Ως προστάτιδα του Πυροβολικού ξέρουμε όλοι την Αγία Βαρβάρα, η αλήθεια όμως είναι ότι οι… ιδιότητές της είναι πολύ περισσότερες. Το όνομά της συνδέεται με τη θεραπεία λοιμωδών νοσημάτων –και περισσότερο της ευλογιάς–, θεωρείται προστάτιδα των πυροσβεστών, των μεταλλωρύχων, των αρχιτεκτόνων, των βιβλιοθηκάριων, των λατόμων, των οικοδόμων, των στρατιωτικών μηχανικών, των μαθηματικών, των ναυτεργατών.*
Μεταξύ όλων αυτών, αξίζει να σημειωθεί ότι τιμάται ως προστάτιδα των παρθένων, τις οποίες φυλούσε από τη γλωσσοφαγιά και τις βοηθούσε στα αισθηματικά τους.
Στη Δράμα, την παραμονή της γιορτής της, κάθε χρόνο αναβιώνει το έθιμο με τα πολύχρωμα καραβάκια που ρίχνουν τα παιδιά στη λίμνη που βρίσκεται μπροστά από την εκκλησία. Σύμφωνα με μία από τις παραδόσεις που συνδέονται με το έθιμο, όλα τα ελεύθερα κορίτσια στις 3 του Δεκέμβρη, κατά τη διάρκεια του Εσπερινού και μόλις σκοτείνιαζε, άναβαν κεριά στον ανατολικό τοίχο της λίμνης. Κάποιες κοπέλες έβαζαν τα κεράκια τους πάνω σε σανίδες ξύλου και μαζί με μια ευχή τα έστελναν στο βυθισμένο εκκλησάκι της Αγίας Βαρβάρας.
Η πορεία της σανίδας στη λίμνη έδειχνε αν η ευχή θα μπορούσε να πραγματοποιηθεί. Αν το κεράκι έσβηνε θεωρούνταν αποτυχία, αλλά η ελπίδα έμενε, καθώς το επόμενο πρωί όλα τα κορίτσια κατέφθαναν και πάλι στη λίμνη για να πλυθούν με το νερό που η Αγία Βαρβάρα είχε αγιάσει το προηγούμενο βράδυ.
Στην Αυστρία, τη Γερμανία και άλλες ευρωπαϊκές χώρες, στις 4 Δεκεμβρίου τα κορίτσια κόβουν κλαράκια από κερασιές ή άλλα οπωροφόρα δέντρα, τα οποία στολίζουν σε μια γωνιά του σπιτιού.
Η παράδοση λέει ότι αν τα κλαράκια πετάξουν άνθη την ημέρα των Χριστουγέννων, το κορίτσι που τα έκοψε θα καλοπαντρευτεί τον επόμενο χρόνο καθώς θα φροντίσει γι’ αυτό η Αγία Βαρβάρα.
