pontosnews.gr
Τρίτη, 5/05/2026
Δεν βρέθηκαν αποτελέσματα
Προβολή όλων
  • ΑΡΧΙΚΗ
  • ΠΟΝΤΟΣ
    • ΧΡΟΝΟΛΟΓΙΟ
    • ΠΑΡΑΔΟΣΗ
    • ΓΕΝΟΚΤΟΝΙΑ
    • ΙΣΤΟΡΙΑ
    • ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΕΣ
    • ΣΥΛΛΟΓΟΙ
    • ΛΕΞΙΚΟ
  • ΕΛΛΑΔΑ
  • Videos
  • ΠΟΛΙΤΙΚΗ
  • ΓΝΩΜΕΣ
    • Μάρκος Τρούλης
    • Παντελής Σαββίδης
    • Σάββας Καλεντερίδης
    • Θεόφιλος Πουταχίδης
  • ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ
  • ΑΜΥΝΑ
  • ΚΟΣΜΟΣ
  • ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΣ
  • ΥΓΕΙΑ
  • ΣΥΝΤΑΓΕΣ
  • ΑΡΧΙΚΗ
  • ΠΟΝΤΟΣ
    • ΧΡΟΝΟΛΟΓΙΟ
    • ΠΑΡΑΔΟΣΗ
    • ΓΕΝΟΚΤΟΝΙΑ
    • ΙΣΤΟΡΙΑ
    • ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΕΣ
    • ΣΥΛΛΟΓΟΙ
    • ΛΕΞΙΚΟ
  • ΕΛΛΑΔΑ
  • Videos
  • ΠΟΛΙΤΙΚΗ
  • ΓΝΩΜΕΣ
    • Μάρκος Τρούλης
    • Παντελής Σαββίδης
    • Σάββας Καλεντερίδης
    • Θεόφιλος Πουταχίδης
  • ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ
  • ΑΜΥΝΑ
  • ΚΟΣΜΟΣ
  • ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΣ
  • ΥΓΕΙΑ
  • ΣΥΝΤΑΓΕΣ
Δεν βρέθηκαν αποτελέσματα
Προβολή όλων
pontosnews.gr
Δεν βρέθηκαν αποτελέσματα
Προβολή όλων

«Είδες ποτέ σου πολιτεία να σηκώνεται ψηλά;» – Όταν ο Κοσμάς Πολίτης έγραφε για τα τσερκένια της Σμύρνης

Απόσπασμα από το μυθιστόρημα «Στου Χατζηφράγκου»

18/03/2024 - 3:28μμ
(Φωτ.: EUROKINISSI / Βάιος Χασιαλής. Εικ.: ΧΚ)

(Φωτ.: EUROKINISSI / Βάιος Χασιαλής. Εικ.: ΧΚ)

Κοινοποίηση στο FacebookΜοιράσου το στο TwitterΜοιράσου το στο Whatsapp

Είδες ποτέ σου πολιτεία να σηκώνεται ψηλά; Δεμένη από χιλιάδες σπάγγοι ν’ ανεβαίνει στα ουράνια; Ε, λοιπόν, ούτε είδες ούτε θα μεταδείς ένα τέτοιο θάμα! Αρχινούσανε την Καθαρή Δευτέρα –ήτανε αντέτι– και συνέχεια την κάθε Κυριακή και σκόλη, ώσαμε των Βαγιών. Από του Χατζηφράγκου τ’ Αλάνι κι από το κάθε δώμα κι από τον κάθε ταρλά του κάθε μαχαλά της πολιτείας αμολάρανε τσερκένια.

Πήχτρα ο ουρανός! Τόσο, που δε βρίσκανε θέση τα πουλιά. Για τούτο, τα χελιδόνια τα φέρνανε οι γερανοί μονάχα τη Μεγαλοβδομάδα, για να γιορτάσουνε την Πασχαλιά μαζί μας.

Ολάκερη τη Μεγάλη Σαρακοστή, κάθε Κυριακή και σκόλη, η πολιτεία ταξίδευε στον ουρανό. Ανέβαινε στα ουράνια και τη βλόγαγε ο Θεός. Δε χώραγε το μυαλό σου πώς μπόραγε να μείνει κολλημένη χάμω στη γης, ύστερ’ από τόσο τράβηγμα στα ύψη.

