Ένα έθιμο που είχε σχεδόν χαθεί, αλλά τα τελευταία χρόνια αναβιώνει σε σπίτια και σχολεία, είναι η Κυρα-Σαρακοστή. Πρόκειται για ένα ιδιόμορφο ημερολόγιο με το οποίο μετρούσαν οι παλιοί τις εβδομάδες της νηστείας (Σαρακοστής).
Η Κυρα-Σαρακοστή στις περισσότερες περιοχές ήταν μια χάρτινη ζωγραφιά. Απεικόνιζε μια γυναίκα με σταυρωμένα χέρια, λόγω προσευχής, σαν καλόγρια, χωρίς στόμα, λόγω νηστείας, και με εφτά πόδια που αναπαριστούσαν τις επτά εβδομάδες της Μεγάλης Σαρακοστής. Κάθε Σάββατο έκοβαν ένα πόδι και έτσι ήξεραν πόσες βδομάδες νηστείας απέμεναν μέχρι το Πάσχα. Το Μεγάλο Σάββατο έκοβαν και το τελευταίο πόδι.
Αυτό το κομμάτι χαρτί το δίπλωναν καλά και το έκρυβαν σε ένα ξερό σύκο. Τοποθετούσαν το σύκο αυτό μαζί με άλλα, και σε όποιον το έβρισκε θεωρούνταν ότι του έφερνε γούρι.
Στον Πόντο έπαιρναν μια πατάτα ψημένη ή ένα κρεμμύδι, έμπηγαν 7 φτερά κότας, το έδεναν στο ταβάνι και κρεμόταν όλη τη Σαρακοστή. Ήταν ο «κουκαράς», κι ήταν ο φόβος των παιδιών.
Αλλού την έκαναν και πάνινη την Κυρα-Σαρακοστή τους και τη γέμιζαν με πούπουλα. Κάθε βδομάδα έβγαζαν και ένα φτερό. Σε άλλα μέρη της Ελλάδας η Κυρα-Σαρακοστή δεν ήταν φτιαγμένη από χαρτί, αλλά από ζυμάρι που φτιαχνόταν με αλεύρι, αλάτι και νερό.
Η συνταγή
• 1 κούπα νερό (περίπου),
• 1 κούπα αλάτι,
• 3 κούπες αλεύρι (γ.ο.χ.),
Βάζουμε όσο νερό χρειάζεται για να γίνει ένα εύπλαστο ζυμάρι. Το στέγνωμά του γίνεται σε φούρνο, όχι σε πολύ δυνατή φωτιά, για περίπου 20-30΄, αφού το ζητούμενο είναι να στεγνώσει και να σκληρύνει, και όχι να ψηθεί.
Αυτό το ζυμάρι δεν τρώγεται, παρά μόνο φτιάχνεται για το καλό, αφού είναι αλατόζυμο, όπως το λένε. Έχει δηλαδή επίτηδες μεγάλη ποσότητα αλατιού, για να μπορεί να συντηρηθεί και τις 7 εβδομάδες και να μη μουχλιάσει.
Δεν ήταν λίγες οι νοικοκυρές που έβαζαν μέσα ένα μικρό νόμισμα. Στο τέλος της 7ης εβδομάδας, κάθε μέλος της οικογένειας έκοβε με το χέρι ένα μικρό κομμάτι. Σε όποιον έπεφτε το νόμισμα σήμαινε ότι θα είχε την τύχη με το μέρος του!
- Πηγή: facebook / Εστία Νέας Σμύρνης.
