Δασκαλάκης: Υπεύθυνος πολίτης, εκείνος που γνωρίζει τις διεργασίες πίσω από την τεχνολογία

Το στάδιο στο οποίο βρίσκεται σήμερα η πρόοδος στον τομέα της τεχνητής νοημοσύνης και οι προκλήσεις που καλούνται να αντιμετωπίσουν οι επιστήμονες βρέθηκαν στο επίκεντρο ομιλίας που παρέδωσε στο Ίδρυμα Ευγενίδου ο Κωνσταντίνος Δασκαλάκης, καθηγητής του τμήματος Ηλεκτρολόγων Μηχανικών και Επιστήμης Υπολογιστών του MIT στις ΗΠΑ.

Στην ομιλία του, με κατανοητό και άμεσο λόγο, ο Κ. Δασκαλάκης εξήγησε ότι η τεχνητή νοημοσύνη βασίζεται εν πολλοίς στα δεδομένα που υπάρχουν στο ψηφιακό αποτύπωμα της ανθρωπότητας και τον τρόπο με τον οποίο τα επεξεργάζονται οι εκάστοτε αλγόριθμοι.

Ωστόσο, τόνισε το «τεράστιο ζήτημα αξιοπιστίας» της τεχνολογίας, που προκύπτει είτε από ελλιπή ή μη αντιπροσωπευτικά δεδομένα είτε από κακή χρήση στατιστικών μεθόδων. Άλλωστε, η έρευνά του για την τεχνητή νοημοσύνη επικεντρώνεται εν μέρει και στο πώς μπορεί να αποφευχθεί η υιοθέτηση στερεοτύπων και προκαταλήψεων που εμπεριέχονται στα δεδομένα από τα οποία εκείνη μαθαίνει.

Η έλλειψη αξιοπιστίας της τεχνητής νοημοσύνης, πάντως, δεν θα πρέπει να αποτελεί αποτρεπτικό παράγοντα χρήσης της. Αντιθέτως. Ο Κ. Δασκαλάκης είναι υπέρμαχος της εισαγωγής του μαθήματος της Πληροφορικής ήδη από το Δημοτικό. «Πρέπει να ξέρεις τις διεργασίες που γίνονται και πώς λειτουργούν οι αλγόριθμοι. Αλλιώς δεν μπορείς να θεωρείσαι ολοκληρωμένος άνθρωπος και να είσαι υπεύθυνος πολίτης σήμερα», τόνισε, και πρόσθεσε: «Γι’ αυτό και θέλω να βοηθήσω το ευρύτερο κοινό να μπορεί να αντιλαμβάνεται τι διεργασίες μπορεί να γίνονται πίσω από την τεχνολογία που χρησιμοποιεί».

Επιπλέον η τεχνητή νοημοσύνη, σύμφωνα με τον Κ. Δασκαλάκη, έχει σκοπό να είναι βοηθός του ανθρώπου και όχι τροχοπέδη στην ανάπτυξή του. «Ο άνθρωπος του μέλλοντος και του παρόντος χρησιμοποιεί την τεχνολογία ως βοήθεια. Για να κάνει υπολογισμούς, στους οποίους είναι καλύτεροι οι υπολογιστές», είπε, για να επισημάνει: «Ο ανθρώπινος εγκέφαλος είναι από τους πιο εκπληκτικούς υπολογιστές. Με την τεχνητή νοημοσύνη θέλουμε να τον απαλλάξουμε από τις τετριμμένες εργασίες και να τον αφήσουμε ελεύθερο για να κάνει τις πιο δημιουργικές εργασίες».

Ο Κ. Δασκαλάκης εξήγησε ότι έως σήμερα η επιστήμη έχει σημειώσει μεγάλη πρόοδο σε ό,τι αφορά το κομμάτι της αναπαραγωγής νοητικών διεργασιών, όπως η κατανόηση φωνής και εικόνας και το παίξιμο παιχνιδιών.

Άλλωστε, όλο και περισσότεροι πραγματοποιούν φωνητικές αναζητήσεις στο κινητό τους ή χρησιμοποιούν έξυπνες συσκευές-βοηθούς, «συνομιλώντας» με τους οποίους μπορούν να επιλέξουν τι μουσική θα ακούσουν είτε τι θα αγοράσουν μέσω διαδικτύου.

Μέτρια είναι η πρόοδος σε ό,τι αφορά την κατανόηση κειμένου, τη μετάφραση και τη σύνθεση, ενώ απογοητευτικά είναι τα αποτελέσματα που έχει να δείξει η επιστήμη σχετικά με τον μακροπρόθεσμο προγραμματισμό, τη μεταφορά γνώσης και τη γενική νοημοσύνη, που χρειάζονται για να κάνει ένα ρομπότ σκι, για παράδειγμα.

Η ομιλία πραγματοποιήθηκε στο πλαίσιο έκθεσης στο Ίδρυμα Ευγενίδου σε συνεργασία με τα Γενικά Αρχεία του Κράτους για τον μεγάλο Έλληνα μαθηματικό Κωνσταντίνο Καραθεοδωρή, η οποία θα διαρκέσει μέχρι και τις 17 Ιανουαρίου.

• Πηγή: ΑΠΕ-ΜΠΕ / Αθηνά Καστρινάκη.