Η τελευταία εβδομάδα της Αποκριάς συνδέεται με πλήθος παραδόσεις και έθιμα ανά περιοχή της Ελλάδας, που ακόμα και σήμερα ακολουθούνται ευλαβικά. Πολλά από τα έθιμα αυτά συνδέονται με τις διατροφικές συνήθειες των ανθρώπων, αφού την εβδομάδα αυτή παραδοσιακά ετοιμάζονταν για τη Σαρακοστή και επιτρεπόταν η κατανάλωση τυριών, γάλακτος και ζυμαρικών, αλλά όχι κρέατος.
Στη Λευκάδα τέτοιες μέρες παρασκεύαζαν την παραδοσιακή λευκαδίτικη κουλούρα.
Σύμφωνα με την παράδοση του νησιού, το Σάββατο, παραμονή της Τυροφάγου ή Τυρινής, οι νοικοκυρές εκτός από το φαγητό της ημέρας έβραζαν μακαρόνια ανάλατα και χωρίς λάδι. Αφού τα σούρωναν, τα έριχναν σε ένα κόσκινο γυρισμένο ανάποδα και από εκεί έτρωγε το κάθε μέλος της οικογένειας από ένα μακαρόνι. Η νοικοκυρά έτρωγε τελευταία, πετώντας το πιρούνι της πίσω. Όσα μακαρόνια περίσσευαν τα έριχναν στις κότες την επόμενη μέρα.
Την Κυριακή της Τυρινής έφτιαχναν λευκαδίτικες κουλούρες με τυριά – ένα είδος «υπερτυρόπιτας», όπως γράφει ο Πανταζής Κοντομίχης στο βιβλίο του Λαογραφικά Σύμμεικτα Λευκάδας.
Η κουλούρα –«κλούρα», όπως την αποκαλούν οι ντόποι–, φτιάχνεται με χειροποίητο φύλλο, για το οποίο χρειάζεται ενάμισι κιλό αλεύρι, μισό νεροπότηρο λάδι, ένα κουταλάκι της σούπας ξίδι, ένα κουταλάκι του γλυκού αλάτι, λίγο νερό χλιαρό.
Το μίγμα αποτελείται από 15 αυγά (όσα και τα φύλλα), ένα νεροπότηρο λάδι, ένα ποτήρι γάλα και τριμμένη φέτα.
Στο βίντεο που ακολουθεί (αναρτημένο το 2018), η παλιά φουρνάρισσα του χωριού Σταμάτα Αραβανή –σύζυγος Γεωργίου Αραβανή Γελασοθέη και παλιά φουρνάρισσα του χωριού–, με την εμπειρία που κουβαλά από τα χρόνια σκληρής δουλειάς στον οικογενειακό της φούρνο, γνωστό και ως «Φούρνο της Κανούταινας», ετοιμάζει την κουλούρα ακολουθώντας τα βήματα που έμαθε από τη μάνα της.
Η παρασκευή της κουλούρας (βίντεο: youtube.com / Kαρυά Λευκάδας)