Και όπως κοιτάγαμε όλο ψηλά, τα μάτια μας γεμίζανε ουρανό, ανασαίναμε ουρανό, φαρδαίνανε τα στέρνα μας κάναμε παρέα με αγγέλοι. Ίδια αγγέλοι κι αρχαγγέλοι κορωνίζανε ψηλά. Θα μου πεις, κι εδώ, την Καθαρή Δευτέρα, βγαίνουνε κάπου εδώ γύρω κι αμολάρουνε τσερκένια.

Είδες όμως ποτέ σου τούτη την πολιτεία ν’ αρμενίζει στα ουράνια; Όχι. Εκεί, ούλα ήταν λογαριασμένα με νου και γνώση, το κάθε σοκάκι δεμένο με τον ουρανό. Και χρειαζότανε μεγάλη μαστοριά και τέχνη για ν’ αμολάρεις το τσερκένι σου.

Ο Σταυράκης, ο Σταυράκης του Αμανατζή, θα γινότανε σπουδαίος τσερκενάς. Μα χαραμίστηκε η ζωή του. Ας είναι… Που λες, θα γινότανε σπουδαίος τσερκενάς. Παιδί ακόμα, ήτανε μάνα στις μυρωδιές. Να σου εξηγηθώ. Συμφωνούσες μ’ έναν άλλον που αμόλαρε τσερκένι –όλα γίνονταν με συμφωνία, τίμια, δίχως χιανετιά–, συμφωνούσες μαζί του να παίρνετε μυρωδιές. Δηλαδή ποιος θα ξούριζε την οριά του αλλουνού. Ο Σταυράκης άφηνε σπάγγο, έφερνε το τσερκένι του πιο πέρα και λίγο πιο κάτω από το τσερκένι τ’ αλλουνού, τράβαγε τότε σπάγγο με δυνατές χεριές, και χραπ! του ξούριζε την οριά.

Ήξερε κι άλλα κόλπα ο Σταυράκης. Και τα τσιγαροχαρτάκια της οριάς γινόντουσαν άσπρα πουλάκια, πεταρίζανε στα ουράνια, ώσπου τα ’χανες από τα μάτια σου. Το κολοβό τσερκένι αρχίναγε να παίρνει τάκλες –να, όπως γράφουνε τώρα κάποιες φορές οι εφημερίδες για τ’ αεροπλάνα– και σαν ήπεφτε με το κεφάλι, δεν είχε γλυτωμό: χτύπαγε κάπου, ήσπαζε ο γιαρμάς στη μέση και το τσερκένι σωριαζότανε ίδιο κορμί με τσακισμένη ραχοκοκαλιά. Ήτανε μάνα ο Σταυράκης.

Μα εξόν από τις μυρωδιές, ήτανε και τα παρσίματα. Μπλέκανε τα δύο τσερκένια, τράβαγες σπάγγο, τεζάρανε, κι όποιος ήσπαζε το σπάγγο τ’ αλλουνού του ήπαιρνε το τσερκένι. Και αυτό με τίμια συμφωνία. Φώναζες, να τα παίρνομε; Ναι, σου αποκρινότανε ο άλλος, μα τι σπάγγο έχεις;

Γιατί, αν έχεις σπάγγο σιτζίμι ή διμισκί, κι ο άλλος είχε σπάγγο τσουβαλίσιο, σίγουρα τον έκοβες. Ήπρεπε να ’ναι ισοπαλία, που λένε. Βέβαια, γινόντουσαν και χιανετιές καμιά φορά. Σπάνια όμως.

Τα τσερκένια δεν ήτανε σαν τα εδώ, τετράγωνα ή πολλές γωνίες. Να σου εξηγηθώ. Φαντάσου ένα καλαμένιο τόξο –μισό τσέρκι δηλαδή– με την κόρδα και με τη σαΐτα του. Η σαΐτα του –αυτός είναι ο γιαρμάς του τσερκενιού– ήτανε μια ξύλινη βέργα. Ο γιαρμάς, λοιπόν, περίσσευε κάτω από την κόρδα, δυο φορές πιο μακρύς παρά από την κόρδα ώσαμε τη μέση του τσερκιού. Αυτό για την ισορροπία. Ήτανε δεμένος στην κορφή του τσερκιού, το ίδιο και καταμεσής στην κόρδα. […]

Διαβάστε εδώ τη συνέχεια.

• Απόσπασμα από το μυθιστόρημα του Κοσμά Πολίτη «Στου Χατζηφράγκου» (1963).
• Αναδημοσίευση από enosivourlioton.gr.

