«Αναλαμβάνω τη μετάφραση του έργου αυτού στη γλώσσα του Θερβάντες, για να διαδώσω την οδυνηρή κραυγή καταπιεσμένων, ταπεινωμένων και δολοφονημένων λαών, σε όλες τις λατινικές χώρες του Νέου Κόσμου. Για να ζητήσω από τους άνδρες και τις γυναίκες της ισπανοαμερικανικής φυλής να συλλυπηθούν τα αδέλφια τους, που αφανίζονται κάτω από τα δολοφονικά χτυπήματα των τουρκικών ορδών στη Μικρά Ασία». Με αυτά τα λόγια, ο σπουδαίος Έλληνας της διασποράς Γεώργιος Μουστάκης,1 με καταγωγή από την Κεφαλονιά, προλόγιζε το βιβλίο Θα παραμείνουμε απαθείς;, που εξέδωσε το 1922 στο Βαλπαραΐσο της Χιλής. Αυτό το βιβλίο, ουσιαστικά μια έκδοση του φυλλαδίου του «Ελληνικού Συνδέσμου για την Κοινωνία των Εθνών» με τίτλο Το μαρτύριο του Ευξείνου Πόντου και η Διεθνής Κοινή Γνώμη, με δικά του σχόλια, βρήκε σε παλαιοπωλείο ο καθηγητής Κωνσταντίνος Φωτιάδης και με βάση αυτό άρχισε να δουλεύει.
Το 2015, μετά από 93 χρόνια, το έργο μεταφράστηκε από τα ισπανικά και επανεκδόθηκε, εμπλουτισμένο με νέα κείμενα του Κων. Φωτιάδη, καθώς και συγκλονιστικά τεκμήρια για τη Γενοκτονία των Ελλήνων του Πόντου.
Το δίγλωσσο βιβλίο (ελληνικά και ισπανικά) Θα παραμείνουμε απαθείς; –Το μαρτύριο του Πόντου και η διεθνής κοινή γνώμη των Κωνσταντίνου Φωτιάδη και Γεώργιου Μουστάκη (εκδ. Κ. & Μ. Αντ. Σταμούλη, Θεσσαλονίκη 2015) παρουσιάστηκε την Κυριακή 20 Μαρτίου 2016 στο κτήριο της ΕΣΗΕΑ, μετά από πρόσκληση της Ένωσης Ποντιακής Νεολαίας Αττικής, παρουσία εκπροσώπων της πολιτείας και ποντιακών σωματείων.
Αρχικά, η ειδική γραμματέας της ΕΠΟΝΑ Κατερίνα Παναγιωτοπούλου-Ασιατίδου καλωσόρισε τους παρευρισκομένους και μίλησε για την προσωπικότητα του Γεώργιου Μουστάκη, που διέπρεψε στη Χιλή στις αρχές του προηγούμενου αιώνα, ενώ παρουσιάστηκε και ένα βίντεο από την ελληνική παροικία της πόλης του Βαλπαραΐσο.
Κεντρικός ομιλητής ήταν ο καθηγητής νεότερης Ελληνικής Ιστορίας του Πανεπιστημίου Δυτικής Μακεδονίας Κωνσταντίνος Φωτιάδης, ο οποίος μίλησε για τα νέα στοιχεία που φέρνει το βιβλίο στο αναγνωστικό κοινό, μετά από μελέτη Ελλήνων (όπως ο Σπύρος Βρυώνης) και ξένων συγγραφέων και ερευνητών. Αναφέρθηκε όμως και σε άγνωστες πτυχές της σύγχρονης τουρκικής πολιτικής, η οποία επιδίδεται σε προπαγάνδα ακόμα και στα σχολεία.
Για το βιβλίο μίλησαν επίσης ο καθηγητής νεότερης Ελληνικής Ιστορίας ΕΚΠΑ Χαράλαμπος Μπαρμπούνης και ο ηθοποιός Γιώργος Κοτανίδης, ενώ αποσπάσματα διάβασαν τα μέλη της ΕΠΟΝΑ Εριφύλη Νίκα και Φίλιππος Τσαουσέλης.
Η επανέκδοση του βιβλίου, γράφει ο Κωνσταντίνος Φωτιάδης στο προλογικό του σημείωμα, δεν έχει σκοπό να ξύσει παλιές πληγές.
«Γνωστοποιώντας το έγκλημα που διαπράχτηκε στις αρχές του 20ού αι. σε βάρος των Ελλήνων της Μικράς Ασίας επιζητούμε την ηθική αποκατάσταση των ενόχων μέσα από την αναγνώριση του εγκλήματος από τους επιγόνους τους, για να σταματήσουν να διαπράττουν ανάλογα εγκλήματα σε βάρος άλλων αυτόχθονων λαών της Μικράς Ασίας».
Χαιρετισμό στην εκδήλωση απηύθυνε ο πρόεδρος του ΣΠΟΣ Νότιας Ελλάδας και Νήσων Γιώργος Βαρυθυμιάδης, μεταφέροντας και τους χαιρετισμούς των προέδρων της ΠΟΕ Χρήστου Τοπαλίδη και της ΔΙΣΥΠΕ Γιώργου Παρχαρίδη.
Ο πρόεδρος του ΣΠΟΣ Νότιας Ελλάδας και Νήσων κατά τον χαιρετισμό του
«Το βιβλίο αυτό είναι άλλη μια κραυγή αγωνίας της ανθρωπότητας για το μέλλον μας» είπε ο πρόεδρος της ΕΠΟΝΑ Αλέξανδρος Εφραιμίδης. «Θα συνεχίσουμε να φωνάζουμε και να πολεμάμε και δεν θα μείνουμε απαθείς στα δικαιώματα της ανθρωπότητας».
Κείμενο, φωτο, βίντεο: Βασίλης Καρυοφυλλίδης.
_____
1. Σπουδαία προσωπικότητα της ελληνικής διασποράς, ο Γεώργιος Μουστάκης γεννήθηκε στην Κεφαλονιά το 1891. Σπούδασε νομικά στην Αθήνα, οικονομικά και ξένες γλώσσες στην Αλεξάνδρεια της Αιγύπτου, ενώ ακολούθησε πλούσια εμπορική δραστηριότητα σε Οδησσό, Νέα Υόρκη, Βαλπαραΐσο. Με τη βοήθειά του ιδρύθηκε η ελληνική κοινότητα της χιλιανής πόλης, καθώς και ο ορθόδοξος ναός της. Για την προσφορά του αυτή η ελληνική κυβέρνηση τον διόρισε πρόξενο επί τιμή στην πόλη του Βαλπαραΐσο. Ο Μουστάκης απεβίωσε το 1962.
