Μπορεί το κυβερνών κόμμα στην Τουρκία να κράτησε τα ποσοστά του στις δημοτικές εκλογές που διεξήχθησαν την περασμένη Κυριακή, αλλά υπάρχει μια ποιοτική διαφορά, η πολύ σημαντική αλλαγή φρουράς στους μεγαλύτερους μητροπολιτικούς δήμους. Πέρα από το ποια θα είναι η έκβαση των ενστάσεων, ειδικότερα σε Κωνσταντινούπολη και Άγκυρα, για τους μητροπολιτικούς δήμους υπάρχει μια εκλογική πραγματικότητα: προέκυψε ένα αρραγές μέτωπο όλης της αντιπολίτευσης και, όπου χρειάστηκε, λειτούργησε αποτελεσματικά.
Τα αποτελέσματα σχολιάζουν στο ΑΠΕ-ΜΠΕ ο διακεκριμένος αρθρογράφος Μουράτ Γετκίν, ο έγκριτος καθηγητής κοινωνιολογίας Αϊχάν Ακτάρ και ο γενικός διευθυντής των κυριακάτικων φύλλων της φιλοκυβερνητικής εφημερίδας «Sabah», Χακάν Τουρπτσού.
Ο Μουράτ Γετκίν απαντώντας στις ερωτήσεις του ΑΠΕ-ΜΠΕ σημειώνει την κυριαρχία του προέδρου Ερντογάν στα μέσα ενημέρωσης της Τουρκίας και εστιάζει στην αποφασιστικότητα των ψηφοφόρων. «Οι εκλογές της 31ης Μαρτίου έδειξαν ότι ο Τούρκος ψηφοφόρος, παρά τις αντιξοότητες, είναι αποφασισμένος να διεκδικήσει την ψήφο του. Παρότι σχεδόν όλα τα ΜΜΕ λειτουργούν ως δορυφόροι του Ερντογάν, και παρά την πίεση που δέχεται η αντιπολίτευση, οι πέντε μεγάλες πόλεις, συμπεριλαμβανομένων της Κωνσταντινούπολης και Άγκυρας, πέρασαν στο Ρεπουμπλικανικό Λαϊκό Κόμμα. Το ότι το 51% των συνολικών ψήφων πήγε στη συμμαχία Ερντογάν-Μπαχτσελί δείχνει ότι η κοινωνία, όταν πρόκειται για τον Ερντογάν, είναι πολωμένη και χωρισμένη στα δύο» σημειώνει.
Απαντώντας σε ερώτηση για τη μετεκλογική πορεία της κυβέρνησης, ο Γετκίν εστιάζει στην οικονομία και την εξωτερική πολιτική: «Ο Ερντογάν έχει να κάνει σοβαρά βήματα στην οικονομία και την εξωτερική πολιτική. Με την παρούσα αποδυνάμωση, όμως, μπορεί η υλοποίηση αυτών των βημάτων να μην είναι τόσο εύκολη». Ο έμπειρος δημοσιογράφος χαρακτηρίζει τις προχθεσινές εκλογές σημείο καμπής για την πολιτική της Τουρκίας, και εξηγεί: «Το ισλαμοσυντηρητικό κίνημα στην Τουρκία είχε ξεκινήσει με τη νίκη στις δημοτικές εκλογές του 1994, σε Άγκυρα και Κωνσταντινούπολη. Μετά από 25 χρόνια η απώλεια αυτών των πόλεων μπορεί να είναι ένα νέο σημείο καμπής».
Από την πλευρά του, ο έγκριτος καθηγητής κοινωνιολογίας Αϊχάν Ακτάρ, μιλώντας στο ΑΠΕ-ΜΠΕ χαρακτηρίζει έκπληξη το εκλογικό αποτέλεσμα για τους μεγαλύτερους μητροπολιτικούς δήμους, ειδικότερα στην Κωνσταντινούπολη και την Αττάλεια.
«Ήταν έκπληξη που το Κόμμα Δικαιοσύνης και Ανάπτυξης έχασε και τις πέντε πιο μεγάλες και εξελιγμένες πόλεις της Τουρκίας. Από την άλλη το αποτέλεσμα δείχνει πως η συμμαχία με το Εθνικιστικό Κόμμα διατήρησε τις δυνάμεις της», αναφέρει.
Συνδέει το αποτέλεσμα με την οικονομική κατάσταση, αλλά επισημαίνει πως τα ποσοστά συνηγορούν στο ότι η επίδραση της οικονομίας, σε σχέση με την έκταση της επιδείνωσης, ήταν αρκετά περιορισμένη στη διαμόρφωσή του. «Κάτι που σημαίνει ότι η οικονομική επιδείνωση δεν είχε τον αναμενόμενο αντίκτυπο στη συμπεριφορά του ψηφοφόρου» εξηγεί, και εκτιμά πως κερδισμένος των εκλογών είναι το κόμμα του Μπαχτσελί, που έδειξε ότι κρατά τη βάση του και διατηρεί τη δυναμική του.
