Αναταραχή επικρατεί στην Πολωνία μετά την έγκριση από τη Γερουσία δύο νομοσχεδίων που κατά την αντιπολίτευση συνεπάγονται το τέλος της ανεξαρτησίας της δικαιοσύνης. Η επικύρωσή τους από τον Πολωνό πρόεδρο Αντρέι Ντούντα θεωρείται σχεδόν βέβαιη και αυτό στενεύει τα περιθώρια αντίδρασης.
Παρόλα αυτά, το κίνημα Επιτροπή Υπεράσπισης της Δημοκρατίας έχει καλέσει σε κινητοποίηση τους πολίτες σήμερα το απόγευμα μπροστά στο Κοινοβούλιο, στη Βαρσοβία.
Το πρώτο από τα αμφιλεγόμενα νομοσχέδια, αφορά το καθεστώς του Εθνικού Συμβουλίου Δικαστών. Ορίζει ότι θα είναι πλέον το κοινοβούλιο, στο οποίο το συντηρητικό κόμμα του Νόμου και της Δικαιοσύνης (PiS) έχει την πλειοψηφία των εδρών, αυτό που θα επιλέγει τα μέλη του. Το δεύτερο νομοσχέδιο τροποποιεί το καθεστώς των απλών δικαστηρίων, οι πρόεδροι των οποίων θα διορίζονται στο εξής από το υπουργείο Δικαιοσύνης.
Τι λένε οι δύο πλευρές
Ο γερουσιαστής της αντιπολίτευσης Μπόγκνταν Μπορουσέβιτς, στέλεχος του κεντρώου κόμματος Πλατφόρμα Πολιτών, υποστηρίζει πως αυτοί «οι δύο νόμοι κατεδαφίζουν την ανεξαρτησία της δικαιοσύνης». Από την πλευρά του, υπεραμυνόμενος των δύο σχεδίων νόμου που εγκρίθηκαν από τη Γερουσία, ο υπουργός Δικαιοσύνης Ζμπίγκνιου Ζιόμπρο κατηγόρησε το Συμβούλιο Δικαστών ότι ενεργεί «σαν συντεχνία που αποφασίζει για τα πάντα μόνη της», και τους δικαστές ότι αποτελούν μια «κάστα» οι ρίζες της οποίας ανάγονται στην εποχή του κομμουνισμού και υπηρετεί τα συμφέροντα ορισμένων πολιτικών κομμάτων και ομάδων ειδικών συμφερόντων, όχι των πολιτών.
Ο πρόεδρος της Γερουσίας Στανίσλαβ Καρτσέβσκι δήλωσε ότι οι μεταρρυθμίσεις γίνονται «για το καλό των Πολωνών που περιμένουν να έχουν ένα σύστημα απονομής δικαιοσύνης που θα λειτουργεί σωστά».
Παρότι υποθέσεις διαφθοράς δικαστών έτυχαν μεγάλης προβολής στα ΜΜΕ και τονίστηκαν από τα στελέχη του PiS, η πιο συνηθισμένη μομφή των πολιτών έναντι του πολωνικού συστήματος δικαιοσύνης αφορά τη βραδύτητά του.
Στο μεταξύ, την Πέμπτη, το PiS παρουσίασε άλλο ένα σχέδιο νόμου, που προβλέπει ότι το Συνταγματικό Δικαστήριο θα λογοδοτεί στην εκτελεστική εξουσία. Η αντιπολίτευση το καταδίκασε, διαβλέποντας την «ανακοίνωση ενός πραξικοπήματος».
