Γεννημένος στις 8 Νοεμβρίου 1895 στο Αϊβαλί, τις Κυδωνίες της Μικρασίας, ως Φώτης Αποστολέλλης, ο Φώτης Κόντογλου αποθέωσε την έννοια της ελληνικότητας με τα γραπτά, τις αγιογραφίες και τα ζωγραφικά του έργα. Ξεριζωμένος από την Ιωνία, ο Κόντογλου ρίζωσε –έστω και με πολλές δυσκολίες επιβίωσης– και αναδείχτηκε σε σημείο αναφοράς για την ορθόδοξη πίστη και τον πολιτισμό που βασίζεται στην παράδοση.
Κόντογλου: Εμείς οι άνθρωποι λέμε συχνά πως έχουμε πίστη, αλλά την έχουμε μοναχά για όσα είναι πιστευτά απ’ το μυαλό μας. Αλλά τότε δεν χρειάζεται η πίστη, αφού φτάνει η λογική. Η πίστη χρειάζεται για τα απίστευτα.
Την περασμένη Παρασκευή 20 Νοεμβρίου 2015, πολύς κόσμος είχε την ευκαιρία να μάθει για τη ζωή και το έργο του Φώτη Κόντογλου μέσα από ένα οπτικοακουστικό αφιέρωμα το οποίο ετοίμασε και παρουσίασε ο εγγονός του, Φώτης Μαρτίνος, στο πρώην Πνευματικό Κέντρο Ν. Ερυθραίας.
Η οικογένεια του Φώτη Κόντογλου
Η εκδήλωση –την οποία διοργάνωσε το Κέντρο Έρευνας και Μελέτης της Μικρασιατικής Ερυθραίας– ήταν αφιερωμένη στον ζωγράφο, αγιογράφο και λογοτέχνη για τη συμπλήρωση 50 χρόνων από το θάνατό του. Ο Κόντογλου αποχαιρέτησε τα εγκόσμια το καλοκαίρι του 1965, στερώντας τον ελληνισμό από ένα σπουδαίο κεφάλαιο. Δείτε τι είπε στο pontos-news.gr ο εγγονός του, γιος της μοναχοκόρης του.
Πέραν των λογοτεχνικών του έργων (αναφέρουμε τα: Αδάμαστες ψυχές, Το Αϊβαλί η πατρίδα μου, ή το αριστούργημα Πέδρο Καζάς, που μάλιστα παραμένουν μεταξύ των ευπωλήτων), ο Κόντογλου άφησε πίσω του αγιογραφίες σε εκκλησιές και μοναστήρια και σημαντικά ζωγραφικά έργα που ενέπνευσαν. Είχε όμως η οικογένειά του στην κατοχή της και περίπου 8.000 έγγραφα που είχε κρατήσει ο δημιουργός με διάφορες αφορμές, τα οποία παρέδωσαν στο Βυζαντινό Μουσείο. Στο θέμα αναφέρθηκε ο Φ. Μαρτίνος στην εκδήλωση.
Την εκδήλωση της Ερυθραίας παρακολούθησε πολύς κόσμος, κάποιοι μάλιστα είχαν έρθει από τη Βόρεια Ελλάδα. Στο κοινό και η αγιογράφος Μαρία Καρδαρά, που επισήμανε με έμφαση στο pontos-news.gr ότι στην εκδήλωση αναδείχτηκαν ανθρώπινα και καθημερινά στοιχεία του Φώτη Κόντογλου, αυτά που δεν διαβάζει κανείς στα βιβλία. Εκεί και η αρχιτέκτονας, πρώην δημοτική σύμβουλος Κατερίνα Μουστάκη, που γοητευμένη από την προσωπικότητα του Κόντογλου είπε:
Κείμενο, βίντεο: Βασίλης Καρυοφυλλίδης
