pontosnews.gr
Σάββατο, 3/01/2026
Δεν βρέθηκαν αποτελέσματα
Προβολή όλων
  • ΑΡΧΙΚΗ
  • ΠΟΝΤΟΣ
    • ΧΡΟΝΟΛΟΓΙΟ
    • ΠΑΡΑΔΟΣΗ
    • ΓΕΝΟΚΤΟΝΙΑ
    • ΙΣΤΟΡΙΑ
    • ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΕΣ
    • ΣΥΛΛΟΓΟΙ
    • ΛΕΞΙΚΟ
  • ΕΛΛΑΔΑ
  • Videos
  • ΠΟΛΙΤΙΚΗ
  • ΓΝΩΜΕΣ
    • Μάρκος Τρούλης
    • Παντελής Σαββίδης
    • Σάββας Καλεντερίδης
    • Θεόφιλος Πουταχίδης
  • ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ
  • ΑΜΥΝΑ
  • ΚΟΣΜΟΣ
  • ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΣ
  • ΥΓΕΙΑ
  • ΣΥΝΤΑΓΕΣ
  • ΑΡΧΙΚΗ
  • ΠΟΝΤΟΣ
    • ΧΡΟΝΟΛΟΓΙΟ
    • ΠΑΡΑΔΟΣΗ
    • ΓΕΝΟΚΤΟΝΙΑ
    • ΙΣΤΟΡΙΑ
    • ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΕΣ
    • ΣΥΛΛΟΓΟΙ
    • ΛΕΞΙΚΟ
  • ΕΛΛΑΔΑ
  • Videos
  • ΠΟΛΙΤΙΚΗ
  • ΓΝΩΜΕΣ
    • Μάρκος Τρούλης
    • Παντελής Σαββίδης
    • Σάββας Καλεντερίδης
    • Θεόφιλος Πουταχίδης
  • ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ
  • ΑΜΥΝΑ
  • ΚΟΣΜΟΣ
  • ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΣ
  • ΥΓΕΙΑ
  • ΣΥΝΤΑΓΕΣ
Δεν βρέθηκαν αποτελέσματα
Προβολή όλων
pontosnews.gr
Δεν βρέθηκαν αποτελέσματα
Προβολή όλων

«Είδες ποτέ σου πολιτεία να σηκώνεται ψηλά;» – Όταν ο Κοσμάς Πολίτης έγραφε για τα τσερκένια της Σμύρνης

Απόσπασμα από το μυθιστόρημα «Στου Χατζηφράγκου»

18/03/2024 - 3:28μμ
(Φωτ.: EUROKINISSI / Βάιος Χασιαλής. Εικ.: ΧΚ)

(Φωτ.: EUROKINISSI / Βάιος Χασιαλής. Εικ.: ΧΚ)

Κοινοποίηση στο FacebookΜοιράσου το στο TwitterΜοιράσου το στο Whatsapp

Είδες ποτέ σου πολιτεία να σηκώνεται ψηλά; Δεμένη από χιλιάδες σπάγγοι ν’ ανεβαίνει στα ουράνια; Ε, λοιπόν, ούτε είδες ούτε θα μεταδείς ένα τέτοιο θάμα! Αρχινούσανε την Καθαρή Δευτέρα –ήτανε αντέτι– και συνέχεια την κάθε Κυριακή και σκόλη, ώσαμε των Βαγιών. Από του Χατζηφράγκου τ’ Αλάνι κι από το κάθε δώμα κι από τον κάθε ταρλά του κάθε μαχαλά της πολιτείας αμολάρανε τσερκένια.

Πήχτρα ο ουρανός! Τόσο, που δε βρίσκανε θέση τα πουλιά. Για τούτο, τα χελιδόνια τα φέρνανε οι γερανοί μονάχα τη Μεγαλοβδομάδα, για να γιορτάσουνε την Πασχαλιά μαζί μας.

Ολάκερη τη Μεγάλη Σαρακοστή, κάθε Κυριακή και σκόλη, η πολιτεία ταξίδευε στον ουρανό. Ανέβαινε στα ουράνια και τη βλόγαγε ο Θεός. Δε χώραγε το μυαλό σου πώς μπόραγε να μείνει κολλημένη χάμω στη γης, ύστερ’ από τόσο τράβηγμα στα ύψη.

