Λίγα εικοσιτετράωρα πριν από τη 19η Μαΐου, Ημέρα Μνήμης της Γενοκτονίας των Ποντίων, η κάμερα του pontos-news.gr βρέθηκε στη Θεσσαλονίκη και επισκέφθηκε την πολυθεματική έκθεση «Πόντος: Δικαίωμα και υποχρέωση στη μνήμη» του καθηγητή Κωνσταντίνου Φωτιάδη που εγκαινιάστηκε την Παρασκευή 27 Απριλίου 2018 στο περίπτερο 2 της Διεθνούς Έκθεσης Θεσσαλονίκης. Η παρακαταθήκη που αφήνει ο Κωνσταντίνος Φωτιάδης μ’ αυτήν την έκθεση είναι τεράστια. Ο επισκέπτης θα πρέπει να είναι προετοιμασμένος για μια πλούσια εμπειρία, και το pontos-news.gr προσφέρει μόνο μια μικρή γεύση όσων εκτίθενται μέχρι τις 27 Μαΐου στο περίπτερο 2 των 2.500 τετραγωνικών μέτρων.
Η συγκίνηση που προκαλούν τα εκθέματα θα μπορούσε να γεμίσει χώρο κατά πολύ μεγαλύτερο.
Έργα κάθε μορφής –ψηφιδωτά, χαρακτικά, γλυπτά, ελαιογραφίες κτλ.– αποτυπώνουν τον πόνο της προσφυγιάς, την κραυγή των ορφανών και των ξεριζωμένων, τη μνήμη που ματωμένη μεταφέρθηκε σε μια Ελλάδα ανέτοιμη να υποδεχτεί τους (μακρινούς) Έλληνες.
Καλλιτέχνες όπως ο Γεώργιος Κόλα, η Χριστίνα Γκόλνα, η Λία Ελευθεριάδου, η Μελίνα Γιαλαμά, ο Νίκος Μαστερόπουλος, ο Γιώργος Τσάρας, ο Γιώργος Κικώτης, ο Ξένης Σαχινίδης και πολλοί-πολλοί άλλοι υπογράφουν εικόνες του σπαραγμού. Και παντού φωτογραφίες, κάθε τύπου: οικογενειακές, αναμνηστικές, ενδεικτικές μιας κοινωνίας που ανθούσε πριν από την καταστροφή, αλλά και μιας ζωής ρημαγμένης από το 1919 κι έπειτα.
Μικρό ξυλόγλυπτο, «Θρήνος»…
Και κείμενα· και καρτ-ποστάλ· και βιβλία· και παρτιτούρες· και εφημερίδες – όλα όσα θα μπορούσαν να στοιχειοθετήσουν την ισχυρή παρουσία των Ελλήνων στην περιοχή του Εύξεινου Πόντου.
Το pontos-news.gr βρέθηκε εκεί νωρίς το πρωί, λίγο μετά το άνοιγμα του περιπτέρου. Λίγο αργότερα άρχισαν να φτάνουν οι πρώτοι επισκέπτες· κι αν κρίνουμε και από το βιβλίο εντυπώσεων που ξεφυλλίσαμε, όλοι, φτάνοντας στο τέλος του εκθεσιακού χώρου (εκεί δηλαδή όπου πραγματοποιούνται σε σχεδόν καθημερινή βάση οι πλούσιες παράλληλες εκδηλώσεις – ομιλίες, συναυλίες κτλ.), έχουν ήδη έναν κόμπο στο λαιμό, μια πίκρα για όσα πέρασαν οι πρόγονοι αλλά και μια περηφάνια για την καταγωγή τους.
Ο χώρος των παράλληλων εκδηλώσεων
Γράφει μια φοιτήτρια, η Στέλλα, στο βιβλίο: «Είμαι πολύ συγκινημένη με όλο αυτό που αντίκρισα, αλλά ακόμα περισσότερο συγκινούμαι που θα μεταφέρω στον παππού μου όλο αυτό που είδα, καθώς ο παππούς μου είναι Πόντιος που έχασε κάποτε την πατρίδα του».
Όπως το λέει κι ο τίτλος: Δικαίωμα και υποχρέωση στη μνήμη…
Ο καθηγητής Κωνσταντίνος Φωτιάδης στο χώρο της έκθεσης
Δείτε, πιο κάτω, πλούσιο φωτογραφικό υλικό.
Φωτογραφίες: Χριστίνα Κωνσταντάκη.