ΚοινοποίησηTweetSend
google news

Ακολουθήστε μας στο Google News

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΑΚΟΜΗ

Στιγμιότυπο από τους Πανιώνιους Αγώνες στο Στάδιο Πανιωνίου, το 1918, στην Πούντα της Σμύρνης (πηγή: panionioshistory.blogspot.com)
ΠΟΛΙΤΙΚΑ - ΜΙΚΡΑΣΙΑΤΙΚΑ

Σπάνιο τεκμήριο του 1919 από τον Πανιώνιο στη Σμύρνη – Όταν ο αθλητισμός συνδεόταν με τη στήριξη των προσφύγων

1/05/2026 - 9:23μμ
(Φωτ.: facebook.com/profile.php?/
Το Κιόστε - Μικρασ/κός Σύλλογος Αγιοπαρασκευούσηδων-Τσεσμελήδων Μυτιλήνης)
ΠΟΛΙΤΙΚΑ - ΜΙΚΡΑΣΙΑΤΙΚΑ

«Μάη μου με τα λούλουδα»: Ένα μουσικοχορευτικό ταξίδι από το Κατιρλί στη Μυτιλήνη

1/05/2026 - 3:26μμ
(Φωτ.: ΑΠΕ-ΜΠΕ/ΥΜΑΘ)
ΠΟΛΙΤΙΚΑ - ΜΙΚΡΑΣΙΑΤΙΚΑ

«Η Καππαδοκία των Ζώντων Μνημείων» στη Θεσσαλονίκη: Ένα ταξίδι μνήμης και πολιτισμού

29/04/2026 - 8:20μμ
Η Μπέττυ Χαρλαύτη στην Αίθουσα Τελετών του Αυστριακού Προξενείου, 25 Απριλίου 2025 (φωτ.: Ελληνική Κοινότητα Νεοχωρίου)
ΠΟΛΙΤΙΚΑ - ΜΙΚΡΑΣΙΑΤΙΚΑ

Καβάφης στην Κωνσταντινούπολη: Όταν η ποίηση «συναντά» τη μνήμη της Πόλης

29/04/2026 - 2:12μμ
Άποψη της Σμύρνης, γύρω στο 1800 (πηγή: tr.pinterest.com/hulyaozar/)
ΠΟΛΙΤΙΚΑ - ΜΙΚΡΑΣΙΑΤΙΚΑ

Το Ρεμπελιό της Σμύρνης του 1797: Η σφαγή των Γενίτσαρων που συγκλόνισε την Ανατολή

28/04/2026 - 10:00πμ
Ο Αράπ' Γιώργης (φωτ.: facebook / Στέφανος Πασβάντης)
ΠΟΛΙΤΙΚΑ - ΜΙΚΡΑΣΙΑΤΙΚΑ

Αράπ’ Γιώργης: Ένας πρόσφυγας Ανατολικοθρακιώτης άγιος στη Νέα Ηράκλεια Χαλκιδικής – Η όμορφη ιστορία της θαυματουργής εικόνας του

23/04/2026 - 8:37πμ
Ο «Λόφος των Μύλων» στο Κιουτσούκ-κιοϊ, όπως λέγεται σήμερα το Γενιτσαροχώρι (πηγή: Ali Gür/tr.pinterest.com /pin/540291286553610423/)
ΠΟΛΙΤΙΚΑ - ΜΙΚΡΑΣΙΑΤΙΚΑ

Γενιτσαροχώρι: Ένα αμιγώς ελληνικό προάστιο των Κυδωνιών στη Μικρά Ασία

21/04/2026 - 1:31μμ
Σκαλωσιές έξω από τον Άγιο Γεώργιο στην ελληνική Σπάρτη της Τουρκίας, στη Μικρά Ασία (φωτ.: ΙΗΑ)
ΠΟΛΙΤΙΚΑ - ΜΙΚΡΑΣΙΑΤΙΚΑ

Στη Σπάρτη της Μικράς Ασίας: Ο ελληνορθόδοξος ναός που από τόπος λατρείας γίνεται πολιτιστικό κέντρο

20/04/2026 - 10:25πμ
Από την αφίσα του ιστορικού ντοκιμαντέρ «Μνήμη γλυκείας πατρίδας»
ΠΟΛΙΤΙΚΑ - ΜΙΚΡΑΣΙΑΤΙΚΑ