Και όπως κοιτάγαμε όλο ψηλά, τα μάτια μας γεμίζανε ουρανό, ανασαίναμε ουρανό, φαρδαίνανε τα στέρνα μας κάναμε παρέα με αγγέλοι. Ίδια αγγέλοι κι αρχαγγέλοι κορωνίζανε ψηλά. Θα μου πεις, κι εδώ, την Καθαρή Δευτέρα, βγαίνουνε κάπου εδώ γύρω κι αμολάρουνε τσερκένια.

Είδες όμως ποτέ σου τούτη την πολιτεία ν’ αρμενίζει στα ουράνια; Όχι. Εκεί, ούλα ήταν λογαριασμένα με νου και γνώση, το κάθε σοκάκι δεμένο με τον ουρανό. Και χρειαζότανε μεγάλη μαστοριά και τέχνη για ν’ αμολάρεις το τσερκένι σου.

Ο Σταυράκης, ο Σταυράκης του Αμανατζή, θα γινότανε σπουδαίος τσερκενάς. Μα χαραμίστηκε η ζωή του. Ας είναι… Που λες, θα γινότανε σπουδαίος τσερκενάς. Παιδί ακόμα, ήτανε μάνα στις μυρωδιές. Να σου εξηγηθώ. Συμφωνούσες μ’ έναν άλλον που αμόλαρε τσερκένι –όλα γίνονταν με συμφωνία, τίμια, δίχως χιανετιά–, συμφωνούσες μαζί του να παίρνετε μυρωδιές. Δηλαδή ποιος θα ξούριζε την οριά του αλλουνού. Ο Σταυράκης άφηνε σπάγγο, έφερνε το τσερκένι του πιο πέρα και λίγο πιο κάτω από το τσερκένι τ’ αλλουνού, τράβαγε τότε σπάγγο με δυνατές χεριές, και χραπ! του ξούριζε την οριά.

Ήξερε κι άλλα κόλπα ο Σταυράκης. Και τα τσιγαροχαρτάκια της οριάς γινόντουσαν άσπρα πουλάκια, πεταρίζανε στα ουράνια, ώσπου τα ’χανες από τα μάτια σου. Το κολοβό τσερκένι αρχίναγε να παίρνει τάκλες –να, όπως γράφουνε τώρα κάποιες φορές οι εφημερίδες για τ’ αεροπλάνα– και σαν ήπεφτε με το κεφάλι, δεν είχε γλυτωμό: χτύπαγε κάπου, ήσπαζε ο γιαρμάς στη μέση και το τσερκένι σωριαζότανε ίδιο κορμί με τσακισμένη ραχοκοκαλιά. Ήτανε μάνα ο Σταυράκης.

Μα εξόν από τις μυρωδιές, ήτανε και τα παρσίματα. Μπλέκανε τα δύο τσερκένια, τράβαγες σπάγγο, τεζάρανε, κι όποιος ήσπαζε το σπάγγο τ’ αλλουνού του ήπαιρνε το τσερκένι. Και αυτό με τίμια συμφωνία. Φώναζες, να τα παίρνομε; Ναι, σου αποκρινότανε ο άλλος, μα τι σπάγγο έχεις;

Γιατί, αν έχεις σπάγγο σιτζίμι ή διμισκί, κι ο άλλος είχε σπάγγο τσουβαλίσιο, σίγουρα τον έκοβες. Ήπρεπε να ’ναι ισοπαλία, που λένε. Βέβαια, γινόντουσαν και χιανετιές καμιά φορά. Σπάνια όμως.

Τα τσερκένια δεν ήτανε σαν τα εδώ, τετράγωνα ή πολλές γωνίες. Να σου εξηγηθώ. Φαντάσου ένα καλαμένιο τόξο –μισό τσέρκι δηλαδή– με την κόρδα και με τη σαΐτα του. Η σαΐτα του –αυτός είναι ο γιαρμάς του τσερκενιού– ήτανε μια ξύλινη βέργα. Ο γιαρμάς, λοιπόν, περίσσευε κάτω από την κόρδα, δυο φορές πιο μακρύς παρά από την κόρδα ώσαμε τη μέση του τσερκιού. Αυτό για την ισορροπία. Ήτανε δεμένος στην κορφή του τσερκιού, το ίδιο και καταμεσής στην κόρδα. […]

Διαβάστε εδώ τη συνέχεια.

