Οι ηγέτες της Ευρωπαϊκής Ένωσης θα ζητήσουν την προετοιμασία πρόσθετων κυρώσεων κατά της Τουρκίας για τις δραστηριότητες της Άγκυρας στην Ανατολική Μεσόγειο, σύμφωνα με προσχέδιο των συμπερασμάτων της Συνόδου του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου για το οποίο έχει λάβει γνώση το Politico.
«Οι τουρκικές μονομερείς και προκλητικές δραστηριότητες στην Ανατολική Μεσόγειο εξακολουθούν να λαμβάνουν χώρα, συμπεριλαμβανομένης της αποκλειστικής οικονομικής ζώνης της Κύπρου [η οποία εκτείνεται σε 200 ναυτικά μίλια από τις ακτές]», αναφέρει το προσχέδιο κείμενο, στο οποίο αναμένεται να συμφωνήσουν οι Ευρωπαίοι ηγέτες σε σημερινή συνεδρίαση στις Βρυξέλλες.
Σε μια κίνηση που αποσκοπεί σε αύξηση της πίεσης προς την Άγκυρα για διακοπή των γεωτρήσεων, το έγγραφο «καλεί το Συμβούλιο να προετοιμάσει πρόσθετες λίστες» για τον υπάρχοντα μηχανισμό ώστε να επιβάλει κυρώσεις σε Τούρκους αξιωματούχους σχετικά τη δραστηριότητα των γεωτρήσεων στην Ανατολική Μεσόγειο. Τον περασμένο μήνα το Συμβούλιο έδωσε παράταση για ένα έτος στις κυρώσεις που αφορούν επί του παρόντος σε δύο αξιωματούχους.
Το έγγραφο ανοίγει επίσης το δρόμο για ευρύτερα αποτρεπτικά μέτρα. Καλεί το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο «εάν χρειαστεί, να εργαστεί για την επέκταση του πεδίου εφαρμογής της απόφασης».
Σύμφωνα με ανώτερο διπλωμάτη της ΕΕ, μια πιθανή επιλογή είναι να καταστούν τα λιμάνια και οι υπηρεσίες της ΕΕ απρόσιτα για τα τουρκικά σκάφη που εμπλέκονται στις έρευνες στα «επίμαχα» ύδατα. Το κείμενο σημειώνει επίσης την απόσυρση του τουρκικού πλοίου Oruç Reis από τις δραστηριότητες σεισμικής εξερεύνησης στην «επίμαχη» ζώνη, προσθέτοντας ότι το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο «πιστεύει ότι αυτό θα διατηρηθεί ώστε να καταστεί δυνατή η ταχεία επανάληψη των άμεσων διερευνητικών συνομιλιών μεταξύ Ελλάδας και Τουρκίας».
Επιπλέον χρόνος και για άλλες επιλογές;
Το προσχέδιο, το οποίο συζητήθηκε από πρεσβευτές της ΕΕ την Τετάρτη (9/12), ενδέχεται να αλλάξει, σύμφωνα με διπλωμάτη της ΕΕ. Ωστόσο, ξεκινώντας τη διαδικασία για νέες κυρώσεις, η πρόθεση είναι να δοθεί χρόνος για να εξεταστούν άλλες επιλογές, ανέφερε ένας τρίτος διπλωμάτης της ΕΕ: «Είναι επίσης ένας τρόπος για να κερδίσουμε λίγο χρόνο, να δώσουμε στη διπλωματία λίγο περισσότερο χώρο».
Για το σκοπό αυτό, το έγγραφο τονίζει ότι «η προσφορά για θετική ατζέντα ΕΕ-Τουρκίας παραμένει στο τραπέζι, σε περίπτωση που η Τουρκία επιθυμεί να προωθήσει μια πραγματική εταιρική σχέση με την [Ευρωπαϊκή] Ένωση και τα κράτη μέλη της». Αυτό αφορά την επανέναρξη, για παράδειγμα, των συνομιλιών για τον εκσυγχρονισμό της τελωνειακής ένωσης ΕΕ-Τουρκίας.
«Η ΕΕ είναι επίσης πρόθυμη να συνεχίσει να παρέχει οικονομική βοήθεια για τη στήριξη της φιλοξενίας Σύρων προσφύγων στην Τουρκία», σύμφωνα με το κείμενο.
Στη Σύνοδο Κορυφής του Οκτωβρίου, οι ηγέτες της ΕΕ συζήτησαν τον τρόπο αντίδρασης απέναντι στις ενέργειες της Τουρκίας στην Ανατολική Μεσόγειο. Έδωσαν ουσιαστικά διορία στην Άγκυρα, μέχρι τη συνεδρίαση αυτού του μήνα, να κάνει ενέργειες που θα αμβλύνουν τις εντάσεις και προειδοποίησαν για τον κίνδυνο νέων κυρώσεων. Στο μεταξύ, όμως, η Τουρκία μέχρι πρόσφατα διεξήγαγε σεισμικές έρευνες στην Ανατολική Μεσόγειο.
Επιπλέον, η Άγκυρα αναζωπύρωσε την ένταση στην Κύπρο, τον προηγούμενο μήνα, όταν ο Τούρκος πρόεδρος Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν πρότεινε λύση «δύο κρατών» για το νησί, το οποίο έχει διαιρεθεί από την εισβολή της Τουρκίας το 1974, αντί της φεντεραλιστικής λύσης που υποστηρίζεται από την ΕΕ και τον ΟΗΕ.