Μνήμη γλυκείας πατρίδας: Οι ιστορίες των Μικρασιατών προσφύγων ζωντανεύουν στη Λευκωσία

18/04/2026 - 11:21πμ
Από την αφίσα της εκδήλωσης.
ΠΟΛΙΤΙΚΑ - ΜΙΚΡΑΣΙΑΤΙΚΑ

Χρόνης Αηδονίδης: Μικρά Ασία, Σμύρνη, Κωνσταντινούπολη και Θράκη συναντιούνται σε μια μεγάλη μουσική βραδιά στον Λυκαβηττό

16/04/2026 - 4:32μμ
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΑ

ΡΟΗ ΕΙΔΗΣΕΩΝ

(Από την αφίσα των εκδηλώσεων)

Σωματείο «Παναγία Σουμελά» Δήμου Θέρμης: Εκδηλώσεις για τα θύματα της Γενοκτονίας των Ποντίων και χορός μνήμης από τους πυρριχιστές

14 λεπτά πριν
(Φωτ.: ΑΠΕ-ΜΠΕ/Αρχείο)

Πούτιν και Ζελένσκι σε παράλληλες κινήσεις για κατάπαυση πυρός στην Ουκρανία – Αντιφατικές ανακοινώσεις αλλά και προειδοποιήσεις

43 λεπτά πριν
(Φωτ.: Γιώργος Κονταρίνης/EUROKINISSI)

Άνοδος της θερμοκρασίας και ήπιος καιρός σε όλη τη χώρα

1 ώρα πριν
Πράκτορας της Μυστικής Υπηρεσίας των ΗΠΑ στην οροφή του Λευκού Οίκου (φωτ.: EPA / Will Oliver)

Συναγερμός στην Ουάσιγκτον: Lockdown στον Λευκό Οίκο μετά από πυροβολισμούς κοντά στο προεδρικό μέγαρο

9 ώρες πριν
(Φωτ.: ertnews.gr/Sebastian Willnow / dpa / AFP)

Λειψία: 33χρονος Γερμανός με ψυχολογικά προβλήματα και γνωστός στις Αρχές ο οδηγός του αυτοκινήτου που έπεσε πάνω σε πλήθος

9 ώρες πριν
(Φωτ.: Facebook/Όμιλος ΦΙΛΠΑ Τσιπλακούλη Λάρισα)

Πεντοζάλι και κρητική παράδοση στην καρδιά της Times Square

10 ώρες πριν
pontosnews.gr

Ειδήσεις και άρθρα για τον Πόντο και τη Μ. Ασία, αλλά και την επικαιρότητα στην Ελλάδα, τον Κόσμο και την Ομογένεια. Πλούσια θεματολογία ποικίλης ύλης με έμφαση σε πολιτιστικά δρώμενα.

Copyright © 2025 pontosnews.gr
Made by minoanDesign

  • TAYTOTHTA
  • ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ
  • ΟΡΟΙ ΧΡΗΣΗΣ
  • ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ
Δεν βρέθηκαν αποτελέσματα
Προβολή όλων
  • ΑΡΧΙΚΗ
  • ΠΟΝΤΟΣ
    • ΧΡΟΝΟΛΟΓΙΟ
    • ΓΕΝΟΚΤΟΝΙΑ
    • ΙΣΤΟΡΙΑ
    • ΠΑΡΑΔΟΣΗ
    • ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΕΣ
    • ΣΥΛΛΟΓΟΙ
    • ΛΕΞΙΚΟ
  • ΕΛΛΑΔΑ
  • VIDEOS
  • ΚΥΠΡΟΣ
  • ΟΜΟΓΕΝΕΙΑ
  • ΠΟΛΙΤΙΚΗ
  • ΓΝΩΜΕΣ
    • Μάρκος Τρούλης
    • Παντελής Σαββίδης
    • Σάββας Καλεντερίδης
    • Θεόφιλος Πουταχίδης
  • ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ
  • ΑΜΥΝΑ
  • ΚΟΣΜΟΣ
  • ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΣ
  • ΥΓΕΙΑ
  • ΠΕΡΙΕΡΓΑ
  • ΣΥΝΤΑΓΕΣ
  • ΠΙΣΤΗ
  • ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ
  • ΤΑΞΙΔΙ
  • ΕΚΔΗΛΩΣΕΙΣ
  • PONTOS BLOG

Copyright © 2024 pontosnews.gr
Made by minoanDesign