Σπουδαία αρχαιολογικά ευρήματα σε Κεραμεικό και Ρωμαϊκή Αγορά

To στόμιο ενός πηγαδιού με επιγραφή που απευθύνει επίκληση προς τον θεό Απόλλωνα, το οποίο αποκαλύφθηκε στον αρχαιολογικό χώρο του Κεραμεικού, καθώς και σπαράγματα τοιχογραφίας με χριστιανικό περιεχόμενο που αποκαλύφθηκαν στο εσωτερικό του Ωρολογίου του Ανδρόνικου Κυρρήστου (των γνωστών «Αέρηδων»), είναι δυο νέα σημαντικά ευρήματα ανασκαφών που πραγματοποιούνται στους αντίστοιχους αρχαιολογικούς χώρους.

Η ανασκαφή στον αρχαιολογικό χώρο του Κεραμεικού έφερε αναπάντεχα και πολύ σημαντικά αποτελέσματα για τη σπουδαιότητα της λατρείας που λάμβανε χώρα στο ιερό, όσο και για την ιστορία της αρχαίας λατρείας στην Αθήνα της Ρωμαϊκής εποχής.

Συγκεκριμένα, η απομάκρυνση ανεστραμμένης μαρμάρινης ληκύθου («ομφαλού») που βρισκόταν ενσφηνωμένη στο στόμιο φρέατος στην αυλή του ιερού τεμένους του «Εκατείου» / Ιερού Αρτέμιδος Σωτείρας, αποκάλυψε το στόμιο ενός πηγαδιού, επενδεδυμένου εσωτερικά με δακτυλίους από πήλινες ημικυλινδρικές κεραμίδες με εγκοπές σε σχήμα μισοφέγγαρου.

Στο εσωτερικό καθενός από τους δακτύλιους, στο ανώτερο τμήμα, είναι χαραγμένο περιμετρικά και δεξιόστροφα με κεφαλαία γράμματα η επιγραφή: «ΕΛΘΕ ΜΟΙ Ω ΠΑΙΑΝ ΦΕΡΩΝ ΤΟ ΜΑΝΤΕΙΟΝ ΑΛΗΘΕC». Ο τύπος των γραμμάτων τα τοποθετεί στους πρώιμους ρωμαϊκούς χρόνους και η επιγραφή συνιστά μια επαναλαμβανόμενη επίκληση προς τον θεό Απόλλωνα.

Το εξαιρετικής σημασίας εύρημα ταυτίζει τη συγκεκριμένη θέση ως το πρώτο και μοναδικό μαντείο του Απόλλωνα στην Αθήνα, επιβεβαιώνει τη λατρεία του θεού μαζί με την αδελφή του Άρτεμη και αποκαθιστά την ορθή ερμηνεία του χώρου ως τεμένους που στο τέλος του 19ου αιώνα είχε αποδοθεί από τον Κ. Μυλωνά και σε μια τρίτη θεότητα, την Εκάτη.

Ρωμαϊκή Αγορά Αθηνών – Ωρολόγιον Ανδρόνικου Κυρρήστου

Κατά τις εργασίες συντήρησης στο Ωρολόγιο του Ανδρόνικου Κυρρήστου (γνωστό και ως «Πύργος των Ανέμων» ή «Αέρηδες»), στο εσωτερικό του μνημείου αποκαλύφθηκαν πρόσφατα σπαράγματα τοιχογραφίας με χριστιανικό περιεχόμενο.

Τα τμήματα τοιχογραφίας, για την ακριβή χρονολόγηση των οποίων η Εφορεία Αρχαιοτήτων Αθηνών θα είναι σε θέση να εξαγάγει ασφαλέστερα συμπεράσματα μετά την πλήρη αποκάλυψή τους, επιβεβαιώνουν και τεκμηριώνουν πλήρως την επαναλαμβανόμενη χρήση του μνημείου.

«Αέρηδες»: Άποψη του εσωτερικού του μνημείου και τη ζώνης της τοιχογραφίας

Ενδεχομένως συνδέονται με παλαιότερα ευρήματα, όπως οι εγχάρακτοι σταυροί στις εσωτερικές και στις εξωτερικές του επιφάνειες και οι χριστιανικές ταφές κοντά στη βόρεια θύρα του, που ορισμένοι μελετητές είχαν αποδώσει στη λατρευτική χρήση του μνημείου κατά τους βυζαντινούς χρόνους.