• Απόσπασμα από το μυθιστόρημα του Κοσμά Πολίτη «Στου Χατζηφράγκου» (1963).
• Αναδημοσίευση από enosivourlioton.gr.

ΚοινοποίησηTweetSend
google news

Ακολουθήστε μας στο Google News

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΑΚΟΜΗ

(Πηγή φωτ.: mla.gr)
ΠΟΛΙΤΙΚΑ - ΜΙΚΡΑΣΙΑΤΙΚΑ

Ρηνιώ Βογιατζή: Η ανταλλάξιμη από τη Φώκαια της Μικρασίας με τη σπουδαία φωνή – Τραγούδησε τον πόνο των Μικρασιατών με τρόπο μοναδικό

1/01/2026 - 8:23μμ
Εικόνα προσφύγων βασισμένη σε φωτογραφία της Near East Relief, 1923 (εικ.: Χριστίνα Κωνσταντάκη)
ΠΟΛΙΤΙΚΑ - ΜΙΚΡΑΣΙΑΤΙΚΑ

«Νύκτα δακρύων», 1922: Η πρώτη παραμονή Πρωτοχρονιάς μακριά από τα άγια χώματα της Σμύρνης

31/12/2025 - 2:08μμ
Ο Σύλλογος «Μνήμη Μικράς Ασίας» στις εορταστικές εκδηλώσεις «Αστερούπολη 2025» (φωτ.: Δήμος Καβάλας / Λάσκαρης Τσούτσας)
ΠΟΛΙΤΙΚΑ - ΜΙΚΡΑΣΙΑΤΙΚΑ

Η Μικρασία γέμισε την εορταστική καρδιά της Καβάλας

29/12/2025 - 11:50πμ
(Φωτ.: facebook/Πανευβοϊκός Σύλλογος Καππαδοκών «Ο Άγιος Ιωάννης ο Ρώσσος»)
ΠΟΛΙΤΙΚΑ - ΜΙΚΡΑΣΙΑΤΙΚΑ

«Γεύσεις που γεννήθηκαν στην πατρίδα, μνήμες που ζουν στην καρδιά» αύριο στη Χαλκίδα

28/12/2025 - 2:40μμ
Η Καρβάλη –ή Γκέλβερι σήμερα–, δηλαδή το Γκιουζελγιούρτ για τους Τούρκους (φωτ.: Argun Konuk)
ΠΟΛΙΤΙΚΑ - ΜΙΚΡΑΣΙΑΤΙΚΑ

Άγιος Στέφανος: Ο «από πέτρα γεννημένος» άγιος της Καππαδοκίας

27/12/2025 - 1:55μμ
Απόσπασμα από κείμενο του Σμυρνιού ζαχαροπλάστη Παναγή Βαλάκη
ΠΟΛΙΤΙΚΑ - ΜΙΚΡΑΣΙΑΤΙΚΑ

«Σμυρνιά κάλαντρα» στη Μυτιλήνη του 1935 – «Η Σμύρνη ίτανε πολιτία με τα ούλα τσι»

25/12/2025 - 6:33μμ
Κτηριακό σημείο της Μεγάλης του Γένους Σχολής, που σχεδόν εφάπτεται με το ναό της Παναγίας Μουχλίου (φωτ.: Θωμαΐς Κιζιρίδου)
ΠΟΛΙΤΙΚΑ - ΜΙΚΡΑΣΙΑΤΙΚΑ

Τουρκία: Σε νέο κτήριο για τρία χρόνια η Πατριαρχική Μεγάλη του Γένους Σχολή

24/12/2025 - 11:15μμ
Παρόλου που «γεννήθηκε» μέσα στο χειμώνα, η Σάρτη αγαπά το φως του καλοκαιρινού ήλιου (φωτ.: Πολιτιστικός Σύλλογος Σάρτης «Η Αφησιά»)
ΠΟΛΙΤΙΚΑ - ΜΙΚΡΑΣΙΑΤΙΚΑ

Σάρτη Χαλκιδικής: Η προσφυγική «γέννηση» ενός χωριού, παραμονή Χριστουγέννων

24/12/2025 - 6:36μμ
(Πηγή: facebook.com/giannis.demirtzoglou.2025)
ΠΟΛΙΤΙΚΑ - ΜΙΚΡΑΣΙΑΤΙΚΑ

Οι Έλληνες της Κωνσταντινούπολης ψάλουν τα κάλαντα: «Η Ρωμιοσύνη στην Πόλη συνεχίζεται»

