Ενισχύεται η άποψη ότι κατασκευάστηκε στο β΄ μισό του 4ου αιώνα π.Χ. ο μεγαλοπρεπής τάφος στον τύμβο Καστά της Αμφίπολης, μετά το κομμάτι ξυλάνθρακα που ανακαλύφθηκε στην επίχωσή του, εξωτερικά ψηλά, δίπλα στη θολωτή στέγη και εξετάστηκε από ομάδα επιστημόνων του Αριστοτέλειου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης, με επικεφαλής τον καθηγητή Γρηγόρη Τσόκα.
Επίσης, μεγαλύτερες πιθανότητες επαλήθευσης αποκτάει και το σενάριο το ταφικό μνημείο να σχετίζεται με τον στρατηγό και επιστήθιο φίλο του Μεγάλου Αλεξάνδρου Ηφαιστίωνα, μετά τα νέα αρχαιολογικά ευρήματα στο μνημείο.
Τα παραπάνω αποτελούν ανακοινώσεις που έκανε η αρχαιολόγος Κατερίνα Περιστέρη και η επιστημονική ομάδα της στο πλαίσιο της 29ης Επιστημονικής Συνάντησης για το Αρχαιολογικό Έργο στη Μακεδονία και τη Θράκη, η οποία πραγματοποιήθηκε στο κτήριο της Φιλοσοφικής Σχολής του Αριστοτέλειου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης.
Η αρχαιολόγος Κατερίνα Περιστέρη κατά την ομιλία της (φωτ.: ΑΠΕ-ΜΠΕ / PIXEL)
Νέα μαρμάρινα μέλη
Νέα μαρμάρινα μέλη, τμήματα από παράσταση που κοσμούσε τη ζωφόρο στο εσωτερικό του τύμβου Καστά, εντόπισε η ανασκαφική ομάδα της Κατερίνας Περιστέρη περίπου 100 μ. μακριά από τον περίβολο του μνημείου.
Σύμφωνα με τον αρχιτέκτονα και συνεργάτη της Μιχάλη Λεφαντζή, αλλά και τον πασίγνωστο Ιταλό αρχαιολόγο Αντόνιο Κόρσο, τα νέα ευρήματα απεικονίζουν το προφίλ ενός πολεμιστή, κατά πάσα πιθανότητα υψηλόβαθμου αξιωματικού, που κρατά έγχρωμη ασπίδα η οποία φέρει επάνω της την αιχμή ενός δόρατος, τη γνωστή μακεδονική σάρισα. Δίπλα στον στρατιώτη εμφανίζεται το κεφάλι ενός αλόγου, ενώ διακρίνεται και ένα φίδι τυλιγμένο σε κορμό δένδρου να εφάπτεται στο κράνος.
Η όλη παράσταση παραπέμπει σε νεκρική πομπή, ενώ σύμφωνα με τις εκτιμήσεις των επιστημόνων, τα συγκεκριμένα ευρήματα βρίσκονταν στο χώρο της κιβωτιόσχημης θήκης.
Στην ταύτιση με τον Ηφαιστίωνα παραπέμπει επίσης και μία ανάγλυφη κεφαλή, η οποία κατά τον Αντόνιο Κόρσο απεικονίζει το πορτρέτο του Μεγάλου Αλεξάνδρου.
Άλλα ευρήματα και συμπεράσματα
Ένα τετραγωνικό αποτύπωμα διαπιστώθηκε ότι υπήρχε στο δάπεδο του δεύτερου θαλάμου του τάφου, όπου κατά τους επιστήμονες υπήρχε βάση για άγαλμα.
(Φωτ.: ΑΠΕ-ΜΠΕ / PIXEL)
Επίσης, από τους επιστήμονες έγινε αναφορά σε τεφροδόχο, αφού βρέθηκε μια λαβή στην κιβωτιόσχημη θήκη από χάλκινο τεφροδόχο αγγείο, η οποία παραπέμπει σε νεκρό με καύση. Παράλληλα, σύμφωνα με την Κατερίνα Περιστέρη, από την κεραμική προκύπτει ότι γίνονταν τελετές για αφηρωισμό.
Εξάλλου, το εύρημα με τη στήλη που έχει παράσταση με φίδι ενισχύει την ερμηνεία για τελετουργίες (χθόνια λατρεία) στο μνημείο, το οποίο, σύμφωνα με την Κ. Περιστέρη, κατασκευάστηκε, τουλάχιστον αρχικά, ως ηρώον προς τιμήν του αφηρωισμένου Ηφαιστίωνα το τελευταίο τέταρτο του 4ου αιώνα π.Χ.
(Φωτ.: ΑΠΕ-ΜΠΕ / PIXEL)
Οι σκελετοί
Προκαταρκτικά στοιχεία από την ανθρωπολογική μελέτη των σκελετών που εντοπίστηκαν στον ταφικό θάλαμο καταδεικνύουν ότι ανήκουν σε τρεις άνδρες (εκ τον οποίων ο ένας καμένος), μία γυναίκα και ένα μικρό παιδί. Μάλιστα, κατά τον Μ. Λεφαντζή, το νεκρό σώμα της γυναίκας «απλώς ερρίφθη στον τάφο».
Τέλος, τόσο η Κ. Περιστέρη όσο και ο Μ Λεφαντζής υποστήριξαν την απόλυτη ταύτιση του Λέοντα της Αμφίπολης με τον τύμβο Καστά.
Τόνισαν δε ότι οι κεφαλές που βρέθηκαν στο εσωτερικό του μνημείου εφάπτονται απολύτως στις δύο περίτεχνες Σφίγγες που βρίσκονται στην είσοδο.
Ρωμανός Κοντογιαννίδης
