pontosnews.gr
Κυριακή, 1/11/2026
Δεν βρέθηκαν αποτελέσματα
Προβολή όλων
  • ΑΡΧΙΚΗ
  • ΠΟΝΤΟΣ
    • ΧΡΟΝΟΛΟΓΙΟ
    • ΠΑΡΑΔΟΣΗ
    • ΓΕΝΟΚΤΟΝΙΑ
    • ΙΣΤΟΡΙΑ
    • ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΕΣ
    • ΣΥΛΛΟΓΟΙ
    • ΛΕΞΙΚΟ
  • ΕΛΛΑΔΑ
  • Videos
  • ΠΟΛΙΤΙΚΗ
  • ΓΝΩΜΕΣ
    • Μάρκος Τρούλης
    • Παντελής Σαββίδης
    • Σάββας Καλεντερίδης
    • Θεόφιλος Πουταχίδης
  • ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ
  • ΑΜΥΝΑ
  • ΚΟΣΜΟΣ
  • ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΣ
  • ΥΓΕΙΑ
  • ΣΥΝΤΑΓΕΣ
  • ΑΡΧΙΚΗ
  • ΠΟΝΤΟΣ
    • ΧΡΟΝΟΛΟΓΙΟ
    • ΠΑΡΑΔΟΣΗ
    • ΓΕΝΟΚΤΟΝΙΑ
    • ΙΣΤΟΡΙΑ
    • ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΕΣ
    • ΣΥΛΛΟΓΟΙ
    • ΛΕΞΙΚΟ
  • ΕΛΛΑΔΑ
  • Videos
  • ΠΟΛΙΤΙΚΗ
  • ΓΝΩΜΕΣ
    • Μάρκος Τρούλης
    • Παντελής Σαββίδης
    • Σάββας Καλεντερίδης
    • Θεόφιλος Πουταχίδης
  • ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ
  • ΑΜΥΝΑ
  • ΚΟΣΜΟΣ
  • ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΣ
  • ΥΓΕΙΑ
  • ΣΥΝΤΑΓΕΣ
Δεν βρέθηκαν αποτελέσματα
Προβολή όλων
pontosnews.gr
Δεν βρέθηκαν αποτελέσματα
Προβολή όλων

«Είδες ποτέ σου πολιτεία να σηκώνεται ψηλά;» – Όταν ο Κοσμάς Πολίτης έγραφε για τα τσερκένια της Σμύρνης

Απόσπασμα από το μυθιστόρημα «Στου Χατζηφράγκου»

18/03/2024 - 3:28μμ
(Φωτ.: EUROKINISSI / Βάιος Χασιαλής. Εικ.: ΧΚ)

(Φωτ.: EUROKINISSI / Βάιος Χασιαλής. Εικ.: ΧΚ)

Κοινοποίηση στο FacebookΜοιράσου το στο TwitterΜοιράσου το στο Whatsapp
Στηρίξτε το Pontos News Επιλέξτε μας ως προτιμώμενη πηγή στην Αναζήτηση Google
Προσθήκη πηγής

Είδες ποτέ σου πολιτεία να σηκώνεται ψηλά; Δεμένη από χιλιάδες σπάγγοι ν’ ανεβαίνει στα ουράνια; Ε, λοιπόν, ούτε είδες ούτε θα μεταδείς ένα τέτοιο θάμα! Αρχινούσανε την Καθαρή Δευτέρα –ήτανε αντέτι– και συνέχεια την κάθε Κυριακή και σκόλη, ώσαμε των Βαγιών. Από του Χατζηφράγκου τ’ Αλάνι κι από το κάθε δώμα κι από τον κάθε ταρλά του κάθε μαχαλά της πολιτείας αμολάρανε τσερκένια.

Πήχτρα ο ουρανός! Τόσο, που δε βρίσκανε θέση τα πουλιά. Για τούτο, τα χελιδόνια τα φέρνανε οι γερανοί μονάχα τη Μεγαλοβδομάδα, για να γιορτάσουνε την Πασχαλιά μαζί μας.

Ολάκερη τη Μεγάλη Σαρακοστή, κάθε Κυριακή και σκόλη, η πολιτεία ταξίδευε στον ουρανό. Ανέβαινε στα ουράνια και τη βλόγαγε ο Θεός. Δε χώραγε το μυαλό σου πώς μπόραγε να μείνει κολλημένη χάμω στη γης, ύστερ’ από τόσο τράβηγμα στα ύψη.

