Με τα πιο… μαύρα χρώματα περιγράφει η Διεθνής Αμνηστία τις συνθήκες που επικρατούν στα κέντρα φιλοξενίας μεταναστών και προσφύγων στην Ελλάδα. Ομάδα της οργάνωσης βρέθηκε στην Ελλάδα για 10 ημέρες, και επισκέφθηκε το Ελληνικό, το παλιό κτήριο της Softex στη Θεσσαλονίκη, τη Νέα Καβάλα Κιλκίς, όπως επίσης τη Μόρια και το Καρά Τεπέ στη Λέσβο.
Κατά τις επισκέψεις, η Διεθνής Αμνηστία συνομίλησε με πρόσφυγες και μετανάστες, υπεύθυνους λειτουργίας των δομών, ακτιβιστές και εκπροσώπους ΜΚΟ.
Αν και η Μόνικα Κόστα Ρίμπα, επικεφαλής της αποστολής, διευκρινίζει ότι δεν μπορεί να εκφράσει γνώμη για όλα τα κέντρα φιλοξενίας, εντούτοις τονίζει ότι αυτά που βρίσκονται στην ενδοχώρα είναι ακατάλληλα για μακρόχρονη διαμονή. Παρά το γεγονός ότι οι σκηνές έχουν αντικατασταθεί από κοντέινερ, περιγράφει η ίδια, «αυτό δεν είναι απαραίτητα μεγάλη βελτίωση».
Η ομάδα είδε εγκύους και μωρά να κοιμούνται στο πάτωμα μέσα σε κοντέινερ, ανυπαρξία ζεστού νερού, απουσία εκπαίδευσης για κάποια παιδιά, αλλά και «απουσία θεραπείας για την ψυχική κατάσταση πολλών προσφύγων. Η αβεβαιότητα για το μέλλον, έπειτα από ένα χρόνο που είναι παγιδευμένοι στην Ελλάδα σε τρομερές συνθήκες, τους οδηγεί σε άγχος και κατάθλιψη».
Από το hotspot του Ελληνικού (φωτ.: Amnesty International / Angel Gonzalo)
Για παράδειγμα, στη Νέα Καβάλα τα κοντέινερ «ήταν άδεια κουτιά. Οι πρόσφυγες μας είπαν πως όταν βρέχει το νερό μπαίνει μέσα και δεν έχουν ηλεκτρικό. Μέσα στα κοντέινερ έχει ακόμα κρύο. Οικογένειες, έγκυοι, ηλικιωμένοι και παιδιά μεταξύ άλλων συνεχίζουν να ζουν σε δύσκολες συνθήκες», τονίζει η Μόνικα Κόστα Ρίμπα.
Σχολιάζοντας την κατάσταση που επικρατεί στο Ελληνικό, κάνει λόγο για «συνθήκες κόλασης». Όπως συμπληρώνει η ερευνήτρια της οργάνωσης Λία Γώγου, εντοπίστηκαν «μεγάλες ελλείψεις σε εγκαταστάσεις υγιεινής και σε εξαερισμό, καθώς και ανεπαρκής αριθμός σε τουαλέτες και ντους», ενώ οι πρόσφυγες «εξέφρασαν τις ανησυχίες τους για την ποιότητα του φαγητού και την περιορισμένη παροχή ζεστού νερού».
Ασυνόδευτα παιδιά και γυναίκες που ταξίδεψαν μόνες με τα παιδιά τους είπαν «ότι φοβούνται για την ασφάλειά τους στον καταυλισμό και μίλησαν για την απόγνωση που βιώνουν εξαιτίας των κακών συνθηκών και της απελπισίας για την έλλειψη εναλλακτικών λύσεων».
Σημαντική ανησυχία από τον υπερπληθυσμό στα νησιά
Σημαντική ανησυχία προκαλεί, όπως επισημαίνει η Μόνικα Κόστα Ρίμπα, και ο υπερπληθυσμός στα νησιά, όπου «περίπου 15.000 πρόσφυγες, αιτούντες άσυλο και μετανάστες αντιμετωπίζουν τον κίνδυνο να επιστραφούν στην Τουρκία κάτω από την εσφαλμένη υπόθεση ότι είναι ασφαλής χώρα».
Γυναίκα Γεζίντι που είναι εγκλωβισμένη στη Μυτιλήνη (φωτ.: Amnesty International / Angel Gonzalo)
Στη Μόρια, όπως περιγράφει, «παρά τις πρόσφατες μεταφορές σε ξενοδοχεία και σε άλλο χώρο, εκατοντάδες άνθρωποι συνεχίζουν να ζουν σε σαθρές σκηνές εκτεθειμένες στις σκληρές καιρικές συνθήκες, όπως είναι η βροχή και ο δυνατός αέρας». Σχετικά με τους πρόσφατους θανάτους, η επικεφαλής της αποστολής τονίζει ότι «δεν θα έπρεπε να εξεταστούν ανεξάρτητα από τις τρομερές συνθήκες που επικρατούν στο hotspot του νησιού».
Διεθνής Αμνηστία: Αυτές οι τρομερές συνθήκες σχετίζονται επίσης με την απόφαση των ευρωπαϊκών και ελληνικών αρχών να εφαρμόσουν τη συμφωνία ΕΕ-Τουρκίας που έχει ως αποτέλεσμα χιλιάδες άνθρωποι να παγιδευτούν στα ελληνικά νησιά.
Από την άλλη πλευρά οι ερευνητές της Διεθνούς Αμνηστίας εντόπισαν σε σχέση με την προηγούμενη επίσκεψή τους τον περασμένο Ιούλιο μια αύξηση στον αριθμό των ανθρώπων που ζουν σε ξενοδοχεία και διαμερίσματα στην Ελλάδα. Αν και η Μόνικα Κόστα Ρίμπα χαρακτηρίζει την αύξηση αυτή «θετική κίνηση», ωστόσο σπεύδει να συμπληρώσει ότι «δεν είναι αρκετή, καθώς χιλιάδες εξακολουθούν να μαραζώνουν σε ακατάλληλα κέντρα φιλοξενίας».
