Αφιερωμένη στην εκπαίδευση της Χάλκης, ήταν η φετινή 65η (από την ίδρυση της ) τελετή κοπής της Βασιλόπιτας του Μορφωτικού Συνδέσμου Νήσου Χάλκης Κωνσταντινουπόλεως, που πραγματοποίηθηκε με μεγάλη επιτυχία το απόγευμα του Σαββάτου 23 Φεβρουαρίου 2013 στον Πολυχώρο του Δημαρχείου του Παλαιού Φαλήρου.
Στη Χάλκη, τη ναυαρχίδα των Πριγκηπονήσσων από το 1831 λειτουργούν ελληνικές σχολές με πρώτη την Αστική Σχολή, τους αποφοίτους (1953) της οποίας τιμούμε σήμερα όπως και τους καθηγητές της, τόνισε στο χαιρετισμό του ο πρόεδρος του Συνδέσμου Περικλής Πασχαλίδης.
Η Γραμματέας Κατερίνα Αθανασιάδου, έκανε μια σύντομη αναφορά σε όλες τις βαθμίδες της εκπαίδευσης που λειτούργησαν στο ιερό αυτό νησί από τα τέλη του 18 ου αιώνα, τις δύο Ανώτερες, την Εμπορική Σχολή, η οποία ιδρύθηκε το 1831 στη μονή της Παναγίας της Καμαριώτισας, με πρωτοβουλία εμπόρων της Κωνσταντινούπολης και πρόταση της εκκλησίας, την Θεολογική Σχολή (1844 από τον Πατριάρχη Γερμανό Δ΄ στη Μονή Αγίας Τριάδος), την Κεντρική Ιερατική Σχολή το 1880, η οποία μεταμέρθηκε στη συνοικία της Ξυλόπορτας σε χώρο που δώρισε ο Λεωνίδας Ζαρίφης, ως τις μικρότερες αλλά εξίσου σημαντικές καθώς και στα «σπιτικά σχολεία».
Τα σπιτικά σχολεία της Χάλκης
Σύμφωνα με μαρτυρίες, συνέχισε η κα Αθανασιάδου, τα παιδιά πήγαιναν στα σπιτικά σχολεία απο την ηλικία των τεσσάρων ετών εως επτά, με μια πλάκα με κονδύλι, ψέλλιζαν την αλφάβητο ή κάποιο τροπάριο που τους μάθαιναν οι γυναίκες με πολύ αγάπη στοργή και ζήλο. Απο μαρτυρίες ανάμεσα στα παιδιά αυτά ήταν και ένα κοριτσακι, τουρκάκι που ο πατέρας του ήταν ο Χότζας της Χάλκης. Ηταν κατά κάποιο τρόπο τα νηπιαγωγεία εκείνης της εποχής, με πιο ονομαστά της Αγκερούκας Χωριατίδου, της Κατίνας Λασκαράκη, της Αλεξάνδρας, της Σαμιαβαγγελιώς, της Φρόσως Πρόκου, της Συρίγου και της Σμαράγδας Νάνου.
Απο τα φθαρμένα από το χρόνο χειρόγραφα της προγιαγιάς της Σμαράγδας Νάνου Σταυρινάκη, όπου ζωντανεύουν αλήθειες και γεγονότα καθημερινότητας, η κα Σμαράγδα Πασχαλίδου, διάβασε με συγκίνηση, κείμενα και ποιήματα της, μια ταπεινή γυναίκα, λαική μούσα όπως την αποκαλούσαν όλοι οι νησιώτες ταξιδεύοντας το κοινό σε μακρινές μνήμες.
Τιμητικές διακρίσεις
Ο Κωνσταντίνος Μιχαλόπουλος, ομότιμος καθηγητής, δισέγγονος του Κωνσταντίνου Ηλιάσκου, μεγάλου ευεργέτη της της Αστικής Σχολής και του κοινοτικού σχολείου Χάλκης το 1907, παρέλαβε συγκινημένος τιμητική διάκριση του Μορφωτικού Συνδεσμου Χάλκης.
Εμείς οι μεγαλύτεροι, τόνισε στη συνέχεια ο σεβ. Μητροπολίτης Νέας Σμύρνης κ. Συμεών, θα φύγουμε από τη ζωή, έχουμε όμως χρέος αυτη την κληρονομιά, αυτή την παράδοση, αυτήν την αρχοντιά του έθνους, του γένους μας, να την μεταδώσουμε στις νεότερες γενιές.
Τις ευχές και τις ευλογίες του Οικουμενικού Πατριάρχη κ.κ. Βαρθολομαίου και τους χαιρετισμούς της Ομογένειας και των νησιωτών της Χάλκης, μετέφερε ο Σεβ. Μητρ. Πριγκηποννήσων κ. Ιάκωβος, ο οποίος τιμήθηκε από τον Σύνδεσμο Χάλκης και απέδωσε με τη σειρά του αναμνηστικό τόμο της ιστορίας της Ιεράς Μητρόπολης Πριγκηποννήσων, στον πρόεδρο κ. Πασχαλίδη, τον σεβ. Μητροπολίτη Νέας Σμύρνης Συμεών και το Δήμαρχο Παλαιού Φαλήρου κ. Διονύση Χατζηδάκη, ο όποιος τιμήθηκε για την προσφορά του στην αρχή της εκδήλωσης και από τον Μορφωτικό Σύνδεσμο Χάλκης. Τιμητική διάκριση παρέλαβε και ο Ομότ. Καθ. Φιλοσοφικής του Πανεπιστημίου Αθηνών και Ειδ. Γραμματέας του Σώματος Ομοτ. Καθηγητών κ.Λαυρέντιος Δελλασούδας.
Στη συνέχεια ευλόγησε και μοιράστηκε η Βασιλόπιτα στους παρευρισκόμενους, ανάμεσα τους πολλοί πανεπιστημιακοί και εκπρόσωποι Κωνσταντινουπολίτικων Σωματείων και Φορέων, όπως η Εστία Κωνσταντινουπόλεως, η ΟΙ.ΟΜ.ΚΩ, ο Σύλλογος Κωνσταντινουπολιτών, το Βυζαντινό Αθλητικό Κέντρο, ο Σύνδεσμος Γαλατά, ο Σύνδεσμος Απελαθέντων, οι Κεντρικιάδες, ο Σύλλογος Πριγκηπιανών Αγιος Γεώργιος ο Κουδουνάς κα.
Η όμορφη εκδήλωση έκλεισε με τις βραβεύσεις των μαθητών του 1953 της Αστικής Σχολή Χάλκης, οι οποίοι συγκινημένοι παρέλαβαν τα αναμνηστικά τους από τον παλιό τους καθηγητή.
Πηγή: mikrasiatis.gr
