Έκθαμβοι έμειναν οι αρχαιολόγοι στη Λαοδίκεια της Καρίας, κοντά στο σημερινό Ντενιζλί, όταν δίπλα σε κρήνη αφιερωμένη στον αυτοκράτορα Τραϊανό βρήκαν ένα μάρμαρο όπου είναι χαραγμένος στα ελληνικά ο κανονισμός χρήσης του νερού.
Πρόκειται για μαρμάρινη στήλη με κείμενο τριάντα σειρών που είναι τοποθετημένη μπροστά στην κρήνη και εξηγεί τους κανόνες καλής διαχείρισης του νερού το οποίο ερχόταν στην πόλη από το όρος Καρτσί με υδραγωγούς.
Η τοπική Βουλή είχε ψηφίσει σχετικό νόμο το 114 μ.Χ., τον οποίος στη συνέχεια ενέκρινε ο Προΰπατος της Εφέσου ως εκπρόσωπος του αυτοκράτορα Τραϊανού.
Ο νόμος προέβλεπε βαριές ποινές για εκείνους που θα προκαλούσαν μόλυνση του νερού, καταστροφή των υδραγωγών, αυθαίρετο άνοιγμα υδροσωλήνων που είχαν σφραγιστεί με μολυβδοσφραγίδα κτλ.
Για παράδειγμα αναφέρεται ποινή 5.000 δηναρίων (το αντίστοιχο περίπου 15.000 ευρώ) για φθορές στους υδραγωγούς ή για μόλυνση των υδάτων. Το ίδιο για όσους άνοιγαν σφραγισμένους αγωγούς και χρησιμοποιούσαν λαθραία το νερό.
Επίσης, προβλεπόταν ποινή 12.500 δηναρίων για υψηλόβαθμους αξιωματούχους που παραμελούσαν τα καθήκοντά τους και ανέχονταν λαθροχειρίες στο ζήτημα της διαχείρισης των υδάτινων πόρων.
Στην πλάκα, που είναι γραμμένη στα ελληνικά, αναφέρεται μεταξύ άλλων ότι:
- Κανείς δεν έχει το δικαίωμα να πάρει και να διανείμει νερό από τις κρήνες της πόλεως, για οποιονδήποτε λόγο.
- Ο κώδικας αυτός εγκρίθηκε για να καθοριστούν οι όροι της χρηστής και κοινοφελούς χρήσης των υδάτων που έρχονται στην πόλη και να απαγορευτεί η ιδιοποίηση ή η αλλαγή ροής τους προς άλλη κατεύθυνση.
- Όποιος ιδιοποιηθεί το νερό που ανήκει στην πόλη και το χρησιμοποιήσει για ίδιον όφελος, το διανείμει ή προξενήσει ζημιά στο υδραγωγό σύστημα, θα υποχρεωθεί να καταβάλει 5.000 δηνάρια στο ταμείο του Αυτοκράτορα.
- Ο αυτοκράτορας παρείχε σημαντική βοήθεια για την κατασκευή του υδροδοτικού έργου της πόλης.
