Η 19η Μαΐου, η μαύρη επέτειος για τον ποντιακό ελληνισμό, είναι μια μέρα γιορτής και επίσημης αργίας για το τουρκικό κράτος. Οι γείτονες λοιπόν όχι μόνο δεν κάνουν βήμα προς την κατεύθυνση της παραδοχής των εγκλημάτων που έγιναν στον Εύξεινο Πόντο και σε όλη την επικράτεια της τότε Οθωμανικής Αυτοκρατορίας, αλλά αντιθέτως επέλεξαν, εντελώς… συμπτωματικά, αυτήν την ημερομηνία για να γιορτάζουν –με μεγαλοπρέπεια– κάθε χρόνο την Ημέρα Μνήμης του Ατατούρκ, δηλαδή του «πατερούλη», αφού αυτό σημαίνει ατατούρκ στην τουρκική.
Πρόκειται για την επέτειο της απόβασης του Μουσταφά Κεμάλ στην Αμισό και την αρχή του λεγόμενου «Πολέμου Ανεξαρτησίας», που οδήγησε στην ίδρυση της Τουρκικής Δημοκρατίας.
Την ίδια ημέρα ωστόσο οι Τούρκοι την καθιέρωσαν και ως Γιορτή Νεολαίας και Αθλητισμού. Στην ουσία πρόκειται για μια γιορτή της… γυμναστικής που υπήρχε από το 1916, απέκτησε πιο έντονο χαρακτήρα επί των ημερών του Μουσταφά Κεμάλ και επισημοποιήθηκε το 1936. Οι νεαροί μαθητές και σπουδαστές πρέπει να κάνουν αυτή την ημέρα στα στάδια μεγάλες ομαδικές γυμναστικές επιδείξεις. Δεκάδες χιλιάδες άνθρωποι εξάλλου επισκέπτονται το Μαυσωλείο του ιδρυτή της Τουρκικής Δημοκρατίας στην Άγκυρα.
Δεσπόζει η φιγούρα του Μουσταφά Κεμάλ σε κάθε γωνιά της Τουρκίας (φωτ.: EPA)
Στο βιβλίο Το Ποντιακό Ζήτημα και η 19η Μαΐου Εκείθεν και Εντεύθεν του Αιγαίου (Κωνσταντίνος Φωτιάδης – Ευάγγελος Τσανάκας), αναφέρεται ότι «για πρώτη φορά στους εορτασμούς της 19ης Μαΐου συμμετείχε ο Κεμάλ Ατατούρκ» το 1938. Η επέτειος αυτή «ήταν η τελευταία γιορτή στην οποία συμμετείχε, καθώς δεν παρέστη στις εορταστικές εκδηλώσεις της 30ής Αυγούστου (Γιορτή της Νίκης) και της 29ης Οκτωβρίου (Γιορτή της Δημοκρατίας) της ίδιας χρονιάς. Πέθανε λίγες μέρες μετά, στις 10 Νοεμβρίου 1938».