Το άλλο θετικό των εκλογών αυτών, όπως λέει ο Ακτάρ, είναι ότι το πολιτικό σκηνικό κέρδισε μια ήπια και σύγχρονη προσωπικότητα, τον Εκρέμ Ιμάμογλου του Ρεπουμπλικανικού Κόμματος, και καλωσορίζει την άφιξή του στο νέο πολιτικό γίγνεσθαι της χώρας. Ένα ερώτημα που θα τεθεί, ειδικότερα αν οι ενστάσεις δεν ικανοποιηθούν και ο Ιμάμογλου ως νέος δήμαρχος της Πόλης αυξήσει την επιρροή του μέσα στο Ρεπουμπλικανικό Κόμμα, είναι με ποιον τρόπο θα τον αντιμετωπίσει ο ηγέτης του CHP Κεμάλ Κιλιτσντάρογλου, συνεχίζει, και αναφέρεται στο ακόμα νωπό παράδειγμα του Μουχαρέ Ιντζέ που ανέβασε σημαντικά τα ποσοστά του Ρεπουμπλικανικού Κόμματος στις προεδρικές εκλογές και ο Κεμάλ Κιλιτσντάρογλου του έκλεισε το δρόμο της ανόδου μέσα στο κόμμα.
Η προτεραιότητα πλέον θα είναι η οικονομία μας, εκτιμά ο γενικός διευθυντής των κυριακάτικων φύλλων της μεγάλης κυκλοφορίας εφημερίδας «Sabah».
«Όσο και να άλλαξαν χέρια οι μητροπολιτικοί δήμοι, μπορούμε να πούμε ότι το Κόμμα Δικαιοσύνης και Ανάπτυξης βγαίνει και πάλι νικητής από αυτές τις εκλογές, με ποσοστό 45%. Κατά την προεκλογική περίοδο ο Ερντογάν έκανε κατά μέσο όρο δύο συγκεντρώσεις την ημέρα. Ειδικότερα, τις τελευταίες δύο μέρες έσπασε νέο ρεκόρ με 14 προεκλογικές συγκεντρώσεις. Ασυζητητί όλο το βάρος το είχε πάρει πάνω του» αναφέρει ο Χακάν Τουρπτσού.
Ο Τουρπτσού εκτιμά ότι η μεγαλύτερη επιτυχία του Ερντογάν σε αυτές τις εκλογές είναι ότι κατάφερε στη νοτιοανατολική Τουρκία να στρέψει την κατεύθυνση των ψήφων του Κόμματος Δημοκρατίας των Λαών (κουρδικό κόμμα), επισημαίνοντας ότι αποτελεί κέρδος για την Τουρκία το ότι πολλές κρίσιμες πόλεις, όπως το Σίρνακ, το Μπίτλις και το Άγρι, πέρασαν στο AKP».
Πράγματι, συνεχίζει, αυτό ήταν ένα πείραμα που δρομολογήθηκε λίγα χρόνια πριν και πέτυχε σε μεγάλο ποσοστό, όταν τοποτηρητές αντικατέστησαν τους κουρδικής καταγωγής δημάρχους, οι οποίοι απομακρύνθηκαν. Το κόμμα του Ερντογάν, αναφέρει ο Τουρπτσού, πήρε σχεδόν τους μισούς δήμους των πόλεων αυτών για πρώτη φορά, αλλάζοντας τον εκλογικό χάρτη στη νοτιοανατολική Τουρκία σε μια κρίσιμη περίοδο που σχεδιάζει επιχείρηση στη βόρεια Συρία για να απομακρύνει από τα σύνορα της Τουρκίας το PKK και το ΥPG.
Βέβαια πρέπει κανείς να διαβάσει προσεκτικά και τη συμπεριφορά των ψηφοφόρων του κόμματος Δημοκρατίας των Λαών στις μεγάλες πόλεις, ιδιαίτερα όπου επέλεξε την άτυπη συμμαχία με το Ρεπουμπλικανικό Κόμμα και δεν υπέδειξε υποψήφιο.
Η ψήφος εκεί έπεσε μονοκούκι ανταποδίδοντας τη στήριξη στις πρόσφατες βουλευτικές εκλογές που κράτησαν το κόμμα τους εντός Βουλής, επισημαίνει ο Τουρπτσού.
Μιλώντας για την επόμενη μέρα των δημοτικών εκλογών, τονίζει ότι η Τουρκία εισέρχεται σε μια περίοδο 4,5 ετών χωρίς εκλογές και προσθέτει: «Κύρια προτεραιότητα της χώρας μας σε αυτή τη νέα περίοδο, που όλοι θα πάρουμε μια ανάσα και θα ανακτήσουμε δυνάμεις για τον διεθνή ανταγωνισμό, θα είναι η οικονομία και η σταθερότητα».
- Πηγή: ΑΠΕ-ΜΠΕ / Α. Ρομπόπουλος.