Και όπως κοιτάγαμε όλο ψηλά, τα μάτια μας γεμίζανε ουρανό, ανασαίναμε ουρανό, φαρδαίνανε τα στέρνα μας κάναμε παρέα με αγγέλοι. Ίδια αγγέλοι κι αρχαγγέλοι κορωνίζανε ψηλά. Θα μου πεις, κι εδώ, την Καθαρή Δευτέρα, βγαίνουνε κάπου εδώ γύρω κι αμολάρουνε τσερκένια.

Είδες όμως ποτέ σου τούτη την πολιτεία ν’ αρμενίζει στα ουράνια; Όχι. Εκεί, ούλα ήταν λογαριασμένα με νου και γνώση, το κάθε σοκάκι δεμένο με τον ουρανό. Και χρειαζότανε μεγάλη μαστοριά και τέχνη για ν’ αμολάρεις το τσερκένι σου.

Ο Σταυράκης, ο Σταυράκης του Αμανατζή, θα γινότανε σπουδαίος τσερκενάς. Μα χαραμίστηκε η ζωή του. Ας είναι… Που λες, θα γινότανε σπουδαίος τσερκενάς. Παιδί ακόμα, ήτανε μάνα στις μυρωδιές. Να σου εξηγηθώ. Συμφωνούσες μ’ έναν άλλον που αμόλαρε τσερκένι –όλα γίνονταν με συμφωνία, τίμια, δίχως χιανετιά–, συμφωνούσες μαζί του να παίρνετε μυρωδιές. Δηλαδή ποιος θα ξούριζε την οριά του αλλουνού. Ο Σταυράκης άφηνε σπάγγο, έφερνε το τσερκένι του πιο πέρα και λίγο πιο κάτω από το τσερκένι τ’ αλλουνού, τράβαγε τότε σπάγγο με δυνατές χεριές, και χραπ! του ξούριζε την οριά.

Ήξερε κι άλλα κόλπα ο Σταυράκης. Και τα τσιγαροχαρτάκια της οριάς γινόντουσαν άσπρα πουλάκια, πεταρίζανε στα ουράνια, ώσπου τα ’χανες από τα μάτια σου. Το κολοβό τσερκένι αρχίναγε να παίρνει τάκλες –να, όπως γράφουνε τώρα κάποιες φορές οι εφημερίδες για τ’ αεροπλάνα– και σαν ήπεφτε με το κεφάλι, δεν είχε γλυτωμό: χτύπαγε κάπου, ήσπαζε ο γιαρμάς στη μέση και το τσερκένι σωριαζότανε ίδιο κορμί με τσακισμένη ραχοκοκαλιά. Ήτανε μάνα ο Σταυράκης.

Μα εξόν από τις μυρωδιές, ήτανε και τα παρσίματα. Μπλέκανε τα δύο τσερκένια, τράβαγες σπάγγο, τεζάρανε, κι όποιος ήσπαζε το σπάγγο τ’ αλλουνού του ήπαιρνε το τσερκένι. Και αυτό με τίμια συμφωνία. Φώναζες, να τα παίρνομε; Ναι, σου αποκρινότανε ο άλλος, μα τι σπάγγο έχεις;

Γιατί, αν έχεις σπάγγο σιτζίμι ή διμισκί, κι ο άλλος είχε σπάγγο τσουβαλίσιο, σίγουρα τον έκοβες. Ήπρεπε να ’ναι ισοπαλία, που λένε. Βέβαια, γινόντουσαν και χιανετιές καμιά φορά. Σπάνια όμως.

Τα τσερκένια δεν ήτανε σαν τα εδώ, τετράγωνα ή πολλές γωνίες. Να σου εξηγηθώ. Φαντάσου ένα καλαμένιο τόξο –μισό τσέρκι δηλαδή– με την κόρδα και με τη σαΐτα του. Η σαΐτα του –αυτός είναι ο γιαρμάς του τσερκενιού– ήτανε μια ξύλινη βέργα. Ο γιαρμάς, λοιπόν, περίσσευε κάτω από την κόρδα, δυο φορές πιο μακρύς παρά από την κόρδα ώσαμε τη μέση του τσερκιού. Αυτό για την ισορροπία. Ήτανε δεμένος στην κορφή του τσερκιού, το ίδιο και καταμεσής στην κόρδα. […]

Διαβάστε εδώ τη συνέχεια.

• Απόσπασμα από το μυθιστόρημα του Κοσμά Πολίτη «Στου Χατζηφράγκου» (1963).
• Αναδημοσίευση από enosivourlioton.gr.

