Οι υπουργοί Εξωτερικών των Ηνωμένων Πολιτειών της Αμερικής Τζον Κέρι και της Ρωσίας Σεργκέι Λαβρόφ ανακοίνωσαν σχέδιο για την κήρυξη εκεχειρίας στη Συρία, έπειτα από ένα 24ωρο μαραθώνιων διαπραγματεύσεων στην Γενεύη. Η κατάπαυση του πυρός θα τεθεί σε εφαρμογή ταυτόχρονα με την έναρξη της Έιντ αλ Άντχα, της μουσουλμανικής γιορτής της θυσίας, τη νύχτα της Κυριακής προς Δευτέρα, διευκρίνισε ο Κέρι.
«Οι ΗΠΑ και η Ρωσία ανακοινώνουν ένα σχέδιο το οποίο, όπως ελπίζουμε, θα επιτρέψει να μειωθεί η βία» και να ανοίξει ο δρόμος για την επίτευξη «ειρήνης μέσω διαπραγματεύσεων και μιας πολιτικής μετάβασης στη Συρία», δήλωσε ο επικεφαλής της αμερικανικής διπλωματίας. Το ρωσοαμερικανικό σχέδιο θα επιτρέψει «να υπάρξει ένας αποτελεσματικός συντονισμός του αγώνα κατά της τρομοκρατίας, πάνω απ’ όλα στο Χαλέπι, και να ενισχυθεί η κατάπαυση του πυρός. Όλα αυτά θα δημιουργήσουν τις συνθήκες για την επάνοδο στην πολιτική διαδικασία», ανέφερε ο Λαβρόφ στις κοινές δηλώσεις με τον Αμερικανό ομόλογό του.
Εάν η κατάπαυση του πυρός αυτή αντέξει «μία εβδομάδα», οι αμερικανικές ένοπλες δυνάμεις θα αρχίσουν να συνεργάζονται με τον ρωσικό στρατό στη Συρία, είπε ο Κέρι. Τη συνεργασία αυτή ζητούσε εδώ και καιρό η Μόσχα, παρά το ότι οι ΗΠΑ και η Ρωσία υποστηρίζουν αντίπαλα στρατόπεδα στον πόλεμο, ο οποίος έχει στοιχίσει τη ζωή σε πάνω από 290.000 ανθρώπους αφότου ξέσπασε το 2011.
«Οι ΗΠΑ αποδέχονται να κάνουν ένα επιπρόσθετο βήμα διότι θεωρούμε ότι η Ρωσία και ο συνάδελφός μου (σσ Σεργκέι Λαβρόφ) έχουν τη δυνατότητα να ασκήσουν πίεση στο καθεστώς του Άσαντ για να τερματιστεί αυτός ο πόλεμος και να προσέλθει στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων», εξήγησε ο Κέρι.
Ο Λαβρόφ προειδοποίησε πάντως ότι δεν είναι δυνατόν να εγγυηθεί κανείς «κατά 100%» την επιτυχία του νέου ρωσοαμερικανικού σχεδίου.
Η προηγούμενη κοινή πρωτοβουλία των ΗΠΑ και της Ρωσίας, την οποία είχαν επικυρώσει τα Ηνωμένα Έθνη τον Φεβρουάριο, απέτυχε. «Όπως έχω πει, είναι πολλοί οι παίκτες σε αυτό το παζλ (…). Πάντως, το γεγονός πως μπορέσαμε να δημιουργήσουμε τη Διεθνή Ομάδα Στήριξης της Συρίας, στην οποία όλες ανεξαίρετα οι χώρες που επηρεάζονται από αυτή την κρίση με τον έναν ή τον άλλο τρόπο συμμετέχουν, συμπεριλαμβανομένων της Σαουδικής Αραβίας και του Ιράν, είναι, θεωρώ, σημαντικό επίτευγμα», πρόσθεσε ο Λαβρόφ.
Πέραν των επιχειρήσεων εναντίον της τζιχαντιστικής οργάνωσης Ισλαμικό Κράτος (ΙΚ), τα δύο μέρη συμφώνησαν να εντείνουν τη δράση τους εναντίον όλων των τζιχαντιστικών δυνάμεων που δρουν στη Συρία, κυρίως του Μετώπου Κατάκτησης της Συρίας (Τζαμπχάτ Φάταχ αλ Σαμ), του πρώην Μετώπου Υποστήριξης των Επαναστατών (Τζαμπχάτ αλ Νούσρα), που πρόσφατα αποκήρυξε κάθε σχέση με το δίκτυο της αλ Κάιντα.
Η συνεργασία αυτή θα συνίσταται συγκεκριμένα, εάν η εκεχειρία αντέξει, στην ανταλλαγή πληροφοριών για τη διεξαγωγή αεροπορικών επιδρομών, κάτι στο οποίο η Ουάσινγκτον είχε αρνηθεί μέχρι τώρα να συναινέσει. Ο Λαβρόφ εξήγησε ότι θα δημιουργηθεί ένα «κοινό κέντρο» για το συντονισμό των αεροπορικών πληγμάτων. Ανάμεσα σε αυτά που συμφωνήθηκαν είναι ότι η Συρία δεν θα βομβαρδίζει από αέρος σε περιοχές που ορίστηκαν από κοινού και όπου είναι παρούσα η συριακή αντιπολίτευση.
O ειδικός απεσταλμένος του ΟΗΕ Σ. ντε Μιστούρα ανταλάσσει χειραψία με τον Ρώσο ΥΠΕΞ Σ. Λαβρόφ (φωτ.: ΕΡΑ / Martial Trezzini)
Η ανακοίνωση του σχεδίου αυτού καταγράφηκε καθώς η ανθρωπιστική κατάσταση γίνεται όλο και πιο κρίσιμη στην πόλη του Χαλεπιού, την οποία από την Πέμπτη πολιορκούν ξανά ολοσχερώς οι δυνάμεις του συριακού καθεστώτος. Κατά τον αμερικανό ΥΠΕΞ, πέραν της αναστολής των εχθροπραξιών συμφωνήθηκε ότι θα δοθεί ανθρωπιστική πρόσβαση σε όλες τις πολιορκημένες και δυσπρόσιτες περιοχές, συμπεριλαμβανομένου του Χαλεπιού, ενώ όλες οι δυνάμεις θα πρέπει να αποσυρθούν από τον δρόμο Καστέλο στο Χαλέπι.
Ο ειδικός απεσταλμένος του ΟΗΕ στη Συρία Στάφαν ντε Μιστούρα, παίρνοντας τον λόγο μετά τους δύο υπουργούς Εξωτερικών, δήλωσε ότι «ήταν μια πολύ μακρά ημέρα, με ένα καλό αποτέλεσμα». Τόνισε ότι ο Οργανισμός Ηνωμένων Εθνών θα συνεχίσει να καταβάλει κάθε προσπάθεια για τη διανομή ανθρωπιστικής βοήθειας κι ελπίζει ότι θα υπάρξει μια συμφωνία μεταξύ των Σύρων που θα οδηγήσει στον τερματισμό της σύρραξης.