24/12/2025 - 11:18πμ
(Πηγή: Αρχείο Στρατής Μπαλάσκας)
ΠΟΛΙΤΙΚΑ - ΜΙΚΡΑΣΙΑΤΙΚΑ

Μικρά Ασία: Παραμονές Χριστουγέννων στην Πέργαμο υπήρχε μια γλυκιά αναστάτωση, όλο αρώματα

24/12/2025 - 9:36πμ
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΑ

ΡΟΗ ΕΙΔΗΣΕΩΝ

(Φωτ.: EUROKINISSI)

Euroleague: Νίκησε στο ΟΑΚΑ ο Ολυμπιακός

2 ώρες πριν
(Φωτ.: facebook / Σύλλογος Ποντίων Reutlingen)

Σύλλογος Ποντίων Reutlingen: Ετήσιος χορός με Μωμόγερους …εισαγωγής από το Ροδοχώρι

3 ώρες πριν
(Φωτ.: Facebook/Σύλλογος Ποντίων Αλεξάνδρειας και Περιχώρων)

Σύλλογος Ποντίων Αλεξάνδρειας και Περιχώρων: Οι Μωμόγεροι ζωντανεύουν ξανά την πόλη και συμμετέχουν στο έθιμο του καβουρμά

3 ώρες πριν
Η αυτοκρατορική οικογένεια της Ιαπωνίας στην καθιερωμένη τελετή της Πρωτοχρονιάς (φωτ.: EPA / Kiyoshi Ota)

Ιαπωνία: Νεαρός γδύθηκε μπροστά στον αυτοκράτορα την ώρα που χαιρετούσε το πλήθος

4 ώρες πριν
(Φωτ. αρχείου: EUROKINISSI / Γιάννης Παναγόπουλος)

Υπ. Παιδείας: Διεγράφησαν 308.605 μη ενεργοί φοιτητές

4 ώρες πριν
Τα συντρίμμια του εστιατορίου στη Χερσώνα όπου σκοτώθηκαν 27 άνθρωποι (φωτ.: ΕΡΑ/Κυβερνείο Χερσώνας)

Ουκρανία: Το Κίεβο αρνείται ότι έπληξε πολίτες στη Χερσώνα και προειδοποιεί για ρωσική αιματηρή προβοκάτσια

4 ώρες πριν
pontosnews.gr

Ειδήσεις και άρθρα για τον Πόντο και τη Μ. Ασία, αλλά και την επικαιρότητα στην Ελλάδα, τον Κόσμο και την Ομογένεια. Πλούσια θεματολογία ποικίλης ύλης με έμφαση σε πολιτιστικά δρώμενα.

Copyright © 2025 pontosnews.gr
Made by minoanDesign

  • TAYTOTHTA
  • ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ
  • ΟΡΟΙ ΧΡΗΣΗΣ
  • ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ
Δεν βρέθηκαν αποτελέσματα
Προβολή όλων
  • ΑΡΧΙΚΗ
  • ΠΟΝΤΟΣ
    • ΧΡΟΝΟΛΟΓΙΟ
    • ΓΕΝΟΚΤΟΝΙΑ
    • ΙΣΤΟΡΙΑ
    • ΠΑΡΑΔΟΣΗ
    • ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΕΣ
    • ΣΥΛΛΟΓΟΙ
    • ΛΕΞΙΚΟ
  • ΕΛΛΑΔΑ
  • VIDEOS
  • ΚΥΠΡΟΣ
  • ΟΜΟΓΕΝΕΙΑ
  • ΠΟΛΙΤΙΚΗ
  • ΓΝΩΜΕΣ
    • Μάρκος Τρούλης
    • Παντελής Σαββίδης
    • Σάββας Καλεντερίδης
    • Θεόφιλος Πουταχίδης
  • ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ
  • ΑΜΥΝΑ
  • ΚΟΣΜΟΣ
  • ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΣ
  • ΥΓΕΙΑ
  • ΠΕΡΙΕΡΓΑ
  • ΣΥΝΤΑΓΕΣ
  • ΠΙΣΤΗ
  • ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ
  • ΤΑΞΙΔΙ
  • ΕΚΔΗΛΩΣΕΙΣ
  • PONTOS BLOG

Copyright © 2024 pontosnews.gr
Made by minoanDesign