ΚοινοποίησηTweetSend
google news

Ακολουθήστε μας στο Google News

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΑΚΟΜΗ

Επιγραφή από την αρχαία Τέω, σε φωτογραφία που συνοδεύει την ανακοίνωση του Μητροπολιτικού Δήμου Σμύρνης για τις ανασκαφικές εργασίες (πηγή: Μητροπολιτικός Δήμος Σμύρνης)
ΠΟΛΙΤΙΚΑ - ΜΙΚΡΑΣΙΑΤΙΚΑ

Τέως: Νέες επιγραφές στη μικρασιατική πόλη που οι αρχαίες πηγές συνδέουν με τη Φαναγόρεια

30/10/2026 - 7:15μμ
Η Εκκλησία του Αγίου Χαραλάμπους στο Βεβέκι της Κωνσταντινούπολης (φωτ.: Ahmet Yurtbakan / Wikimedia Commons, CC BY-SA 4.0)
ΠΟΛΙΤΙΚΑ - ΜΙΚΡΑΣΙΑΤΙΚΑ

Άγιος Χαράλαμπος στο Βεβέκι: Από τις πληγές των Σεπτεμβριανών στα θυρανοίξια, έπειτα από δύο χρόνια εργασιών

30/10/2026 - 4:11μμ
(Φωτ.: Ένωση Βουρλιωτών Μικράς Ασίας/Facebook)
ΠΟΛΙΤΙΚΑ - ΜΙΚΡΑΣΙΑΤΙΚΑ

Ένωση Βουρλιωτών: Μικρασιάτικος χορός με τραγούδια, γεύσεις και μνήμες από τις αλησμόνητες πατρίδες

30/10/2026 - 1:35μμ
(Φωτ.: Ένωση Βουρλιωτών Μικράς Ασίας/Facebook)
ΠΟΛΙΤΙΚΑ - ΜΙΚΡΑΣΙΑΤΙΚΑ

Tο νέο ημερολόγιο της Ένωσης Βουρλιωτών Μικράς Ασίας συνδέει το παρόν με τις μνήμες των προγόνων και την πολιτιστική κληρονομιά των Βουρλών

29/10/2026 - 8:24μμ
Ο Βάσος Σεϊτανίδης (φωτ.: shantala.gr)
ΠΟΛΙΤΙΚΑ - ΜΙΚΡΑΣΙΑΤΙΚΑ

Βάσος Σεϊτανίδης: Ο Κωνσταντινουπολίτης τενόρος και η σύντομη ζωή του

29/10/2026 - 4:24μμ
(Φωτ.: Ottoman Greeks of the United States Digital History Project/Facebook)
ΠΟΛΙΤΙΚΑ - ΜΙΚΡΑΣΙΑΤΙΚΑ

Έφυγε από τη ζωή η Ρενέ Χίρσον Φιλιππάκη – Η επιστήμονας που κράτησε ζωντανή τη μνήμη της Μικρασιατικής Καταστροφής

29/10/2026 - 12:10πμ
Επιστολές που εστάλησαν από το μέτωπο και σήμερα φυλάσσονται στη βιβλιοθήκη της Εστίας Νέας Σμύρνης (φωτ.: Γεωργία Βορύλλα)
ΠΟΛΙΤΙΚΑ - ΜΙΚΡΑΣΙΑΤΙΚΑ

Η Εστία Νέας Σμύρνης (δια)φυλάσσει τα γράμματα του ’40 και το ανθρώπινο ίχνος πάνω στο χαρτί

28/10/2026 - 11:35μμ
(Φωτ.: imflorinas.gr)
ΠΟΛΙΤΙΚΑ - ΜΙΚΡΑΣΙΑΤΙΚΑ

«Πίσω από τη σιωπή»: Ο Σύλλογος Μικρασιατών Πτολεμαΐδας «Η Μικρά Ασία» φώτισε τις κρυμμένες ιστορίες της Ανατολίας

26/10/2026 - 11:00πμ
Η Παναγία Κουμαριώτισσα στο Νιχώρι του Βοσπόρου, όπου θα παρουσιαστεί η παράσταση «Ένα προικοσύμφωνο» (φωτ.: İKSV)
ΠΟΛΙΤΙΚΑ - ΜΙΚΡΑΣΙΑΤΙΚΑ

Νιχώρι: 70 λίρες και ένα μπαούλο – Ένα ρωμαίικο προικοσύμφωνο του 1897 έγινε θεατρικό έργο

25/10/2026 - 9:21μμ
(Φωτ.: mikrasiatesaigaleo.wordpress.com)
ΠΟΛΙΤΙΚΑ - ΜΙΚΡΑΣΙΑΤΙΚΑ

