Μορφωτικός Πολιτιστικός Σύλλογος «Μέγας Αλέξανδρος Νέων» Αρσενίου)

Σκύδρα: Ανακοινώθηκε το 4ο Παιδικό-Εφηβικό Φεστιβάλ Ποντιακών Χορών – Πού αφιερώνεται

2 ώρες πριν
(Φωτ.: EUROKINISSI/Τατιάνα Μπόλαρη)

Αγρότες: Διευκολύνσεις σε δρόμους και τελωνεία στη Βόρεια Ελλάδα – Παραμένουν στο πλάι τα τρακτέρ

2 ώρες πριν
pontosnews.gr

Ειδήσεις και άρθρα για τον Πόντο και τη Μ. Ασία, αλλά και την επικαιρότητα στην Ελλάδα, τον Κόσμο και την Ομογένεια. Πλούσια θεματολογία ποικίλης ύλης με έμφαση σε πολιτιστικά δρώμενα.

Copyright © 2025 pontosnews.gr
Made by minoanDesign

  • TAYTOTHTA
  • ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ
  • ΟΡΟΙ ΧΡΗΣΗΣ
  • ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ
Δεν βρέθηκαν αποτελέσματα
Προβολή όλων
  • ΑΡΧΙΚΗ
  • ΠΟΝΤΟΣ
    • ΧΡΟΝΟΛΟΓΙΟ
    • ΓΕΝΟΚΤΟΝΙΑ
    • ΙΣΤΟΡΙΑ
    • ΠΑΡΑΔΟΣΗ
    • ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΕΣ
    • ΣΥΛΛΟΓΟΙ
    • ΛΕΞΙΚΟ
  • ΕΛΛΑΔΑ
  • VIDEOS
  • ΚΥΠΡΟΣ
  • ΟΜΟΓΕΝΕΙΑ
  • ΠΟΛΙΤΙΚΗ
  • ΓΝΩΜΕΣ
    • Μάρκος Τρούλης
    • Παντελής Σαββίδης
    • Σάββας Καλεντερίδης
    • Θεόφιλος Πουταχίδης
  • ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ
  • ΑΜΥΝΑ
  • ΚΟΣΜΟΣ
  • ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΣ
  • ΥΓΕΙΑ
  • ΠΕΡΙΕΡΓΑ
  • ΣΥΝΤΑΓΕΣ
  • ΠΙΣΤΗ
  • ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ
  • ΤΑΞΙΔΙ
  • ΕΚΔΗΛΩΣΕΙΣ
  • PONTOS BLOG

Copyright © 2024 pontosnews.gr
Made by minoanDesign