«Γουρζούλα να τρως!» είναι μία από τις κατάρες των Ποντίων, καθώς το ουσιαστικό γουρζούλιν(το) σημαίνει το δηλητηριασμένο που βλάπτει, αυτό που καταστρέφει. Από τη συγκεκριμένη λέξη, που χρησιμοποιείται με αυτόν τον τύπο στην Κερασούντα (γουρζούλ’ σε Κοτύωρα, Τραπεζούντα και Χαλδία), προκύπτει και ο Γουρζουλάς.
Σύμφωνα με το Ιστορικό Λεξικό της Ποντικής Διαλέκτου του Άνθιμου Α. Παπαδόπουλου, ο Γουρζουλάς –ή αλλιώς η πανούκλα προσωποποιημένη–, είναι ένας γίγαντας χειροδύναμος που επισκέπτεται τα χωριά με ζουρνάδες και νταούλια, ο ήχος των οποίων τρέπει τους χωρικούς σε φυγή προς τους αγρούς.
«Ο Γουρζουλάς ’κ’ εσέβε σε!», λένε σε αυτόν που παραπονείται ότι υποφέρει ενώ κάτι τέτοιο δεν συμβαίνει. Μια παροιμία που έχει αντίστοιχη σημασία με το «από τη Σκύλα στη Χάρυβδη», έχει ως εξής: Εβγαίνω ας σην χολέραν κ’ εμπαίνω ’ς Γουρζουλάν.
- Βρείτε, μάθετε και διαδώστε την έννοια ακόμα περισσότερων ποντιακών λέξεων και φράσεων στο λεξικό του pontos-news.gr.