Η γυναίκα της Σμύρνης μέσα από τα έργα της Δώρας Σκουτέρη στο Αιγάλεω

25/10/2026 - 8:33πμ
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΑ
Ναυτεμπορική TV

ΡΟΗ ΕΙΔΗΣΕΩΝ

(Φωτ.: ΑΠΕ-ΜΠΕ / Ορέστης Παναγιώτου)

Δωρεάν Κυριακή στα μουσεία – Πού ισχύει η ελεύθερη είσοδος την 1η Νοεμβρίου

1 ώρα πριν
Η χορωδία του Συλλόγου Μικρασιατών Νομού Πέλλας «Η Μπίγα», σε αρχειακή φωτογραφία από παλαιότερη εμφάνισή της (φωτ.: Facebook)

Έδεσσα: Μικρασιατικές μνήμες στο Παρθεναγωγείο από την «Μπίγα»

2 ώρες πριν
Αστυνομικοί τυλίγονται στις φλόγες μετά τη ρίψη μολότοφ, στη διάρκεια επεισοδίων σε διαδήλωση κατά της ακρίβειας και των περικοπών στις δημόσιες υπηρεσίες,  στο Παρίσι. Σάββατο 31 Οκτωβρίου 2026 (φωτ.: EPA / Firas Abdullah)

Γαλλία: Τρίτο Σάββατο οργής για την ακρίβεια – Στις 520 οι συλλήψεις

2 ώρες πριν
Ο Βολοντίμιρ Ζελένσκι με τον Οικουμενικό Πατριάρχη στο Πατριαρχικό Γραφείο (φωτ.: Οικουμενικό Πατριαρχείο / Νίκος Παπαχρήστου)

Φανάρι: Στο πλευρό της Ουκρανίας ο Βαρθολομαίος – Έκκληση για τα απαχθέντα παιδιά

2 ώρες πριν
Παιδιά ετοιμάζονται να αναχωρήσουν με άμαξες από το ορφανοτροφείο της Near East Relief στη Σεβάστεια, 1922-1923 (φωτ.: Little Traverse History Museum / Συλλογή Harry C. Moffett)

Δώδεκα μέρες στα χιόνια: Τα καραβάνια των ορφανών από τη Σεβάστεια

3 ώρες πριν
Η Μονή του Αγίου Ιωάννη Βαζελώνα ανάμεσα στα δέντρα δάσους της Ματσούκας (φωτ.: Anadolu)

Φθινόπωρο στον Βαζελώνα – Το ιστορικό μοναστήρι του Πόντου στην αγκαλιά του δάσους

3 ώρες πριν
pontosnews.gr

Ειδήσεις και άρθρα για τον Πόντο και τη Μ. Ασία, αλλά και την επικαιρότητα στην Ελλάδα, τον Κόσμο και την Ομογένεια. Πλούσια θεματολογία ποικίλης ύλης με έμφαση σε πολιτιστικά δρώμενα.

Copyright © 2025 pontosnews.gr
Made by minoanDesign

  • TAYTOTHTA
  • ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ
  • ΟΡΟΙ ΧΡΗΣΗΣ
  • ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ
Δεν βρέθηκαν αποτελέσματα
Προβολή όλων
  • ΑΡΧΙΚΗ
  • ΠΟΝΤΟΣ
    • ΧΡΟΝΟΛΟΓΙΟ
    • ΓΕΝΟΚΤΟΝΙΑ
    • ΙΣΤΟΡΙΑ
    • ΠΑΡΑΔΟΣΗ
    • ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΕΣ
    • ΣΥΛΛΟΓΟΙ
    • ΛΕΞΙΚΟ
  • ΕΛΛΑΔΑ
  • VIDEOS
  • ΚΥΠΡΟΣ
  • ΟΜΟΓΕΝΕΙΑ
  • ΠΟΛΙΤΙΚΗ
  • ΓΝΩΜΕΣ
    • Μάρκος Τρούλης
    • Παντελής Σαββίδης
    • Σάββας Καλεντερίδης
    • Θεόφιλος Πουταχίδης
  • ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ
  • ΑΜΥΝΑ
  • ΚΟΣΜΟΣ
  • ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΣ
  • ΥΓΕΙΑ
  • ΠΕΡΙΕΡΓΑ
  • ΣΥΝΤΑΓΕΣ
  • ΠΙΣΤΗ
  • ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ
  • ΤΑΞΙΔΙ
  • ΕΚΔΗΛΩΣΕΙΣ
  • PONTOS BLOG

Copyright © 2024 pontosnews.gr
Made by minoanDesign

Ναυτεμπορική TV
Ναυτεμπορική TV